سەرەکی » کەلتوور (پەڕە 3)

کەلتوور

حاڵی ناسازی دەروێش و ئەفسانەكەی لە رۆمانی ״بەفر و خوێن״دا

ئازاد پێنجوێنی 2-2 و کۆتایی لە یەكەم دەستپێكی هەڵدانەوەی لاپەڕە بەفرینەكانی رۆمانی «بەفر و خوێن»دا، خۆم لە كەش و هەوایەكی تا رادەیەك سارد و سپی پۆشدا بینی. لەگەڵ هەر كڵۆ بەفرێكدا كە لە ئاسمانەوە دادەباریە سەر هەر لاپەڕەیەكی سپی ئەم رۆمانە منیش ئۆقرەم لێبڕابوو كە جەبار بینیم هەڵبەتە زۆر بۆ من گرنگ بوو ئا لەوێدا چەندین هەنگاوم نا تا بە ...

زیاتر »

چارەنووسی سیکولاریزم لە هەرێمی کوردستان

دیار ئاكره‌یی ئەڵمانیا و ژاپۆن لە جەنگی جیهانی دووەمدا دوڕاندیان و دانیان بە شکستی خۆیاندا هێنا و هاوپەیمانەکان سەرکەوتن، دواتریش سیستەمی سیاسی و حوکمڕانی ھەردوو وڵات لە دیکتاتۆری و ناوەندیی شمولییەوە گوڕدرا بۆ سیستەمی دیموکراسی لە سەر بنەمای سیکولاریزم و رێزگرتن لە مافی مروڤ و رێزگرتن لە ئازادییە تاکەکەسی و گشتییەکان. هاوكات توانیشیان لەم پرۆسەیه‌دا سەرکەوتوو بن و ئێستا هەردوو ...

زیاتر »

حاڵی ناسازی دەروێش و ئەفسانەكەی لە رۆمانی ״بەفر و خوێن״دا

ئازاد پێنجوێنی 1-2 رۆمان ژانرێكی ئەدەبی یەكلاكەرەوەی ئیستاتیكای رووداوەكانی ژیانە. پرۆسەیەكی بە دیكۆمێنت كراوی چیرۆكەكانی مرۆڤایەتییە، سەرەتایەكە بۆ ورووژاندنی شادی و ناشادییەكانی زەمەن. گێڕانەوەیەكی مێژووییە لە هەمبەر ئاوەزی نووسەر. داهێنانێكە لە خوڵقاندنی رووداوەكان. روانگەی سپی چەشنی بەفرە، بۆ گەنجینەی ئەدەب خوێنە، وەك ئازار چەشتوەكانی دونیای مرۆڤایەتی بە سۆیە، وەك هاوشێوەی كارەكتەرەكانی حاڵی ناسازی دەروێش خەونی بەدیهاتووی هەموو رەنگەكانە لە چەشنی ...

زیاتر »

چۆن چەمك و زاراوەكانی گەشتوگوزار بناسین؟

م/ سەردار عەبدولڕەحمان ئیبراهیم پێش دەسپێك گەشتوگوزار لە رۆژگاری ئەمڕۆماندا پیشەسازییەكی نوێیە و رۆڵێكی گرنگی گێڕاوە لە ئابووری ونیشتیمانی و دەستەبەركردنی داهاتی نەتەوەیی، گەشتوگوزار وەك چالاكییەك بەردەوام لەنوێبوونەوەدایە، بەمەش دەتواندرێت بە بەردەوامی بە بێ‌ گۆڕان سوودی ئابووری و كۆمەڵایەتی لێوەربگیرێت، هەروەها گەشتوگوزار لەژێر ئاراستەكانی جیهانگێریدا ناساندنی گەشتیارانە بەرووی گەشتیارانی دەرەوە، چونكە پەیوەندییەكی توندوتۆڵ لەنێوان گەشەسەندنی ئابووری وكۆمەڵایەتی و بوونی توانستەكانی ...

زیاتر »

کەوتنی شوناس

بەختیار حەمەسوور فیلمی «دیوار» یەکێکە لە فیلمە درێژ و گرنگەکانی سینەماکاری گەورەی کورد یەڵماز گونەی، ئەم فیلمە لە ساڵی 1983 بەرهەم هێنراوە و لە درێژە و سیاقی ئەو جۆرە کارانەدایە کە بوون بە شوناس و ناسێنەری سینەمای گونەی، واتە سینەمای سیاسی. سینەمایەک کە بیریەتی فیلم وەک کارێکی هونەری بەرهەم بهێنێت و نەبێتە خیتاب و لە ئایدۆلۆژیاوە نەئاڵێت، کاتێکیش پرسێکی وەک ...

