ئەدەب – سێبەر و سایە – پەڕە 20 – knwe.org
سەرەکی » ئەدەب – سێبەر و سایە (پەڕە 20)

ئەدەب – سێبەر و سایە

كتێبی پووشكین: ژیان و به‌رهه‌می شاكاری و شیعری مووتوربه‌

سه‌باح ڕه‌نجده‌ر هه‌موو دره‌ختێكی به‌ردار ئه‌فسانه‌یه‌كی هه‌یه‌ و ده‌یه‌وێ مرۆڤ به‌ ئارامی له‌ناو ئه‌فسانه‌كه‌یدا بژی. خۆم وه‌ك ئه‌و خاكه‌ی بۆ باخ خۆش ده‌كرێ ده‌بینم: دره‌خته‌كانی باخ هه‌موویان له‌ خاكێكی دیاریكراودا به‌ یه‌كه‌وه‌ ده‌ژین و به‌رهه‌م پێشكێش ده‌كه‌ن. به‌رهه‌مه‌كانیش هه‌ر یه‌كه‌ی تام و شێوه‌ و قه‌واره‌ی تایبه‌ت به‌ خۆی هه‌یه‌، هه‌ر یه‌كیش كاتی جیا و تایبه‌تی هه‌یه‌ له‌ پێگه‌یشتن و پێشكێشكردنی ...

زیاتر »

كۆمیدیای ڕه‌ش

قانع هۆڵان من ناوم ڕۆژه‌ كه‌ریم به‌گه‌، ئه‌مشه‌و یادی له‌ دایكبوونمه‌. براده‌ره‌كانم لێ كۆبوونه‌ته‌وه‌ هه‌ركامێكیان كه‌ ئه‌مبینێ زه‌رده‌خه‌نه‌یه‌كم بۆ ده‌كات، هه‌ر كه‌سه‌ و شتێكی بۆ ئاهه‌نگی له‌ دایكبوونه‌كه‌م ئاماده‌كردووه‌، كه‌مال كه‌سێكی به‌ ته‌مه‌نه‌ و ده‌نگی زۆر خۆشه‌ گۆرانییه‌كی ماملێی بۆ ئاماده‌كردووم، سابیر كوڕێكی زه‌عیفه‌ و خه‌ڵكی لادێیه‌ ده‌به‌یه‌ك دۆی خه‌ستی هێناوه‌، عه‌دنان كه‌ خۆی به‌ شاعیر ئه‌زانێ كه‌ هه‌ندێ جار ...

زیاتر »

ڕووبار و مه‌رگ

به‌در شاكر سه‌ییاب له‌ عه‌ره‌بیه‌وه‌: ئازاد به‌رزنجی بوه‌یب بوه‌یب زه‌نگه‌كانی بورجێ له‌ بنی ده‌ریادا ون بوو ئاو له‌ گۆزه‌ و ئاوابوون له‌ دره‌خته‌كانا زه‌نگوڵه‌ی باران به‌ گۆزه‌كانا دڵۆپ دڵۆپ ئه‌تكێته‌وه‌ بلووره‌كه‌یان به‌ده‌م ناڵینه‌وه‌ ئه‌توێته‌وه‌ بوه‌یب بوه‌یب شه‌وقێ بۆ تۆ له‌ناو خوێنما تاریك دادێ ئه‌ی بوه‌یب ئه‌ی ڕووباره‌ غه‌مگینه‌كه‌م هه‌رچون باران ئه‌مه‌وێ به‌ناو ئه‌م تاریكییه‌دا هه‌ڵێم ده‌سته‌كانم توند بنووقێنم هه‌ر ئه‌نگوستێكم ...

زیاتر »

بووم بە یەکێک لە سه‌رنشینەکانی پاسەکەی گورون!

گەشبیر ئەحمەد یەکشەممەکی تەمەڵی خەواڵوو، سەرما خەبەری کردمەوە، هەموو گیانم تەزی بوو. دەستم دا لە زەیتییەکە ئیشی دەکرد، بەڵام ژوورەکەم هێشتا سارد بوو، کەمێ پێکەنیم و لەبەر خۆمەوە وتم: سەرماکە هی تەنیاییمە، نەک ساردی کەشوهەوا، ئیدی کە پەردەی پەنجەرەکەم لادا حەپەسام، دنیا بەتەواوی سپی بووبوو، تۆپەڵێ بەفری سەرشانی سنەوبەری حەوشەکە بەربووەوە و تەپەی هات، دیار بوو شەوی ڕابردوو بەفر بەچڕی ...

زیاتر »

ڕۆمانی پیاسه‌كارێكی ته‌نها

ئیسماعیل حه‌مه‌ئه‌مین ئه‌م به‌یانییه‌ دره‌نگ له‌خه‌و هه‌ستام وه‌ك پیشه‌ی هه‌میشه‌ییم، له‌وه‌ته‌ی نه‌خۆشی له‌كاركرنی خستووم، تاوه‌كو به‌ره‌به‌یان خه‌ریكی نوسین بووم، بۆ دووساڵ ده‌بێت له‌م ڕۆمانه نوێیه‌مدا كارده‌كه‌م، به‌ڵام كه‌ئه‌م ڕۆمانه‌تم خوێنده‌وه‌، چونكه‌ لای من ئه‌مه‌ ڕۆمانه‌، ل تووشی شۆك بووم.‌ من و تۆ له‌سه‌ر هه‌مان بابه‌ت كاركه‌ده‌كه‌ین‌ كه‌ بابه‌تی دڵشكانی مرۆڤه‌ له‌جیهاندا، ئه‌م دڵشكانه وه‌ك له‌م ڕۆمانه‌دا له‌ڕێگه‌ی جوڵه‌ و ڕووداو ...

