سەرەکی » ئەدەب – سێبەر و سایە (پەڕە 36)

ئەدەب – سێبەر و سایە

گۆرانیبێژمان زۆرە و هونەرمەندمان کەمە ! کێ هونەرمەندە؟

د. مەولود ئیبراهیم حەسەن ڕایەک .. بۆ لیکۆڵینەوە ساڵانیکی زۆرە لەنێو بەشە جیاجیاکانی میدیای کوردستاندا، وشە و نازناوی (هونەرمەند) لە زۆر شوین و کاتی جیازوازدا. زۆر بە ئاسانی و سەخاوەتەوە بە تەمەن و ئاستی جۆراوجۆری(دنیای هونەر!!) دەبەخشرێ و دەبەخشرێتەوە! بێ ئەوەی حساب بۆ ئەوە کرابێ، کە (هونەرمەند بوون) مەرج و تواناو بەرهەمی تایبەت بەخۆی هەیە. ناکرێ هەر گەنجێکی تازە کارو ...

زیاتر »

״باخی‌ باڵنده‌ مه‌سته‌كان״ ی‌ هێمن به‌رزنجی‌ و خوێندنه‌وه‌یه‌كی‌ هاوسه‌نگ

خوێندنه‌وه‌ی‌ : عه‌بدولستار شارباژێری‌ (1-2) میلان كۆندێرا له‌ كتێبی‌ هونه‌ری‌ ڕۆماندا ده‌ڵێت : عه‌قڵی‌ ڕۆمان عه‌قڵی‌ ئاڵۆزییه‌ .هه‌موو رۆمانێك به‌ خوێنه‌ری‌ خۆی‌ ده‌ڵێت : «شته‌كان زۆر له‌وه‌ ئالۆزترن كه‌ بیریان لێده‌كه‌یته‌وه‌»ئه‌مه‌ هه‌قیقه‌تی‌ سه‌رمه‌دی‌ ڕۆمانه‌ . به‌ڵام له‌ هه‌راو هوریای‌ وه‌ڵامه‌ ساده‌و خێراكان ، كه‌ پێش پرسیاره‌كان ده‌كه‌ون و ئافه‌رۆزیان ده‌كه‌ن وهه‌میشه‌ كه‌متر ده‌توانن گوێگر بۆخۆیان بدۆزنه‌وه‌ .كاتێك ڕۆمانی‌ (باخی‌ بڵنده‌ ...

زیاتر »

من موراكامیم

له‌ كاتێكدا شه‌مه‌نده‌فه‌ری خۆشه‌ویستیی هاروكی موراكامی لای خوێنه‌رانی رۆمان له‌ وڵاته‌ جیاوازه‌كانی دنیادا به‌خێرایی به‌ره‌وپێش ده‌چێت، سه‌باره‌ت به‌وه‌ی چۆن بۆته‌ نووسه‌ر له‌ رۆژنامه‌ی ته‌له‌گرافدا بابه‌تێكی بڵاوكردۆته‌وه‌ و سه‌باره‌ت به‌وه‌ نووسیوێتی كه‌ چۆن یارییه‌كی بیسبۆڵ و كۆترێكی بریندار ره‌وتی ژیانی گۆڕیوه‌. هاروكی موراكامی رۆماننووس و چیرۆكنووسی به‌ناوبانگی ژاپۆنی له‌م ساڵانه‌ی دواییدا كتێبه‌كانی له‌ناو بازاڕی نێوده‌وڵه‌تییدا هه‌رایه‌كی زۆری ناوه‌ته‌وه‌. موراكامی زیاتر له‌ ...

زیاتر »

نامه‌یه‌كی‌ كراوه‌ بۆ جه‌لال به‌رزنجی‌

سه‌باح ره‌نجده‌ر كاكه‌ جه‌لال به‌رزنجی‌، كه‌ گوێت له‌ هاوار بوو، ئاگرت كرده‌وه‌. ئاگر زه‌وی‌ له‌ پیسی‌ پاك ده‌كاته‌وه‌ و هێڵێكی‌ داگیرساو به‌رز ده‌كاته‌وه‌. كۆشیعری‌: (به‌یه‌كه‌وه‌ ته‌نیاین)، كه‌ ساڵی‌ 2015 له‌ خانه‌ی‌ موكریانی‌ بۆ چاپ و بڵاوكردنه‌وه‌، چاپ كرا. هه‌ستی‌ راگرتم، هه‌ست هه‌موو توانا نیشتووه‌كانی‌ له‌ قووڵایییه‌كانه‌وه‌ن پاڵیان پێوه‌ ده‌نێت و سه‌ریان ده‌خات و ئاڕاسته‌یان ده‌كات بۆ بینین، كه‌ بیندراش فۆرمێكی‌ ...

