یه‌ڵماز گۆنای؛ سیمبولی سینەمای کوردی

04:35 - 2025-04-02
کەلتور
35 جار خوێندراوەتەوە

خەلیل عەبدوڵڵا


یه‌ڵماز گۆنای نوسه‌ر  و هونه‌رمه‌ند و ده‌رهێنه‌رێكی ناسراوی كوردستان‌و جیهانه‌.
له‌1ی نیسانی 1937 له‌گوندی ئینجه‌ی شاری ئه‌ده‌نه‌ی باكووری كوردستان له‌دایك بووه‌.
ژیانێكی زۆر ناخۆش‌ و به‌كوله‌مه‌رگی ژیاوه‌.
له‌ ته‌مه‌نی 17 ساڵییه‌وه‌ چۆته‌ ئیسته‌نبوڵ‌و له‌وێ‌ له‌گه‌ڵ خوێندندا كاریشی كردووه‌.
به‌كالۆریوسی له‌ زانستی سیاسی‌و ئابووری به‌ده‌ستهێناوه‌‌ و دواتر بڕوانامه‌ی  حقوقی وه‌رگرتووه‌.
گۆنای له‌كۆتایی په‌نجاكانی سه‌ده‌ی رابردوه‌وه‌ چۆته‌ نێو دنیای ئه‌ده‌ب‌و سه‌ره‌تا به‌شیعرو چیرۆك ده‌ستی پێكردووه‌. دواتر خۆی بۆ سینه‌ما ته‌رخانكردووه‌‌و رۆلێكی دیاری له‌ نووسین‌و به‌رهه‌مهێنانی ده‌یان فلمی سینه‌ماییدا هابووه‌، فلمه‌كانی گۆنای ده‌بڕی ئازار و مه‌ینه‌ته‌ییه‌كانی گه‌له‌كه‌ی بووه‌.
به‌هۆی باشی فلمه‌كانییه‌وه‌ 17 خه‌ڵاتی وه‌رگرتووه‌، دیاترینیان  خه‌ڵاتی فیستڤاڵی كان بوو بۆ فلمی(رێگا) له‌ساڵی 1982.
به‌هۆی هه‌ڵویسته‌ سیاسییه‌كانی چه‌ندین جار زیندانی كراوه‌‌و به‌شێكی ته‌مه‌نی له‌زینداندا بردۆته‌ سه‌ر‌و هه‌ر له‌ زیندانیش هه‌ڵهاتووه‌‌و خۆی گه‌یاندۆته‌ پاریس.له‌وێ‌ هه‌لی بۆ هه‌ڵكه‌وت كه‌ له‌رێی هونه‌ری سینه‌ماوه‌ زیاتر كێشه‌ی ره‌وای گه‌لی كوردستان به‌دنیای ده‌ره‌وه‌ بناسێنێ‌. به‌وه‌ش وه‌ك هونه‌رمه‌ندێك ناوبانگێكی زۆری ده‌ركرد.
له‌9ی ئه‌یلولی 1984 له‌ ته‌مه‌نی 47 ساڵیدا له‌شاری پاریس كۆچی دوایی كرد‌و چه‌ندین كه‌سایه‌تی سیاسی‌و حكومی‌و هونه‌ری به‌شداری رێوره‌سمی ناشتنه‌كه‌یان كرد.

بابەتە پەیوەندیدارەکان