سەرەکی » ئەدەب - سێبەر و سایە » ژنان به‌ دوای‌ لانه‌یه‌كی‌ ئارامدا ده‌گه‌ڕێن…

ژنان به‌ دوای‌ لانه‌یه‌كی‌ ئارامدا ده‌گه‌ڕێن…

لانه‌ عەلی‌

هه‌موو مرۆڤێك مافێكی‌ سه‌ره‌تایی و بنچینه‌ی‌ هه‌یه‌ ، ئه‌ویش مافه‌ (ئازادی‌ و خۆش گوزه‌رانی‌ گه‌ران به‌ دوای‌ لانه‌یه‌كی‌ ئارام و ژیانێكی‌ باشتر)ه‌. به‌ڵام كاتێك مرۆڤ ئازادیه‌كانی‌ به‌رجه‌سته‌ ناكات و خۆری‌ خۆری‌ خۆشگوزه‌رانی‌ هه‌ڵنایه‌ت ، ئیدی‌ مرۆڤ له‌ كوێدا ئارامی‌ به‌دی‌ بكات به‌ره‌و ئه‌وێ‌ به‌رێ ده‌كه‌وێت. رێكخراوی‌ نه‌ته‌وه‌ یه‌گرتووه‌كان له‌ ساڵی‌ (1999) دا بریاریدا هه‌مووساڵێك هه‌ڵمه‌تێكی‌ جیهانی‌ تایبه‌ت به‌ (به‌ره‌نگاربوونه‌وه‌ی‌ توندوتیژی‌ رابگه‌یه‌نێت) بۆ ماوه‌ی‌ (15) رۆژ كه‌ له‌ (25/ 11) تا (10/12) به‌رده‌وام ده‌بێت. ئامانج رێكخراوی‌ نه‌ته‌وه‌یه‌گرتووه‌كان له‌ ئه‌نجامدانی‌ ئه‌م هه‌ڵمه‌ته‌ جیهانیه‌ بۆ ماوه‌یه‌كی‌ دیاری‌ كراو خستنه‌رووی‌ كێشه‌و ناكۆكیه‌كانی‌ ناو كۆمه‌ڵگه‌ و كه‌لتووه‌ره‌ جیاوه‌زه‌كانه‌ له‌لایه‌ك، له‌ لایه‌كی‌ دیكه‌وه‌ پێشكه‌شكردنی‌ چه‌ندین چالاكی‌ جۆربه‌جۆر خستنه‌ڕووی‌ ئامارو جۆری‌ توندو تیژییه‌كان و هۆكار و ده‌رئه‌نجامی‌ توندو تیژییه‌كانه‌ ، ئه‌مه‌ش به‌ مه‌به‌ستی‌ هۆشیاركردنه‌وه‌ی‌ تاكه‌كانی‌ كۆمه‌ڵگه‌ جیاوازه‌كان و سه‌رجه‌م مرۆڤایه‌تی‌ به‌گشتی‌ و (ژنان و كچان) بێت به‌ تایبه‌تی‌ له‌ جێبه‌جێكردنی‌ ئه‌رك و مافه‌كانیان له‌ لایه‌ك و كۆتای‌ هێنان بێت به‌و تاوان و توندو تیژیانه‌ی‌ رووبه‌رووی‌ ده‌بنه‌وه‌ و بۆ ئه‌وه‌ی‌ هه‌مووان پێكه‌وه‌ به‌ ئارامیدا بژین. هه‌ر بۆییه‌ رێكخراوی‌ نه‌ته‌وه‌یه‌گرتووه‌كان داوا له‌ حكومه‌ت و رێكخراوه‌كانی‌ كۆمه‌ڵگه‌ی‌ مه‌ده‌نی‌ به‌ گشتی‌ و رێكخراوه‌كانی‌ ژنان به‌ تایبه‌تی‌ ده‌كات، چالاكیه‌كانیان تایبه‌ت به‌ سنوردار كردنی‌ رێژه‌ و جۆری‌ توندوتیژییه‌كان له‌ ماوه‌ی‌ ئه‌و پانزه‌ رۆژه‌دا ئه‌نجام بده‌ن. له‌ساڵی‌ (1981) بریاردرا به‌ سازدانی‌ ئاهه‌نگێك له‌ سه‌ر ئاستی‌ جیهان ، ئه‌م