سەرەکی » ئەدەب - سێبەر و سایە » گۆڕێكی بێ ناو

گۆڕێكی بێ ناو

حه‌سه‌ن نازدار

ئه‌م رۆژانه‌ مرۆڤ هێنده‌ گرفتی گوێ گرتنی هه‌یه‌، هێنده‌گرفتی قسه‌كردنی نییه‌، مرۆڤ ده‌بێت باش خۆی ماندوو بكات تا گوێگرێك بۆ خۆی بدۆزێته‌وه‌، چون مرۆڤه‌كان هێنده‌ قسه‌ ده‌كه‌ن، چاره‌كێكی ئه‌وه‌ گوێ ناگرن، هه‌ر بۆیه‌ ده‌كرێت ئه‌م سه‌رده‌مه‌ ناوبنێین سه‌رده‌می قسه‌كه‌ری بێ گوێگر، منیش یه‌كێك بووم له‌وانه‌ی كه‌ ئاره‌زووم بوو، رۆژێك یه‌كێك بدۆزمه‌وه‌كه‌ گوێم لێ بگرێت، به‌ڵام مه‌خابن له‌ نێو دنیایه‌كی گه‌وره‌، وڵاتێكی فراوان، شارێكی قه‌ره‌باڵغدا، كه‌سم ده‌ست نه‌كه‌وت، هه‌موو له‌ نێو ژاوه‌ ‌ژاوی قسه‌كانی خۆیاندا ون بوون، تا ئه‌م هاوڕێ بێ ده‌نگانه‌م دۆزییه‌وه‌.

له‌وكاته‌وه‌ی ئه‌م ئازیزانه‌م دۆزیوه‌ته‌وه‌، چێژی دنیام بینیوه‌ ‌له‌ قسه‌كردن، له‌ وتاردان و ئامۆژگاری، پێشكه‌وتنی به‌رچاوم له‌ قسه‌ و وتارداندا به‌خۆمه‌وه‌ بینیوه‌، هیچ ترس و شه‌رمم نه‌ماوه‌‌، كه‌س قسه‌م پێ نابڕێت، دژم ناوه‌ستن، نه‌ رای پێچه‌وانه‌هه‌یه‌، نه‌ كه‌س له‌‌ قسه‌م بێزارده‌بێت، ته‌نها و ته‌نها گوێ ده‌گرن، ده‌ڵێی ته‌نها هه‌ر ئه‌مان قه‌دری دووگوێیان زانیوه‌.

سه‌ره‌تا به‌شێوه‌یه‌كی گشتی قسه‌م بۆ ژماره‌یه‌كیان ده‌كرد، به‌ڵام دوایی شێوازه‌كه‌م گۆڕی، دانه‌ ‌دانه‌ ‌قسه‌م بۆده‌كردن، ئه‌وانیش به‌پێی كار و پیشه‌، ناو و نازناو، ته‌مه‌ن و ره‌گه‌زه‌كان، هێنده‌ سه‌یری ناو ته‌مه‌ن و وێنه‌ و كار و پیشه‌ی هه‌ندێكیانم كردبوو، ببووینه‌ هاوڕێ، زۆربه‌یانم ده‌ناسی، ببوونه‌ باشترین و ئازیزترین كه‌سه‌كان، هه‌ر رۆژه‌ و ده‌رده‌دڵم لای یه‌كێكیان ده‌كرد، ئه‌وانیش هه‌رگیز له‌ گوێگرتن ماندوو نه‌ ده‌بوون، به‌پێی پیشه‌كانیان پێكهات بوون له‌: كرێكار و به‌ڕێوه‌به‌‌‌ر، دكتۆر و ئه‌ندازیار، مامۆستا و قوتابی، سه‌رباز و پۆلیس، ژن و پیاو و مناڵ، هه‌مووشیان وه‌ك یه‌ك گوێیان ده‌گرت، به‌ڵام به‌پێی ئاستی رۆشنبیری و كاره‌كانیان، شێوازی قسه‌كردنم بۆ ده‌گۆڕین، ئه‌مانیش هیچ كه‌س نه‌بوون جگه‌ له‌ مردووه‌كانی گۆڕستان، كه‌ جارجار به‌هۆی گۆڕی باوكه‌ شه‌هیده‌كه‌مه‌وه‌ سه‌ردانم ده‌كردن.

ته‌نها گۆڕێك كه‌ منی وه‌ستان، ئه‌و گۆڕه‌بوو، كه‌ بێ ناو ونیشان بوو، ته‌نها دارێكی گه‌وره‌ ببووه‌ پێناسی، ناسینی ناو وكاری كه‌سی ناو گۆڕه‌كه‌ ببووه‌ تاكه‌ خولیام، به‌ڵام ئه‌ویش وه‌ك هاوڕێكانی گۆڕستانی هه‌ر گوێی ده‌گرت و قسه‌ی نه‌ده‌كرد، ئه‌گه‌ر ئه‌و رۆژه‌ ئه‌و پیاوه‌م نه‌دیایه‌ له‌وانه‌بوو هه‌رگیز ئه‌و نهێنییه‌م بۆ ده‌رنه‌كه‌وتایه‌.