زیاتر »

گلگامێش و گەڕان بەشوێن نهێنی ژیان و مەرگدا

كوردستانی نوێ‌ گلگامێش ئەو داستانە مێژووییەی باسی پرسی نەمری دەكات، ئەو نەمرییەی تائێستاش هەندێك لە مرۆڤەكان بەدوایدا وێڵن و هەوڵی بۆ دەدەن، داستانێكی بلیمەتانەی سۆمەرییە و لە شاری نەینەوا دۆزراوەتەوە و بە كۆنترین چیرۆكی نووسراو دادەنرێت. چیرۆكەكە بە رێكەوت لە شوێنێكی مێژوویی لە ساڵی 1853دا، دۆزرایەوە، لەدوای گەڕان دەركەوت كە شوێنەكە كتێبخانەی تایبەتی ئاشوور بانیپاڵی پادشای ئاشوریییەكانە. داستانی گلگامێش بە ...

زیاتر »

کەلتوری ناتوندوتیژیی و ژیانەوەی میراتە کەلتورییەكان

ئیدریس جەبار گومانی تێدا نییە ئەوەی رووبەڕووی كۆمەڵگەی عیراقی بۆوە لە جەنگ و كارەساتی سروشتی و مرۆیی، وەك داگیركاریی بیانی و بڵاوبوونەوەی تاوان و گەندەڵی و ناكۆكییەكان، بەتایبەت لەو ناوچانەی داگیركارییان بەخۆوەبینی لەلایەن گروپە تیرۆریست و توندڕەوەكان، جێ پەنجەیەكی مەترسیداریی بەسەر كۆمەڵگەوە بەجێهێشت، لە رێی دروستكردنی رق و كینە و توندوتیژیی و توندڕەوی كە هێندەی تر ئەندێشە مرۆیی و كۆمەڵایەتییەكانی ...

زیاتر »

ده‌نگێكی به‌سۆز له‌ كرماشانه‌وه

خه‌لیل عه‌لی‌ حیشمه‌توڵڵای لوڕنه‌ژاد، به ‌یه‌كێك له‌ هونه‌رمه‌نده‌ سه‌رده‌سته‌كانی كرماشانی شیرین داده‌نرێت و له‌سه‌ر ئاستی كوردستانی گه‌وره‌ نه‌خشێكی هێنده‌ جوانی له‌ گۆرانی گوتن به‌جێهێشتووه‌، تام و بۆ تایبه‌تییه‌كه‌ی له‌ دوور ڕا ده‌ناسرێته‌وه‌. «حشمه‌ت» له‌ ساڵی 1947 له‌ شاری كرماشانی رۆژهه‌ڵاتی كوردستان له‌ دایكبووه‌. ده‌نگه‌ به ‌سۆزه‌كه‌ی به ‌میرات له‌ باوك و باپیرییه‌وه‌ بۆ به‌جێماوه‌. ئه‌و ته‌نها ته‌مه‌نی 17 ‌ساڵان بوو ...

زیاتر »

خوێندنەوەیەک بۆ رۆمانی قەلەندەر و قەڵا

ئەردەڵان عەبدوڵڵا 1 – 2 لەناو ژانری رۆماندا، رۆمانی بیۆگرافی تایبەتمەندیی خۆی هەیە، پێش هەموو شتێک دەبێت ئەو کەسانەی کە ئەمجۆرە رۆمانانە دەنووسن، شارەزاییەکی ئێجگار باشیان لەبارەی مێژوو، کەسایەتیی، ژیانی شەخسیی و فکریی ئەو کەسەوە هەبێت کە لەبارەیەوە دەنووسن. ئەمجۆرە رۆمانانەش لەناو ئەدەبیاتیی جیهاندا زۆرن و چێژی گەورەش بە خوێنەران دەبەخشن، لەهەمانکاتیشدا خوێنەر بەو کەسایەتییانە دەناسرێن کە پێشتر نەیانناسیون. لەوانەبێت ...

زیاتر »

رابەرى کێشى شیعرى کلاسیکى کوردى

گوڵزار حەمە فەرەج ئەم رابەرە تایبەتە بە کێشى شیعرى کلاسیکى، واتە بە کێشى عەروزى و تەنیا ئەو شیعرانەى شاعیرەکان دەگرێتەوە کە بە عەروزى دەستکاریکراوى عەرەبى هۆنراونەتەوەو ، ئەو شیعرانە ناگرێتەوە کە بە کێشى بڕگەیى، کێشى پەنجەیى، یان سیلاب یان خۆماڵى نووسراون، ئەو شیعرانەى بە کێشى بڕگەیى خۆماڵى نووسراون ئەم جۆرە لە تایبەتمەندییەکانى زمانى کوردى هەڵدەقوڵێت و مۆڕکى رەسەنایەتى خۆى پێوەیە، ...

زیاتر »