بڕیاره‌ش دوای‌ ئه‌وه‌هات، كه‌ له‌ ساڵی‌ (1960) له‌ كۆماری‌ (دۆمه‌نیكۆ) سێ‌ خوشكی‌ چالاكوانی‌ بواری‌ سیاسی‌ به‌ دڕندانه‌ترین شێوه‌ كوژران. ،ئه‌م كاره‌ له‌و كاته‌دا ده‌نگدانه‌وه‌یه‌كی‌ نێوخۆی‌ و جیهانی‌ به‌ خۆیه‌وه‌ بینی‌ هۆكار بوو بۆ ئه‌وه‌ی‌ ئه‌و رۆژه‌ دیاری‌ بكرێت به‌ (رۆژی‌ سه‌ركه‌وتنی‌ ژنان). ئه‌وه‌ی‌ جێگه‌ی‌ تێرامان و قسه‌ له‌سه‌ركردنه‌ ئه‌و دۆخه‌ ناجێگیرو نا ئاره‌مه‌یه‌، كه‌ رووبه‌ڕووی‌ ژنان ده‌بێته‌وه‌، ئه‌گه‌رچی‌ ژنان هه‌میشه‌ به‌دوای‌ لانه‌یه‌كی‌ ئارام دا ده‌گه‌رێن ، به‌ ڵام سه‌ره‌نجام به‌ركه‌وته‌ی‌ یه‌كه‌می‌ توند و تیژیه‌كان ژنان بوون، پێویسته‌ ئه‌و راستییه‌ش بوترێت هه‌ردوو ره‌گه‌ز به‌ كۆمه‌ڵێك جیاوازی‌ وه‌ك ( كات ، ته‌مه‌ن، هۆكار، شوێن) رووبه‌رووی‌ توندوتیژی‌ بوونه‌وته‌وه‌ ، و ئه‌مه‌ش هۆكار بووه‌ بۆ ئه‌وه‌ی‌ توندوتیژییه‌كان له‌ سه‌رجه‌م قۆناغه‌كاندا گۆڕانكاری‌ یان به‌سه‌ردا بێت و جۆری‌ توند و تیژیه‌كان تا راده‌یه‌ك پۆلێن بكرێن و بۆ هه‌ر جۆرێكیان پێناسه‌یه‌كی‌ تایبه‌ت هه‌بێت. رێكخراوی‌ نه‌ته‌وه‌یه‌گرتووه‌كان پێناسه‌ی‌ توندو تیژیه‌كانی‌ تایبه‌ت به‌ژنانی‌ به‌م شێوه‌یه‌ كردووه‌. ئه‌و توندوتیژیه‌ی‌ كه‌ به‌ناڕه‌وا له‌گه‌ڵ ژنان ده‌كرێت و ئه‌و كرده‌وانه‌ی‌ كه‌زیان یان ئازاری‌ (جه‌سته‌یی و ژیری‌ و سێكس و ده‌رونی‌ و ئابووری‌ ) پێ بكات ، به‌وكارانه‌ش زه‌وتكردنی‌ ئازادی‌ یه‌ ، پێشێلكاریه‌كی‌ هه‌موو ئه‌و مافانه‌یه‌، كه‌ هه‌یه‌تی‌ و له‌سه‌ر ئاستی‌ نێوده‌وڵه‌تی‌ دانی‌ پێدا نراوه‌ ، به‌مه‌به‌ستی‌ تێك شكاندنی‌ كه‌سێتی‌. ئه‌گه‌رچی‌ توندو تیژی‌ چه‌ندین جۆر له‌ خۆده‌گرێت ، به‌ڵام ده‌توانرێت هۆكاری‌ ئه‌م پۆلێنكردنه‌ بگه‌رێنینه‌وه‌ بۆ جێگه‌ و كات و ئه‌و ره‌گه‌زانه‌ی‌ رووبه‌ڕووی‌ توندو تیژییه‌كان ده‌بنه‌وه‌، به‌ڵام به‌ شێوه‌ییه‌كی‌ گشتی‌ و باو وه‌ك ئه‌وه‌ی‌ واقعه‌ و هه‌ست پێكراوه‌ ، ئه‌و توندو تیژیانه‌ی‌ رووبه‌ڕووی‌ ژنان ده‌بێته‌وه‌ بریتیه‌ له‌ (لێدان ، كوشتن ، زه‌بری‌ ده‌رونی‌ ، دروستكردنی‌ فشاری‌ ئابووری‌ ، بازرگانی‌ كردن به‌ ژنانه‌وه‌) كه‌ له‌ ته‌مه‌نی‌ منداڵییه‌وه‌ ده‌ست پێده‌كات و ده‌گاته‌ قۆناغه‌كانی‌ پیری‌ ته‌مه‌ن. ئاماره‌كان ئاماژه‌ به‌وه‌ ده‌كه‌ن، كه‌ ئه‌و (ژن و كچانه‌ی‌ ) رووبه‌ڕووی‌ توندو تیژیه‌كان ده‌بنه‌وه‌ ، له‌ دوا جاردا به‌ ده‌ست چه‌ندین كێشه‌ و گرفتی‌ (ده‌روونی‌ ، یاسای ، كۆمه‌ڵایه‌تی‌ ، ته‌ندروستی‌، ئابووری‌ ) ده‌ناڵێنن. ئه‌مه‌ش هۆكاره‌ بۆ ئه‌وه‌ی‌ له‌ نێو كۆمه‌ڵگه‌ به‌ شێوه‌یه‌كی‌ ته‌ندروست و ئاسایی‌ مامه‌ڵه‌ نه‌كه‌ن و مامه‌ڵه‌یان له‌گه‌ڵ نه‌كرێت و كاره‌ساتی‌ گه‌وره‌تر به‌ دوای خۆیدا بهێنێت ، كه‌ خێزان و كۆمه‌ڵگه‌ گیرۆده‌ی‌ ده‌بێت و نه‌وه‌ له‌ دوای‌ نه‌وه‌ ده‌گوازرێته‌وه‌ و كاریگه‌ری‌ نه‌رێنی‌ دروست ده‌كات. توندو تیژیه‌كانی‌ دژی‌ ژنان خۆی‌ به‌ ته‌نها له‌ توێژێكی‌ دیاری‌ كراوی‌ كۆمه‌ڵگه‌دا نابینێته‌وه‌ ، به‌ڵكو ره‌گ و ریشه‌ی‌ كۆمه‌ڵایه‌تی‌ هه‌یه‌ و هۆكار بووه‌ بۆ دروست بوونی‌ قه‌یرانێكی‌ جیهانی‌ و خۆی‌ له‌ جیاكاریه‌كانی‌ ژناندا ده‌بینێته‌وه‌. به‌ گوێره‌ی‌ دوا ئاماره‌كانی‌ بانكی‌ نێوده‌وڵه‌تی‌ به‌ رێژه‌ی‌ %70 كچان و ژنان له‌ له‌ قۆناغێك له‌ قۆناغه‌كانی‌ ته‌مه‌نیاندا كه‌ له‌ نێوان ساڵانی‌ (15-24) ساڵیدا ده‌بێت ، رووبه‌ڕووی‌ توندو تیژی‌ له‌ جۆری‌( سێكسی‌، خێزانی‌) ده‌بنه‌وه‌، ئه‌مه‌ له‌كاتێكدا ئه‌م رێژه‌یه‌ به‌راوردی‌ پێكراوه‌ له‌ گه‌ڵ هه‌بوونی‌ (مردنی‌ پێش وه‌خت، نه‌خۆشی‌ ژێر په‌نجه‌). له‌سه‌ر ئاستی‌ جیهان به‌ شێوه‌یه‌كی‌ گشتی‌ دیارترین جۆری‌ توندو تیژی‌ به‌رجه‌سته‌كراو ، بریتیه‌ له‌ (لێدان و زه‌بری‌ راسته‌وخۆ) به‌ پله‌ی‌ یه‌كه‌م دێت ، هه‌روه‌ها (زه‌بره‌ ده‌رونیه‌كان ) به‌ پله‌ی‌ دووه‌م دێت ، كه‌ له‌ لایه‌ن خێزان و هاوسه‌ ر و كه‌سانی‌ نزیك له‌و كه‌سه‌ی‌ روبه‌ڕووی‌ توندوتیژی‌ ده‌بێته‌وه‌ جێبه‌جێده‌كرێت. به‌ڵام به‌ راورد به‌ و وڵاتانه‌ی‌ تا هه‌نوكه‌ دوره‌ له‌ هه‌موو بنه‌ماكانی‌ (ئینسانی‌ و ئه‌خلاقیه‌كان ) و ئه‌و