له‌ژێرداره‌ ‌به‌رزه‌كه‌ی پاڵ گۆڕه‌ ‌نه‌ناسراوه‌كه‌، كه‌سێك دانیشتبوو، پیاوێكی ته‌مه‌ن مامناوه‌ندی قژ و ریش درێژ، جلێكی نیمچه‌كۆنی له‌به‌ردابوو، عه‌لاگه‌یه‌ك له‌سه‌ر رانی بوو، سه‌ری به‌سه‌ر ئاگره‌كه‌ی به‌رده‌میدا داخستبوو، ده‌سته‌ ته‌زیوه‌‌كانی گه‌رم ده‌كرده‌وه‌، هه‌ر كه‌ لێی نزیك بوومه‌وه‌، سڵاوم لێكرد، به‌ ئاماژه‌ی سه‌ر وه‌ڵامی دامه‌وه‌، له‌به‌رخۆیه‌وه‌ قسه‌یه‌كی كرد، داوای مۆڵه‌تی دانیشتنم لێكرد، به‌ جووڵه‌ی سه‌ر و چاوه‌كانی گوتی دانیشه‌، پاكه‌ته‌كه‌ی ده‌رهێنا و جگه‌ره‌یه‌كی بۆ راگرتم، منیش به‌ ئاماژه‌ی ده‌ست سوپاسم كرد كه‌ ناكێشم، نازانم چی بوو؟ ئه‌مڕۆ حه‌زم ده‌كرد من گوێگربم، ته‌نها ئه‌و قسه‌م بۆ بكات، دیاربوو ئه‌ویش زۆر تامه‌زرۆ بوو كه‌ یه‌كێك گوێی لێ بگرێت، بۆیه‌ هه‌ر كه‌ پرسیاری گۆڕه‌كه‌م لێكرد، مژێكی قووڵی له‌ جگه‌ره‌كه‌ی دا و چاوه‌كانی پڕبوون له‌ئاو، ده‌ستی به‌ قسه‌كرد:

مناڵ بووم له‌ قوتابخانه‌، رۆژێك مامۆستاكه‌مان هاته‌ ژووره‌وه‌، باسی گۆڕی مردووه‌كانی بۆ كردین، له‌دوای وانه‌كه‌ گوتی:(ده‌مه‌وێت هه‌ر كه‌سه‌ وێنه‌ی ئازیزترین كه‌ستان كه‌ مردووه‌ بۆبێنێت، دوایش جوانترین وێنه‌، خه‌ڵات ده‌كرێت.)

منیش به‌بێ ئه‌وه‌ی گۆڕی ئازیزترین كه‌سم جوان بێت، به‌مه‌ دڵخۆش بووم، چونكه‌ هیچ نه‌بێت بۆ یه‌كه‌م جار له‌پاڵ باوكمدا وێنه‌یه‌ك ده‌گرم، كه‌ هه‌رگیز نه‌مدیوه‌، جگه‌ ‌له‌وه‌ش خه‌ڵاتی له‌سه‌ر وه‌رده‌گرم، كه‌ ئه‌مه‌یان تۆزێك قورس بوو بۆ گۆڕێكی بێ ناونیشان، كه‌ من به‌بیرم بێت هه‌میشه‌ له‌گه‌ڵ دایكم رۆژانی هه‌ینی سه‌ردانم كردووه‌، سه‌ردانه‌كانیش ببوونه‌ كارێكی ئاسایی، من جگه‌ له‌ هار و هاجی سه‌ر گۆڕستان و بردنی شیرینی سه‌رگۆڕه‌كانی تر هیچی ترم نه‌ده‌كرد، فرمێسكه‌كانی دایكیشم خه‌ریكبوو ورده‌ ورده‌ كاڵ ده‌بوونه‌وه‌، به‌ڵام واپێ ده‌چوو سه‌ردانی ئه‌مجاره‌مان بۆمن جۆرێكی تر و جیاوازتربوو، چون مه‌سه‌له‌ی وێنه‌ و خه‌ڵات له‌ناوابوو.

