سەرەکی » وتار » ماردین عەبدولکەریم » سلێمانی خوشكەكانی رزگار دەكات

دەرگا

سلێمانی خوشكەكانی رزگار دەكات

فراكسیۆنی سەوز لە ئەنجومەنی پارێزگای سلێمانی، بڕیاریدا پرسی سیستمی (لامەركەزیی كارگێڕی و دارایی) بە هەماهەنگی فراكسیۆنی گۆڕان و خزمەت بە پڕۆژەیەك پێشكەشی ئەنجومەنی وەزیران بكات. مەبەست لەم پڕۆژەیە دابەشكردنی دەسەڵاتە لە حكومەتەوە بۆ پارێزگاكان، واتا گێڕانەوەی داهات و دەسەڵات بۆ شارەكان تا دوور لە رۆتین و بێ جیاوازی لەڕێی پڕۆژەی خزمەتگوزاری و پڕۆژەی وەبەرهێنانەوە خزمەتی هاووڵاتیانی شارو شارۆچكەو… هتد، بە یەكسانی پێبكرێت.

لەم بارەیەوە هەندێ‌ لە حزبە سیاسییەكان، لە بەرانبەر ئەم پرسەدا بەرژەوەندیخوازانە و لەڕێگەی لایەنگرەكانیانەوە، بە بەرنامە هاووڵاتیانی كوردستان بەناوی مەترسیی دووئیدارەیی، چەواشەدەكەن. لەكاتێكدا پسپۆڕانی ئابووریی دەڵێن داهاتی سلێمانی و دهۆك لە خەرجییەكانی زیاترە، بەپێچەوانەی پایتەختەوە كە خەرجییەكانی لە داهاتی زۆر زیاترە. بۆیە دەپرسین ئەم چەواشەكارییە بۆ؟ لەڕاستیدا پراكتیزەكردنی ئەم سیستمە پرسێكی ناوخۆییەو پەیوەندیی بە ئاستی خەمخۆریی حكومەتی هەرێمی كوردستانەوەیە لەپێناوی گرتنەبەری خێراترین رێگەچارە بۆ باشكردنی گوزەرانی خەڵك لە گیرفانی خۆیان لەم هەلومەرجە سەختە قەیراناوییەدا.

هەرچەندە كەسانی پەیوەندیدار لێرە و لەوێ‌ مادەی (119) لە دەستوری عیراق وەك پاڵپشت بۆ ئەم پرسە بەكاردەهێنن، بەڵام ئەمە كارێكی هەڵەیە بەوپێیەی لە مادەی (119)دا هاتووە (هەر پارێزگایەك یان زیاتر، مافی دروستكردنی هەرێمێكیان هەیە لەسەر داوای خۆیان، بە پشتبەستن بەڕاپرسی بە دوو رێگا… هتد) لەبەرئەوەی ئێمەی كورد ئێستا خۆمان لە چوارچێوەی عیراقدا خاوەنی هەرێمێكی فیدراڵین، باشتروایە بە پشتبەستن بە مادەی (122) بەتایبەتی بڕگەی (5) زیاترو باشتر دەتوانین پرسی سیستمی لامەركەزی بخەینە بواری جێبەجێكردنەوە كە تیایدا هاتووە (ئەنجومەنی پارێزگا ناخرێتە ژێر كۆنتڕۆڵ و سەرپەرشتیی هیچ وەزارەتێك یان هەر لایەنێك كە بەوەزارەتەوە نەبەسترابێتەوە و ئەنجومەنی پارێزگاش خاوەنی دارایی سەربەخۆیە).

هاوكات ئەگەر بمانەوێت قووڵتر لەم بابەتە بڕوانین، ئەوە دەبێ‌ بووترێت: بەرژەوەندیی تەسكی حزبایەتی وایكرد كە هەندێك حزب و لایەن نەیانهێشت ئەم هەرێمەی، كە بەخوێنی هەزاران رۆڵەی كورد و بەتایبەتیش رۆڵەكانی یەكێتیی نیشتمانیی كوردستان فیدراڵیەتی بەدەستهێناوە، ببێتە خاوەنی دەستوورێكی تایبەت بەخۆی، كە ئێستا لەبری پەنابردن بۆ دەستووری عیراق، دەبوو بگەڕاینایەتەوە بۆ دەستووری هەرێمی كوردستان، هەرچەندە ئەمەش نابێتە خاڵی دژ بۆ جێبەجێكردنی سیستمی لامەركەزی، چونكە ئەگەر هەرێمیش دەستووری تایبەت بەخۆی هەبووایە، هەرگیز قبووڵكراو نییە بڕگە و مادەكانی دژ بە بڕگە و مادەكانی دەستووری عیراق بێت.

