سەرەکی » وتار » ئاوات كۆكه‌یی » ئەو پیاوەی مام جەلال پێی دەوت كاكەشا لە یادی 20…

ئەو پیاوەی مام جەلال پێی دەوت كاكەشا لە یادی 20…

ئەو پیاوەی مام جەلال پێی دەوت كاكەشا لە یادی 20 ساڵەی مەرگی شازاد صائبدا

ئەمڕۆ 20 ساڵ تێدەپەڕێت بەسەر مەرگی كەسایەتییەكی فرە بەهرەو خاوەن چەندین تایبەتمەندیی، ئەویش تێكۆشەری دیاری یەكێتیی نیشتمانیی كوردستان شازاد صائبە.

كاك شازاد كەسێكی یاسایی و دیپلۆمات، خەباتگێڕی قۆناغی نهێنیی شار و پێشمەرگەی شاخ، ئیشكەرێكی لە سەر خۆو هێمن بوو، شانی دەدایە بەر سەختترین و زەحمەتترین كارێك لە رۆژگاری پڕ مەترسیدا، بە شێنەیی و وریاییەوە كارەكانی رادەپەڕاند و چاوی لە هیچ پۆست و لێپرسراوێتییەك نەبوو، هەر دەتوت بۆ ئیش و كارە زەحمەتەكان خوڵقاوە، لە هەموو ئەو بوارانەشدا كە كاری كردووە، جێگە دەستی دیار بووە و خەباتگێڕێكی بە بەرهەم بووە.

شازاد صائب-ی نەمر پێشمەرگە و تێكۆشەرێكی دیاری بزوتنەوەی رزگاریخوازی گەلی كوردستان، لە قۆناغەكانی تێكۆشانیدا، لە ریزەكانی شۆڕش و یەكێتیی نیشتمانیی كوردستان و دواتریش حكومیدا چەندین ئەركی گرنگی وەك: رۆژنامەنووسی و یاسایی و دیپلۆماتی و پێشمەرگانەو وەزیری و هتد…ی پێسپێردراوە و سەركەوتووانە هەموویانی بەڕێوەبردووە، تا ئەو رۆژەی بە رووداوی ئۆتۆمبێل كۆچی دواییكرد، لە خەبات و تێكۆشان بەردەوام بوو.

هاوڕێیان و تێكۆشەران و بە تایبەتیش رەوانشادان (مام جەلال و كاك نەوشیروان) بەگرنگییەكی زۆرەوە لێیان روانیوە، هەر هەڤاڵ مام جەلال-یش دەربارەی ئەو تێكۆشەرە وتوویەتی: ئەگەر كاكە شاقبوڵی كردبا دەمێك بوو دەچووە سەركردایەتییەوە و هیچ رێگرییەكیشی لێنەدەكرا.

كەواتە لێرەدا ئەوەمان بۆ دەردەكەوێت هەركاتێك ئەو رازی ببوایە ئەوا پلەو پۆستی باڵای پێدەرا، بەڵام ئاشكرایە كاروخەباتی ئەو بۆ هیچ پلە و پۆستێك نەبووە و بگرە جگە لە خۆی و تەمەنی گەنجی كە بەكوردستانی بەخشی، هەر ئەوكاتەش كە تێكەڵی دنیای سیاسەت و تێكۆشان بووە، خاوەنی سەروەت و خۆشگوزەرانییەكی باش بووە، كەسێكی یاسایی و خاوەن بڕوانامەی بەرزیش بووە، كەچی وازی لە هەموو ئەوانە هێناوە و بەشداریكردیكردووە لە خەباتی گەلەكەیدا دژی داگیركاری و ستەمكاری، هەر ئەو سەروەتەشی كە هەیانبووە خستویەتییە خزمەتی رێكخستنەكان و هاوكاریی زۆری مادی شۆڕشی كردووە.
كاك نەوشیروانیش لە نووسێكیدا لەبارەی كاك شازادەوە دەڵێت: لە ناوزەنگ یەكەم كوردە كە وەك (مشرع) یاسا دانەرێك یاسای رێكخستنی كاری دادگاكانی پێشمەرگەی داڕشتووە.

ئەمەش نیشانەیە بۆ ئەوەی كە خاوەن فكرە و خەونی جوان بووە و داهێنەرانە كارەكانی بەڕێوە بردووە.

كاك شازاد بەدرێژایی ماوەی خەباتی لە بوارەكانی: رۆژنامەنووسی و رێكخستنە نهێنییەكان و پێشمەرگایەتی و یاسایی و دیپلۆماتی و ئیداریدا لە قۆناغەكانی سەرەتای شۆڕش و بەهێزبوونی شۆڕش و دوای راپەڕینیش؛ دڵسۆزییەكی زۆری نواندووە و دەستكەوتی باشیشی بۆ كورد و یەكێتیی نیشتمانیی كوردستان هەبووە، بەبێ رەچاوكردنی بەرژەوەندییە كەسییەكانی خۆی تێكۆشانی بەڕێوەبردووە، هەربۆیەش بە(كاكەشا) ناوی دەركرد و هەڤاڵێكی هەرە خۆشەویست و رۆح سووكی هەڤاڵان و تێكۆشەران بوو.

ژیاننامەكەی
تێكۆشەری نەمر شازاد جەمیل صائب، ساڵی 1946 لە بنەماڵەیەكی دیارو دەوڵەمەند، رۆشنبیرو تێكۆشەری شاری سلێمانی هاتۆتە دنیاوە، قۆناغەكانی خوێندنی بەسەركەوتوویی لە سلێمانی و بەغدا تەواوكردووە، دواجار كۆلێژی یاسای لە زانكۆی بەغدا تەواوكردووە.

