ئەدەب – سێبەر و سایە – پەڕە 11 – knwe.org
سەرەکی » ئەدەب – سێبەر و سایە (پەڕە 11)

ئەدەب – سێبەر و سایە

مۆزه‌خانه‌ی جه‌نگ

حسه‌ین له‌تیف -1- نامه‌یه‌ك له‌ گۆڕه‌وه‌ له‌به‌ر تۆ زوو گه‌وره‌ بووم له‌به‌ر تۆ بووم به‌ كرێكار كارم كرد و شار گه‌وره‌ بوو كاتێكیش پێم وتیت: خۆشم ده‌وێیت: وتت نا! له‌به‌ر تۆ شارم خۆش ویست له‌به‌ر تۆ بووم به‌ سه‌رباز له‌به‌ر تۆ چووم بۆ جه‌نگ. كاتی پێشكه‌شكردنی هه‌واڵه‌كان تی ڤی یه‌كه‌ت كوژانده‌وه‌! ئێستا له‌ ژێر خاكدام سارده‌ وه‌ك هه‌ستی تۆ ته‌نگه‌ ...

زیاتر »

نامەیەکى مامۆستا شاکر فەتاح بۆ شێخ محەمەدى خاڵ

د.ئاراس محه‌مه‌د سالح مامۆستا شاکر فەتاح وەک ڕۆشنبیر و خەمخۆرێکى پرۆسەى خوێندن و ڕۆشنبیرى لە کوردستاندا پەیوەندى بەهێزى لەگەڵ شێخى خاڵدا هەبووە، مامۆستاى خاڵ مەلایەکى مونەوەر و خوێندەوارێکى گەورەى سەدەى بیستەمى کورد بووە، ئەم دوو دڵسۆزە هەموو خەمیان پێشکەوتن و ڕزگارى میللەتەکەیان بووە، لەو پێناوەشدا هەوڵى زۆریانداوەو بە چەندین ڕێگە تێکۆشاون، دژایەتى بیرى دواکەوتوو خورافەو نەزانین و گەندەڵیان کردووە، هانى ...

زیاتر »

بۆ/ فەتانەی خادم فارس

پێشەوا کاکەیی بەشی دووەم فەتانە، ی‌ڕیاربوو نەگەڕێمەوە. لە تۆ وابوو کە بێمەوە: ڕەنگی دارستان، دەنگی بولبول، شیعرێکی مەحوی لەگەڵ خۆمدا بهێنمەوە و، لێرە لای سەعدی، بیخەینە بەر نەشتەری دڵمان. ویستم بەراوردی شیعرێکی «مەولانا و هێمن» بکەم، کە چلۆن تاراوگەیان بەکارهێناوە. هاتوومەتەوە مەحوییانە بە دوو دێڕ بڵێم: «شه‌و كه‌سێ پرسی‌ له‌ خۆده‌رخستنی‌ په‌روانه‌ شه‌و ئه‌و وتی‌: ناتێگه‌یشتوو! ته‌جره‌به‌ی‌ مـــــــه‌ردانه‌ شه‌و.»* ئاخ ...

زیاتر »

هه‌ناسه‌ی هونه‌ری ره‌سه‌ن‌و قه‌ڵه‌می چالاك‌و به‌هره‌مه‌ند

ئه‌حمه‌د حسێن* جاربه‌جارێ ئه‌م ده‌ربڕین‌و ده‌سته‌واژه‌یه‌م به‌كارهێناوه‌، هه‌ندێ مرۆڤی نموونه‌یی‌و خاوه‌ن ئه‌زموون‌و به‌رگه‌گرتووی رۆژگاری سارد‌و گه‌رم‌و پێشهاته‌ تاڵ‌و سوێره‌كانی، له‌ گۆڕه‌پانی ژیاندا به‌هه‌یبه‌ته‌وه‌ ده‌رده‌كه‌ون‌و ده‌بنه‌ مایه‌ی شانازی بۆ خانه‌واده‌‌و نه‌ته‌وه‌‌و نیشتمانیان.. به‌نده‌ به‌و كه‌سانه‌م وتوه‌: چه‌ند جه‌سته‌یه‌ك له‌تاقه‌ گیانێكدا. به‌واتا تایبه‌تمه‌ندییه‌كه‌ی له‌رووی توانا‌و راژه‌‌و به‌هره‌وه‌ په‌لیداوه‌ته‌وه‌ بۆ چه‌ند بوارێك‌و بگره‌ له‌گشتیاندا ئامانجی پێكاوه‌، تاجی سه‌ركه‌وتنی له‌سه‌ر ناوه‌‌و شوێنه‌واری پرشنگداری به‌جێهێشتوه‌. ...