وڵاتانه‌ی‌ یاسا سه‌ری‌ خۆی‌ تیا هه‌ڵگرتووه‌، توندو تیژیه‌كان سنوری‌ ماڵه‌كانیان تێپه‌راندووه‌ و له‌ نێوه‌ندی‌ رێكخراوه‌كان به‌گشتی‌ و ده‌زگاو ئۆرگانه‌ فه‌رهه‌نگی‌ و كلتوری‌ و راگه‌یاندنه‌كان و ته‌نانه‌ت داموده‌زگا حكومیه‌كان به‌گشتی‌ و به‌ تایبه‌تی‌ فه‌رمانگه‌كان جێبه‌جێ‌ ده‌كرێت و ئه‌م واقیعه‌ له‌ هه‌رێمی‌ كوردستان هه‌ست پێكراووه‌ بوونی‌ هه‌یه‌. ئه‌م جۆره‌ له‌ توندو تیژیه‌كان له‌ لایه‌ن به‌رێوه‌به‌ره‌كان و به‌رپرسی‌ به‌ش و هۆبه‌كانه‌وه‌ به‌رامبه‌ر به‌ كارمه‌ندان به‌گشتی‌ و (ژنان) به‌ تایبه‌تی‌ جێبه‌ جێده‌كرێت ، كه‌ ئامانج لێی‌ ملكه‌چ كردن و بێده‌سه‌ڵاتكردنیه‌تی‌ له‌ به‌ رامبه‌ر ئه‌و رووداو گه‌نده‌ڵی‌ و دزی‌ و ناپاكیانه‌ی‌ ده‌كرێت له‌ نێوه‌نده‌كانی‌ بڕیار، ئه‌و ئۆرگانانه‌ی‌ كه‌ هه‌ڵه‌ و گه‌نده‌ڵی‌ كردن تێیاندا قابیلی‌ قبوڵ نیه‌. ده‌كرێت ئه‌وه‌ بڵین جێگه‌ی‌ كاركردنی‌ (ژنان و كچان) ئه‌گه‌ر شوێنێكه‌ گشتی‌ بێت یاخود فه‌رمی‌ بێت یان ئۆرگانێكی‌ ئه‌كادیمی‌ بێت ، تا هه‌نوكه‌ له‌ ژێر پرسیاردایه‌ و ژنانیش`هه‌میشه‌ به‌ دوای‌ لانه‌یه‌كی‌ ئارامدا ده‌گه‌رێن. ئاماره‌كانی‌ ( رێكخراوی‌ ته‌ندروستی‌ جیهان ) ئاماژه‌ به‌وه‌ ده‌كه‌ن كه‌ توێژینه‌وه‌یه‌كیان ئه‌نجام داوه‌ له‌ ( دوازده‌) وڵاتی‌ جیاواز كه‌تیایدا بۆیان ده‌ركه‌وتووه‌ رێژه‌ی‌ له‌ (%6 – % 59 ) ژنان رووبه‌ رووی‌ توندو تیژی‌ جه‌سته‌ی‌ بونه‌ته‌وه‌ و نیوه‌ی‌ ئه‌و ژنانه‌ش كوژراون له‌ لایه‌ن هاوسه‌ره‌كانیانه‌وه‌. ئه‌گه‌ر ورد ترو بابه‌تیانه‌تر هه‌ژماری‌ ئه‌م رێژه‌یه‌ بكه‌ین بۆمان ده‌رده‌كه‌وێت له‌سه‌ر ئاستی‌ جیهان له‌ هه‌ر پێنج ژنێك ، ژنێك رووبه‌رووی‌ توندو تیژی‌ بۆته‌وه‌ یاخود هه‌وڵی‌ ئه‌وه‌ دراوه‌ ده‌ست درێژی‌ سێكسی‌ بكرێته‌ سه‌ر. ئه‌گه‌رچی‌ به‌ شودانی‌ پێشوه‌خت به‌ جۆرێكی‌ ترسناكی‌ توندو تیژیه‌كان هه‌ژماركراوه‌ و به‌ یاسا قه‌ده‌غه‌كراوه‌ ، به‌ڵام له‌ ئێستادا و له‌ زۆرێك له‌ وڵاته‌ دواكه‌وتووه‌كانی‌ وه‌ك (خۆرهه‌ڵاتی‌ ئاسیا ، ئه‌فه‌ریقای‌ باشور) جێبه‌جێ‌ ده‌كرێت و ئه‌م رێژه‌یه‌ روو له‌ هه‌ڵكشانه‌ و ئه‌م جۆره‌ له‌ توندو تیژیه‌ وه‌ك توندو تیژی‌ سێكسی‌ هه‌ژمارده‌كرێت. به‌ده‌ر له‌ توندو تیژی‌ له‌ رێگه‌ی‌ به‌شودانی‌ پێش وه‌خت ، توندو تیژیه‌ سێكسیه‌كان حاله‌تێكی‌ دیارو به‌رچاو بووه‌ بۆ یه‌كلابوونه‌وه‌ی‌ كێشه‌و ململانێكان ، به‌ تایبه‌ت له‌ناوه‌نده‌كانی‌ بڕیار كه‌ زۆرجار جیاوازی‌ ره‌گه‌زی‌ ئه‌مه‌ی‌ دروستكردووه‌ و هه‌میشه‌ ره‌گه‌زی‌ به‌ رامبه‌ر وه‌ك چه‌كێكی‌ به‌هێز و كاریگه‌ر دژی‌ ( ژنان ) به‌كاری‌ هێناوه‌ ، به‌بێ جیاوازی‌ قۆناغه‌كانی‌ ته‌مه‌ن و كات و شوێن و بیركردنه‌وه‌ له‌ به‌ها (ئینسانیه‌كان و ئه‌خلاقیه‌كان) كه‌ده‌كرێته‌ ئامانج و ستراتیج و ته‌كنیكه‌ به‌ مه‌به‌ست و به‌رده‌وامه‌كان ، كه‌ به‌شێوه‌یه‌كی‌ گشتی‌ له‌لایه‌ن ئه‌و گروپ و تاقم و ده‌ستانه‌وه‌ ئه‌نجام ده‌درێن كه‌ خاوه‌ن چه‌كداره‌ وه‌حشی‌ گه‌رایه‌كان به‌ دوورن له‌ هه‌موو جوانیه‌كانی‌ ژیان و مرۆڤ بوونێك. ئه‌گه‌ر باسێك له‌ تێكچوونی‌ لانه‌ ئارامه‌كان بكه‌ین كه‌ به‌هۆی‌ جه‌نگ و كاول كاریه‌كانه‌وه‌ دووچاری‌ ماڵ وێرانی‌ و ئاواره‌ بوون و برسێتی‌ بوون ، و توند و تیژیه‌كان له‌و ناوچانه‌دا له‌ لوتكه‌دان ، ئه‌وا پێویستی‌ ئه‌و راستیانه‌ش بخه‌ینه‌ پێش چاو كه‌ توندوتیژیه‌كان له‌و ناوچانه‌ی‌ رووبه‌رووی‌ جه‌نگ بوونه‌ته‌وه‌ جیاوازتره‌ له‌و ناوچانه‌ی‌ له‌ باری‌ ئاسای ژیان ده‌گوزه‌رێنن ، چونكه‌ له‌ بارودۆخی‌ نائاسایی‌ و جه‌نگدا سه‌رجه‌م چین و توێژه‌كان به‌گشتی‌ و به‌بێ جیاوازی‌ ره‌گه‌زی‌ پێویستیان به‌ پاراستن و دابین كردنی‌ پێداویستیه‌ مرۆیه‌كانه‌ ، به‌ڵام ئاماره‌كان ئاماژه‌ به‌وه‌ ده‌كه‌ن رێژه‌ی‌ %48 هاوڵاتیانی‌ سیفل، كه‌ رووبه‌رووی‌ توندو تیژی‌ ده‌بنه‌وه‌ (كچ و ژنان) له‌لایه‌كی‌ دیكه‌وه‌ ئاماره‌كانی‌ ( سندوقی‌ نه‌ته‌وه‌ یه‌كگرتووه‌كان) بۆ نیشته‌جێكردن ئاماژه‌به‌وه‌ ده‌كه‌ن ساڵانه‌ (5000) ژن به‌ بیانوی‌ شه‌ره‌فه‌وه‌ ده‌كوژرێت، ئه‌مه‌ جگه‌ له‌وه‌ی‌ رێژه‌ی‌ ئه‌و ژنانه‌ی‌ كه‌ به‌ بیانوی‌ (خزمه‌تكردن و ئیشكردن) له‌ ماڵانداو له‌ شوێنه‌ گشتیه‌كاندا كار ده‌كه‌ن، جا له‌ رێگه‌ی‌ گرێبه‌ست بكرێت، كه‌ ئه‌مه‌ له‌ نێوان كۆمپانیایه‌ك و لایه‌نی‌ دووه‌م ئه‌نجام ده‌درێت، یاخود راسته‌وخۆ له‌ نێوان خزمه‌تكار و خاوه‌نكار ئه‌نجام ده‌درێت ، به‌جۆرێكی‌ دیكه‌ رووبه‌رووی‌ توندو تیژی‌ ده‌بنه‌وه‌، كه‌ ئه‌ویش (بازرگانی‌ كردنه‌ به‌ مرۆڤه‌وه‌) كه‌ سه‌ر ئه‌نجام خۆی‌ ده‌بینێته‌وه‌ له‌ جۆره‌كانی‌ ( كرین و فرۆشتن و به‌كرێدان) كه‌ ئه‌مه‌ش سه‌رده‌می‌ كۆیله‌ بوونی‌ مرۆڤ زیندو كردۆته‌وه‌، ئاماره‌كان ئه‌وه‌مان بۆ ده‌رده‌خه‌ن كه‌ ساڵانه‌ ( 25000) كه‌س له‌ هه‌ردوو ره‌گه‌ز بازرگانی‌ پێوه‌ ده‌كرێت ، جارێكی‌ دیكه‌ (ژنان و كچان) پشكی‌ شێریان به‌رده‌كه‌وێت به‌ رێژه‌ی‌ %80 ئه‌م جۆره‌ له‌ توندو تیژیه‌كانن. ئه‌گه‌رچی‌ به‌ ئه‌نجام گه‌یاندنی‌ توندو تیژی‌ له‌ لایه‌ن هه‌ر وڵاتێك و هه‌ر نه‌ته‌وه‌ و هه‌ر ره‌گه‌زێكه‌وه‌ ئه‌نجام بدرێت كارێكی‌ نا مرۆڤانه‌یه‌و دوور له‌ بنه‌ماكانی‌ ژیان دۆستی‌ و خۆشه‌ویستی‌ و سه‌رجه‌م به‌ها ئینسانی‌ و ئه‌خلاقیه‌كان ، زیانی‌ گیانی‌ و مادی‌ ده‌روونی‌ گشتی‌ ده‌بێت. ئاماره‌ نێوده‌وڵه‌تیه‌كان تێچووی‌ توندو تیژیه‌كانیشی‌ فه‌رامۆش نه‌كردووه‌، ئاماژه‌ به‌ وه‌ ده‌كه‌ن تێچووی‌ خه‌رجیه‌كانی‌ كه‌ له‌ چاره‌سه‌ری‌ ده‌رئه‌نجامی‌ كرده‌وه‌ توندو تیژیه‌كان خه‌رج ده‌كرێت ، كه‌ پێك دێت له‌چاره‌سه‌ری‌ كێشه‌كانی‌ (خه‌رجیه‌كانی‌ ماڵ و منداڵ ، چاره‌سه‌ره‌ ده‌روونی‌ و یاسای‌ و ته‌ندروستی‌ و كۆمه‌ڵایه‌تیه‌كان ) كه‌ له‌ وڵاتێكی‌ وه‌ك ئه‌مه‌ریكا ته‌نها له‌ ساڵێكدا به‌ (6) ملیار دۆلار و له‌ وڵاتی‌ به‌ریتانیا به‌ (23) ملیار جونه‌ی‌ مه‌زه‌نده‌ كراوه‌.

print

وڵامێک بەجێ بهێڵە

بەبێ پۆستی ئەلکترۆنی ناتوانی لێدوان بنووسیت *

*

x

هەواڵێ هاوشێوە

كۆمه‌ڵه‌ چیرۆكێكی‌ ئه‌مریكی‌، كرا به‌ كوردی‌

كۆمەڵە چیرۆكێكی چیرۆكنووس و شاعیری ئامریكایی (ریچارد ڕایت 1908 – ...