لە قۆناغی ناوەندیدا بەشداری لە خەباتی گەلەكەیدا كردووە و بووە بەئەندامی یەكێتی قوتابیانی كوردستان و پارتی دیموكراتی كوردستان.

لە جووڵانەوەكانی خوێندكاراندا بەتایبەت لەبەغدا رۆڵی دیاری بینیوە، ئەندانی مەكتەبی سكرتاریەتی یەكێتی قوتابیانی كوردستان و یەكێك لە سەركردەكانی مانگرتن و خۆپیشاندانی خوێندكارانی زانكۆی بەغدا بوو لە ساڵی 1967 دا.

دوای تەواوكردنی خوێندن، بووە بە پارێزەرو لەسەر مافی هەژان زۆر داكۆكیكردووە، هاوكات لە كارو تێكۆشانی سیاسیش بەردەوام بووە.

ساڵانی 1969-1970 سەرنووسەری گۆڤاری رزگاری بووە كە ئەوگۆڤارە زەمینەخۆشكەری ئایدیۆلۆژیا و دامەزراندنی كۆمەڵەی رەنجدەرانی كوردستان بوو.

دواتریش كاك شازاد بوو بە یەكێك لە دامەزرێنەرانی ئەو كۆمەڵەیە، دوای شكستی شۆڕشی ئەیلول لە ساڵی 1975، شازاد صائب پەیامی كۆمەڵە و تێكۆشەرانی ناوەوەی كوردستانی گەیاندە هەڤاڵ مام جەلال لە دەرەوەی وڵات و ساڵی 1979 ش لەسەر داوای سەركردایەتی یەكێتیی نیشتمانیی كوردستان و شۆڕشی نوێ دەستی لە كارو پیشەی تایبەتی خۆی هەڵگرت لە عیراق چووەتە دەرەوە و ماوەیەك لە پایتەختی بەریتانیا لە لەندەن نیشتەجێبووە، دواتر ئەركی نوێنەرایەتی یەكێتیی نیشتمانیی كوردستان لە سوریا پێسپێردراوە.

ساڵی 1980 وەك پێشمەرگەیەك گەڕاوەتەوە كوردستان و رویكردۆتە چیا، بەهۆی ئەوەی شارەزایی زۆری لە یاسا و كاروبارە یاساییەكاندا هەبووە، دادگاكانی شۆڕشی نوێی دامەزراندووە و وەك شارەزایەكی دەگمەن ئەركی یاسایی لە شاخدا بەڕێوەبردووە.

هەر لەوچوارچێوەیەدا، یەكەمین یاسا كە سەركردایەتی ی.ن.ك پەسەندیكرد بۆ كارپێكردنی، كاك شازاد صائب نووسیبووی.

پاش ماوەیەك لە ژیانی پێشمەرگایەتی دووچاری نەخۆشییەكی سەخت دەبێت و بەناچاری دەچێتە هۆڵەندا، بەڵام لەوێش وەك كادرێكی سیاسی، دیپلۆماسی، رێكخراوەیی كاریكردووە و لە زۆربەی گەشتەكانی هەڤاڵ مام جەلال، ئەو یەكێك بووە لە یاوەرەكانی.

لە كۆبوونەوە و كۆنفرانسەكانی كۆمەڵەی رەنجدەرانی كوردستان بەشداریكردووە و لە یەكەم كۆنگرەی ی.ن.ك سەرۆكی دەستەی بەڕێوەبەری كۆنگرەكە بووە.

لە دووەم كۆنگرەش یەكێك لە ئەندامە دیارەكان بووە، پێشتریش ئەگەر خۆی رەزامەندی لەسەر بدایە هەر لە سەرەتاوە دەبووە ئەندامی سەركردایەتی كۆمەڵەو یەكێتی.

لە زۆربەی بوارەكاندا جێدەستی دیاربووە و خەرمانی خەباتی پڕ پیت و بەرەكەت بووە، لە سوریاو لوبنان پەیوەندییەكانی ی.ن.ك و جیهانی عەرەبی بەڕێوەبردووە.

ساڵی 1988 یش بووە بەنوێنەری یەكێتی لە ئەوروپا، ساڵی 1994-2001 نوێنەری یەكێتی بوو، لە توركیا.

رۆژی 24/1/2001 پۆستی وەزارەتی كشتوكاڵی حكومەتی هەرێمی كوردستان پێسپێردرا.

لە كاتێكدا بۆ بەشداریكردن لە كۆبوونەوەیەكی فراوانی حكومەتی هەرێم لەگەڵ رێكخراوەكانی UN چوو بۆ شارۆچكەی رانیە، لە رۆژی 21/5/2001 لەسەر رێگەی گشتی پیرەمەگروون- تاسڵوجە بە رووداوی ئۆتۆمبێل گیانی لەدەستدا.

لە هەمان رووداودا پێشمەرگەیەكی دەستەی پارێزگاریی كاك شازاد صائب بەناوی (زانا سەعدی رەزا) گیانی لە دەستداو جوانەمەرگ بوو.

زانا سەعدی لە ساڵی 1977دا لە دایكبووە و لە دوای راپەڕینەوە بووە بە پێشمەرگەی یەكێتیی نیشتمانیی كوردستان، تا رۆژی كۆچكردنی بەردەوام بووە لە خەبات.

 757 جار بینراوە