زیاتر »

گه‌وهه‌ر له‌ هونه‌ری مۆسیقادا

ئا : ئازاد مه‌عروف 8 سروشت و هونه‌ر له‌ژیانی مرۆڤدا سروشت بوونێكی هه‌مه‌جۆری خۆیه‌تی ,مرۆڤ به‌بێ سرووشت له‌ نه‌بووندایه‌ ,ئه‌م بوونه‌ بوونێكی ڕه‌های بێسنووره‌ به‌ڵام له‌سه‌ر بنچینه‌ی بیری مرۆڤ كه‌ هه‌میشه‌ ڕابه‌رایه‌تی ده‌كات ئه‌م بوونه‌ بێسنووره‌ {سروشت}سنوردار ده‌بێت بۆ نمونه‌ به‌رهه‌مێكی هونه‌ری مۆسیقای به‌ده‌ر له‌ دراما(میللی ,جاز ) كه‌ بوونێكی شێوه‌یی ده‌گرێته‌خۆوه‌ك چێژ ناتوانێت ناكۆتاپێناسه‌ له‌چه‌ند شوێن و چه‌ند كات ...

زیاتر »

پۆلێنکردنی زمانه‌کان

دوکتۆر حوسێن موحەممەد عەزیز* (19) ئاشکرایه‌، وه‌ک چۆن هه‌موو شتێ له‌ ئه‌م گه‌ردوونه‌دا، به‌سه‌ر چه‌ن به‌ش و ده‌سته‌یه‌کدا دابه‌شده‌کرێن، به‌ هه‌مان شێوه‌ش، زمانه‌ جیاوازه‌کانی گه‌لانی جیهان، به‌سه‌ر چه‌ن خێزانه‌ زمانێکی جیاوازدا دابه‌شده‌کرێن. به‌ڵام چه‌ن خه‌سڵه‌تێکی هاوبه‌ش، وه‌ک: ڕه‌گه‌ز و بنچینه‌، ڕێزمان و ڕێبازی پێشکه‌وتن، پێکیانه‌وه‌ ده‌به‌ستێ. به‌ شێوه‌یه‌کی گشتیی ده‌توانین، زمانه‌که‌مان له‌ چوارچیوه‌ی ئه‌م گرووپانه‌ی خواره‌وه‌دا پۆلێنکه‌ین: یه‌که‌م: خێزانی هیندۆ ...

زیاتر »

بیری‌ نه‌ته‌وه‌یی له‌ هۆنراوه‌كانی‌ (برایم ئه‌حمه‌د )دا

ئه‌م باسه‌ به‌شێكه‌ له‌ لێكۆڵینه‌وه‌یه‌كی‌ ئه‌كادیمی‌،كه‌ له‌لایه‌ن (سامان سه‌لاح له‌تیف)، وه‌كو به‌شێك له‌ پێداویستییه‌كانی‌ وه‌رگرتنی‌ پله‌ی‌ به‌كالۆریۆس له‌ زمان و ئه‌ده‌بی‌ كوردییدا، له‌ به‌شی‌ كوردیی – كۆلێژی‌ په‌روه‌رده‌ی‌ زانكۆی‌ كه‌ركوك، به‌ سه‌رپه‌رشتی‌ (پ.ی‌. ئازاد عه‌بدولواحد كه‌ریم) ئه‌نجام دراوه‌. كوردستانی‌ نوێ‌-ی‌ هه‌فته‌ به‌ چه‌ند ئه‌ڵقه‌یه‌ك چه‌ند به‌شێكی‌ لێكۆڵینه‌وه‌كه‌ بڵاو ده‌كاته‌وه‌. سامان سه‌لاح له‌تیف به‌شی‌ یه‌كه‌م ته‌وه‌ری‌ یه‌كه‌م: ژیاننامه‌ی‌ برایم ئه‌حمه‌د: براهیم ...