زیاتر »

خوێندنه‌وه‌یه‌ك بۆ رۆمانی شیری ره‌ش-ی ئه‌لیف شه‌فه‌ق

شیرین. ك رۆمان یان یاداشت؟ به‌م دواییانه‌ كتێبێكی نووسه‌ری تورك ئه‌لیف شه‌فه‌ق-م خوێنده‌وه‌ به‌ زمانی عه‌ره‌بی به‌ناوی (حلیب اسود) واته‌ شیری ره‌ش، له‌لاپه‌ڕه‌ی یه‌كه‌می كتێبه‌كه‌ نووسراوه‌ رۆمان، ساڵی 2016 له‌ دار الاداب-ی به‌یروت-لوبنان چاپكراوه‌، محه‌مه‌د ده‌روێش وه‌ریگێڕاوه‌ بۆ عه‌ره‌بی، پێشه‌كییه‌كی بۆ نووسیوه‌ ده‌ڵێت: (له‌م كتێبه‌دا نووسه‌ر جۆرێكی تر له‌نووسین پێشكه‌ش به‌خوێنه‌رانی ده‌كات كه‌ هیچی كه‌متر نییه‌ له‌ رۆمان ئه‌ویش ئه‌ده‌بی ...

زیاتر »

جه‌سته‌یه‌ك له‌ ته‌م

كاروان عومه‌ر وه‌ك ئه‌وه‌ی پێیه‌كانم له‌ زینی ئه‌سپێكی سه‌ركێش ئاڵابێت و به‌دوای خۆیدا به‌ نێو جه‌نگه‌ڵێكدا په‌لكێشم بكات. له‌ من و ئه‌و زیاتر هیچ زینده‌وه‌رێكی تر نه‌بێت، ته‌نانه‌ت باڵدارێكیش به‌ ئاسمانه‌كه‌یدا نه‌فڕیبێت یا ده‌سته‌كانم به‌ ده‌ست با وه‌ بێت، دیمه‌نه‌كان له‌ به‌رچاوم. دوورده‌كه‌وتنه‌وه‌، ده‌نگه‌كان له‌ گوێمدا سست ده‌بوون و خه‌ڵتانی بێده‌نگی ده‌بووم. هه‌موو شته‌كان له‌ زه‌ینمدا یه‌ك مانایان هه‌بوو، گه‌ڵاو ...

زیاتر »

وەک ئیحسان نوری پاشا دەیگێڕێتەوە

ئا: ساڵح بێچار شۆڕشی ئاگری داغ یاخود شۆڕشی ئارارات، یەکێکە لە شۆڕشە مەزن و بایەخدارەکانی نەتەوەی کورد کە ماوەی (١٩٢٧-1930) چوار ساڵ بەردەوام بوو، هەر لە کاتی بەرپاکردنی شۆڕشەکەوە سوپای کورد، واتە هێزی چەکهەڵگر و ڕێکخراوی بەڕێوەبردنی کاروباری دانیشتووانیش لە شێوەی دەوڵەتێکی سەرەتایی دا، ڕێکخرا و ئاڵای کوردستانیش بەسەر لوتکەی چیا بڵند و گەردن کەشەکانی کوردستانەوە بەدەم شنەبای ئازادییەوە دەشەکایەوە. ...

زیاتر »

ئیحسان نوری پاشا و (مێژووی ڕەگ و ڕەچەڵەکی کورد)

حەمەکەریم عارف* ئیحسان نوری پاشا، یەکێکە لە ناوە درەوشاوەکانی مێژووی بزووتنەوەی سیاسی ڕزگاریخوازی کورد، هەر لە سەرەتاوە بە نەفەسێکی نەتەوەییانەی کراوەوە هاتۆتە مەیدان و تا دوا هەناسە، بەپێی توانای خۆی و بە گوێرەی کات و شوێن، لەسەر خەباتی خۆی بەردەوام بووە و سازشێکی لەسەر باوەڕی بەرزی نەتەوەیی خۆی نەکردووە و هیچ ئامانجێکی لە ئامانجی ڕزگاریی نەتەوەیی کورد بە زیاتر نەزانیوە ...

زیاتر »

چۆن بیرەوەرییەکانی ״یەشار خانم״ بە من سپێردران

ئەیووب بارزانی کاتێ بەناو ئارشیفەکانی بەریتانیادا دەگەڕام، بۆم دەرکەوت پەیوەندی لەنێوان شێخ ئەحمەدی بارزان و شۆرشی ئاگریدا (ساڵەکانی ١٩٢٧و ١٩٣٠) ھەبوە . دەمویست لێکۆڵینەوە لەسەر ئەم پەیوەندییە نەزانراوە بکەم. کە بە سەردان ڕۆیشتمە تاران، بۆ ئەوەی زیاتر لەسەر ئەم پەیوەندییە بزانم، داوام لە ھاوڕێیەکم کرد تا ناونیشانی یەشار خانم، ھاوسەری ئیحسان نووری پاشا، فەرماندەی ھێزە چەکدارەکانی «شۆرشی ئاگری»م بۆ پەیدا ...

زیاتر »

یادی تاوانی کۆمەڵکوژیی گەلی زیلان (دۆڵی خوێن)

د. ناجح گوڵپی پێش ٨٦ ساڵ و لە 18 ی ئەیلولی ساڵی 1930 دا دەوڵەتی ڕەگەزپەرستی تورکیا تاوانێکی تری کۆمەڵکوژی دژ بە گەلی کورد لە باکوری کوردستان ئەنجام دا، لە دۆڵی زیلان ( گەلی زیلان) لە ناوچەی ئەرگیش لە پارێزگای وان، بەمەبەستی دامرکاندنەوەی ڕاپەڕینی ئاگری. دەوڵەتی تورک دڕاندانە کەوتە کوشتنی خەڵک و سوتاندنی گوندەکانی دۆڵی زیلان، کە سەرچاوە کوردییەکان دەڵێن ...

زیاتر »