هەر لەبڕگەی (2)ی هەمان مادەدا هاتووە: (ئەو پارێزگایانەی كە لە چوارچێوەی هەرێمێكدا رێكنەخراون، مافی كارگێڕی و دارایی فراوانیان هەیە، كە دەتوانێت كارەكانی لە رێگەی لامەركەزیی كارگێڕییەوە بەڕێوەبەرێت، ئەمەش بەیاسا رێكدەخرێت)، ئەم بڕگەیە راماندەكێشێت بۆ ئەوەی كە بڵێین ئەوكات زۆر ئاسان بوو بۆ هەڤاڵان مام جەلال و كاك نەوشیروان كە بۆ چەسپاندنی مافەكانی كورد لە دەستووردا زۆر ماندووبوون، بە بڕگەیەكەی جیا و جێگیر لامەركەزیی پارێزگاكانی ناو هەرێمیش بچەسپێنن، بەڵام ئەوان بەتایبەتی هەڤاڵ مام جەلال، لەوكاتەدا خەمی گەورەی چەسپاندنی هەرێمێكی فیدراڵی بوو بۆ كورد، نەك ئەوەی ئەمڕۆ دەگوزەرێت، لایەنێك لە دەسەڵاتی كوردی زوڵم لە هاونیشتمانییەكانی خۆی بكات، بەوەی لە داهات و خەرجییەكانیان بێبەشیان بكات، بەتایبەتی سلێمانی، كە هەمیشە پێشەنگی بەرخودانی شۆڕشی كورد بووە، پێشبینی نەدەكرا بەمجۆرە سزا بدرێت و زۆربەی توانا كارگێڕیی و داراییەكان بەناوی پایتەختەوە، لە هەولێردا بەگەڕبخرێت وەك ئەوەی پێمان بڵێن (هی خۆم بۆ خۆم، بەشی ئێوەش دەخۆم).

هەموو بینیوتانە ئەگەر لەسەر شاخی گۆیژەوە سەیرێكی سلێمانی بكەین، دەبینین رژێمی بەعسی عەفلەقی بۆ سنوورداركردنی جووڵەیان، شەقامی شەست مەتریی وەك تەوقێك كردە ملی شێرە كوڕان و كچانی ئەم شارە، لەو دەمانەوە تا ئەمڕۆ و دوای (29) ساڵ، شەقامێك كە شایستەی قەرەباڵغی و زۆریی دانیشتووانی سلێمانی بێت، دروستنەكراوە، لەكاتێكدا دانیشتووانی سلێمانی زۆرترن، بە بەراورد بە دانیشتووانی هەموو شارەكانی تری هەرێم بە پایتەختیشەوە، ئەم نادادپەروەرییە بۆ؟

پارێزگاكانی هەرێم بە پشتبەستن بە یاسای ژمارە (3)ی ساڵی(2009) ئەنجومەنی پارێزگاكان و مادەكانی (2و5) دەیانەوێت خاوەنی دەسەڵاتی كارگێڕیی و دارایی سەربەخۆبن، تا كێبڕكێی شەریفانە لەپێناوی خزمەتكردنی دانیشتووانی شارەكان و رزگاركردنیان لە بێكاریی و بێخزمەتی دروستبكەن، بەو شێوەیە دەردەكەوێت ئەوە چ پارێزگایەكە نایەوێت داهاتی شارەكەی كە لە باج و رسوماتی بەڕێوەبەرایەتییەكان لەلایەك و بەشە بودجەی هەرێم لای بەغدا لەلایەكی تر خڕدەكرێتەوە، بۆ خزمەتی ئەو شارە خەرج بكرێت؟! بۆیە دەپرسین ئەمەی هەیە دووئیدارەییە یان لامەركەزیی؟ لە وڵاتانی پێشكەوتوودا، كاتێك داهات دەخرێتە یەك سندووقەوە، بۆ ئەوەنییە بەیەكسانی دابەشبكرێتەوە، بەڵكو بۆ ئەوەیە بەپێی ئەولەوییەتی پێویستییەكان كەموكوڕییەكان لەهەر جێگەیەك هەیە پڕبكرێتەوە، بەڵام ئەو هاوكێشەیەی كە ئەمڕۆ دەبینرێت، پێچەوانەكەیەتی.

ئەگەر ئەم پرسە بەلاڕێدا نەبرێت، هاووڵاتییەك نییە حەزنەكات داهاتی زانكۆی هەڵەبجەی شەهید بۆ زانكۆ و بەشە ناوخۆییەكان و هاندانی پڕۆژەی خوێندكارانی ئەو شارە خەرج نەكرێتەوە، ئەگەر داهاتی پارێزگاكان لای خۆیان بێت كەس نییە نەیەوێت بە داهاتی تەندروستیی سلێمانی خزمەتی نەخۆشخانەی هیوا نەكرێت كە تووشبووانی شێرپەنجە لەسەراپای عیراقەوە روویتێدەكەن.

دەبێت هاووڵاتیی هۆشیار، دوور لە بەرژەوەندیی حزبایەتی، پشتگیریی لە پڕۆژەی لامەركەزیی كارگێڕی و دارایی بۆ پارێزگاكان بكەن و پشتگیریی لە سلێمانی بكەن تاخۆی و دەستە خوشكەكانی لەم قەیرانە رزگار بكات.

print

 1,559 جار بینراوە

وڵامێک بەجێ بهێڵە

بەبێ پۆستی ئەلکترۆنی ناتوانی لێدوان بنووسیت *

*