زیاتر »

یاقووته‌ شیعرییه‌كان له‌ دیوانه‌ شیعری به‌هه‌شتی عه‌شق -دا

خوێندنه‌وه‌ی: عه‌بدولستار شارباژێڕی ساڵی 1986 یه‌كه‌م جار چاوم به‌ دیوانی چوارینه‌كانی مامۆستا به‌كر پشده‌ری كه‌وت به‌ ناوی (ده‌نگه‌كان) كه‌ كۆ به‌رهه‌می چوارینه‌كانیه‌تی له‌ ساڵی 1975 تا 1981 له‌ یه‌كه‌م كۆپله‌یدا كه‌ ده‌ڵێ: دڵم بۆ تۆ په‌رێشان و پڕ زووخاوه‌ خه‌ڵكی ده‌ڵێن : گوایه‌ خه‌یاڵت خاوه‌ كوا ئاقڵێ : ده‌روونی بێ كه‌سه‌ر بێ له‌ مه‌یخانه‌ كونجێكی خۆی داناوه‌ هه‌ستم كرد ئه‌م ...

زیاتر »

شاعیرێك له‌زمانی خۆیه‌وه‌ به‌زمانی گوڵ ده‌دوێت

مۆفه‌ق میراوده‌لی له‌ ساڵی (1968)له‌ شاری قه‌ڵادزێ‌ له‌ دایك بووم، هه‌موو ته‌مه‌نی منداڵی و گه‌وره‌یی خۆم له‌وێدا به‌سه‌ر بردووه‌، شارێكه‌ به‌هه‌شتی جوانیه‌كانی مرۆڤایه‌تی تێدا ڕه‌نگده‌داته‌وه‌، ئه‌و شاره‌ی وه‌ك په‌لكه‌زێڕینه‌ی به‌هار ده‌دره‌وشێته‌وه‌. ڕه‌نگه‌ نازناو بۆ ناسینه‌وه‌ی كه‌سه‌كان پێناسه‌یه‌كی جوان بێت، به‌ڵام وه‌كو خۆم تاوه‌كو ئێستا هه‌ڵگری هیچ نازناوێك نه‌بووم، قه‌ڵادزێ‌ ئه‌و شاره‌یه‌ بۆمن بۆته‌ نیشتمانێك له‌ ئه‌رخه‌وان، ئه‌و شاره‌ی هه‌میشه‌ وه‌ك ...

زیاتر »

بۆ فەتانەی خادم فارس

پێشەوا کاکەیی بەشی یەکەم:- لێرە ئێوارە پڕ شەڕابی خۆرە، تک تک دەڕژێمە نێو شیعرەوە. فاڵی «حافز» دەگرمەوە، دەڵێم: تۆ بڵێیت بەختی کورد چی بێت، لە چی تەرازوویێکدا کێشی خۆی بدۆزێتەوە. سەرەتا دێمە سەر شیعرێکی حافز، کە دەڵێت: «ڕەنگە زوهرەش عودی سووتابێ، چریکەی نایە چاک زەوقی مەستیت بۆ نەماوە، مەی گوزەران چوونە کوێ. ئێره‌ خاکی شاری یار و میهره‌بانان بوو سه‌رێک ...

زیاتر »

یادی 120 ساڵه‌ی سینه‌مای ئێران كرایه‌وه‌

تاران-مه‌نسوور جیهانی له‌میانی سی و شه‌شه‌مین خولی فیستیڤاڵی جیهانیی فیلمی فه‌جر كه‌ له‌ رۆژانی 19 تا 27ی ئه‌پرێڵی 2018ی له‌ شاری تاران به‌ڕێوه‌چوو، «عه‌باس ساڵحی» وه‌زیری فه‌رهه‌نگ و رۆشنبیریی ئێران گوتی: نزیكه‌ی 120 ساڵه‌بوونی سینه‌مای ئێران، ئه‌و ئه‌زموونه‌ی بۆ سینه‌مای ئێران هێناوه‌ته‌ ئاراوه‌ كه‌ سینه‌مای ناوچه‌كه‌ و سینه‌مای ئاسیا و ته‌نانه‌ت له‌ بواره‌كانی سینه‌مای جیهانی به‌ ئه‌زموونێكی پیشه‌ییه‌وه‌ بڕواننه‌ سینه‌مای ...

زیاتر »

زمان چییه‌؟!

دوکتۆر حوسێن موحەممەد عەزیز* (13) زمان وەک زاراوەیەک، له‌ کۆمه‌ڵێ وشه‌ و هێندێ گوزاره‌ی تایبه‌تی پێکهاتووه‌، پێوه‌ندی به‌ هه‌موو ئه‌و شتانه‌وه‌ هه‌یه‌، کە ده‌وری مرۆیان داوه‌. زمان بە شێوەیە ڕێکخراوە، لە هێندێ پێکهاتە، گوتن (گۆکردن) و دەنگدا هاوئاهەنگن. هه‌موو زمانه‌کانی جیهانیش، به‌ جۆرێ له‌ جۆره‌کانی له‌رینه‌وه‌ی ده‌نگ ده‌رده‌بڕرێن، له‌ کۆمه‌ڵێ پیت و هێما پێکهاتوون‌، کۆمه‌ڵێ خه‌ڵک له‌ ژیانی ڕۆژانه‌، یا ...

زیاتر »