زیاتر »

قسه‌یه‌كی تازه‌مان نییه‌ بۆ دنیای مۆدێرن

محه‌مه‌دهاشم ئه‌كبه‌ریانی ره‌خنه‌گری سه‌رسه‌ختی كڵاسه‌كانی چیرۆكنووسینی ئێرانه‌ و لایه‌نگری نووسینه‌ به‌ پێی غه‌ریزه‌. ساڵه‌ها پێشینه‌ی كاری رۆژنامه‌نووسیی هه‌یه‌ و سه‌رنووسه‌ری زنجیره‌ كتێبی (تاریخ شفاهی ادبیات معاصر ایران)ه‌. خاوه‌نی ژماره‌یه‌ك كۆمه‌ڵه‌چیرۆك و رۆمانه‌. ئه‌م گفتوگۆیه‌ی سه‌باره‌ت به‌ هه‌لومه‌رجی چیرۆكنووسینی هاوچه‌رخه‌ له‌ ئێران. لە فارسییەوە: محەمەد کەریم 2-2 *هه‌ڵبه‌ته‌ سینه‌ما و ئه‌ده‌بیاتی ئێران جیاوازییه‌كی سه‌ره‌كییان هه‌یه‌، سینه‌ما نزیكی خۆی له‌گه‌ڵ پیشه‌سازیی و ...

زیاتر »

ده‌رباره‌ی پڕۆژه‌ی كانه‌بی گوتارێكی دره‌نگوه‌خت، بۆچی كانه‌بی؟

فاروق هۆمەر فاروق هۆمه‌ر یه‌كێكه‌ له‌ چیرۆكنووسه‌ دیاره‌كانی نه‌وه‌ی نه‌وه‌ده‌كان، به‌ شێوه‌یه‌كی راستگۆیانه‌ و به‌ زمانێكی شیرین له‌ زنجیره‌ وتارێكدا ئه‌زموونی چیرۆكنووسینی خۆی و چه‌رمه‌سه‌رییه‌كانی سه‌ره‌تای چیرۆكنووسینی ده‌گێڕێته‌وه‌، دوای مۆڵه‌ت لێوه‌رگرتنی به‌ سوپاسه‌وه‌ پێمان باشبوو له‌ ئه‌ده‌ب و هونه‌ریش بڵاوی بكه‌ینه‌وه‌. ئه‌ده‌ب و هونه‌ر 4-سه‌گێكی ته‌نیای ناو كولانه‌یێك من ده‌بوو له‌ نیشتیمانی خۆم مامۆستابوایه‌م. من به‌ ئاره‌زووی خۆم پیشه‌ی مامۆستاییم ...

زیاتر »

رۆمانی سه‌ماهانی.. سه‌ده‌یه‌ك له‌ سته‌م

سه‌باح ئیسماعیل ڕۆمانی سه‌ماهانیی نووسه‌ری سودانی به‌ره‌كه‌ ساكن، ڕۆمانێكه‌ كار له‌سه‌ر خه‌یاڵی مێژوویی ده‌كات، ڕاسته‌ زه‌خیره‌ و سه‌رچاوه‌ی كاركردنی نووسه‌ر له‌م ڕۆمانه‌دا مێژووه‌، به‌ڵام مه‌به‌ستی نییه‌ مێژوو بگێڕێته‌وه‌، ئه‌و مێژووه‌ی له‌ ڕێگه‌ی قوتابخانه‌وه‌ ئه‌زبه‌رمان كردووه‌، به‌ڵكو مێژووی به‌بارگه‌یه‌كی خه‌یاڵاوی بارگاوی كردووه‌، ئه‌و مێژوو به‌چاوی ئێستا و دیدی ئاینده‌ ده‌بینێت، ئه‌مه‌ش وای لێده‌كات به‌ئاسانی له‌ نێوان ڕووداوه‌كانی مێژوو و خه‌یاڵكردندا بێت ...

زیاتر »