ئه‌و رۆژه‌ هه‌ر كه‌ له‌ قوتابخانه‌ گه‌ڕامه‌وه‌، بابه‌ته‌كه‌م بۆ دایكم باسكرد، دایه‌ قاقای پێكه‌نین، وایزانی خه‌یاڵی مناڵانه‌ی خۆمه‌، به‌ڵام دوایی دڵنیابوو كه‌ راسته‌، وه‌ك هه‌میشه‌ ‌فرمێسك به‌ ‌چاوه‌كانیدا هاتنه‌ خواره‌وه‌ و گوتی:

(كوڕم باوه‌ڕ ناكه‌م ئه‌م جاره‌ش باوكت سوودی بۆت هه‌بێت، چون هه‌ر له‌ سه‌ره‌تاوه‌ ناسین و خۆشه‌ویستی ئێمه‌ جگه‌ له‌خه‌م و ئازار و په‌ژاره‌ هیچی تری بۆ خۆمان و تۆش نه‌بووه‌، ته‌نانه‌ت ئه‌و رۆژه‌ش یه‌كترمان ناسی رۆژیكی شوومی جه‌نگ بوو، كه‌ به‌لێشاو ته‌رم له‌ به‌ركانی جه‌نگ ده‌هاتنه‌وه‌، له‌ پزیشكی دادوه‌ری به‌پێی پلاكی مل و ناسنامه‌، دوایی رۆتینی یاسایی، ته‌رمه‌كانیان ده‌دایه‌وه‌ ‌به‌ كه‌س و كاریان، ئه‌و رۆژه‌ش من و باوكت له‌ چاوه‌ڕوانی وه‌رگرتنه‌وه‌ی ته‌رمی براكانمان یه‌كترمان ناسی، له‌به‌ر ئه‌وه‌ی من ته‌نها هه‌ر ئه‌و برایه‌م هه‌بوو، هه‌رخۆشم چووم بۆ وه‌رگرتنه‌وه‌ی ته‌رمی براكه‌م، باوكت له‌گه‌ڵ وه‌رگرتنه‌وه‌ی ته‌رمه‌كان، بووه‌ هاوكاری من، پێكه‌وه‌ ته‌رمی براكانمان به‌ یه‌ك ئۆتۆمبێل گه‌ڕانده‌وه‌ بۆ شار، كه‌ هه‌ر دووكمان هاوشاری بووین، له‌ دوای پرسه‌كانیش ئه‌م ناسینه‌ هه‌ر به‌رده‌وام بوو، تا له‌دواییدا به‌هاوسه‌ریی كۆتاییهات، هاوسه‌رییه‌ك كه‌ هه‌ر خه‌م و ناخۆشی بوو بۆ هه‌موو لایه‌ك، باوه‌ڕ ناكه‌م ئێستاش ئه‌م گۆڕه‌ وشك و بێناوه‌، به‌ختی تۆی پێوه‌بێت. خه‌ڵاته‌كه‌ وه‌رگریت، جا دوای ئه‌وه‌ش‌ من ئێستا كامێرا له‌ كوێ بێنم، پاره‌ له‌كوێ بێنم؟.)

ئه‌م قسانه‌ نه‌یانتوانی من له‌ بڕیاری وێنه‌گرتنی گۆڕه‌كه‌ و خه‌ڵاته‌كه‌ی قوتابخانه‌ سارد بكه‌نه‌وه‌، چون هه‌مووی قسه‌ی دووباره‌ و خه‌می دڵ بوون، خۆشی باش ده‌یزانی سوودیان نییه‌، بۆیه‌ ناچار به‌ پاره‌ی قه‌رزی ده‌رودراوسێ هاته‌ سه‌ر راكه‌ی من، بۆ به‌یانی په‌یوه‌ندی كرد به‌ كاروانی وێنه‌گره‌وه‌، كۆنترین وێنه‌گری شار، قاپوتێكی درێژی له‌به‌رابوو، كڵاوێكی له‌سه‌رابوو، چاویله‌كه‌ی ره‌شی له‌ چاو ده‌كرد، هه‌ندێ جار تووڕه‌ و زۆر جاریش میهره‌بان، هه‌ر وێنه‌یه‌كی ده‌گرت، ئه‌توت پارچه‌یه‌ك له‌وده‌كه‌نه‌وه‌، كه‌ به‌وردی بۆی رۆده‌چوو، ئه‌و كاته‌ش هاته‌ گۆڕستان، هێنده‌ منی رێخست و ده‌ست و قاچمی رێك كرد، وه‌كو ئه‌وه‌ی نمایشێكی سه‌ربازی بكه‌ین، دوای وێنه‌كه‌ دایكم پاره‌كه‌ی له‌ فه‌قیانه‌كه‌ی ده‌رهێنا و دایه‌ ده‌ستی و ئه‌وچوو، من و دایكم ماوه‌یه‌كی تر ماینه‌وه‌، من دوای وێنه‌كه‌ش شێوازی وه‌ستان بۆ وێنه‌كه‌م دووباره‌ ده‌كرده‌وه‌، به‌ خه‌یاڵ وێنه‌ی خۆم ده‌گرت، حه‌زم ده‌كرد له‌بن ئه‌م داره‌ له‌نێوان باوكم و دایكمدا، وێنه‌یه‌كی سێ قۆڵیمان بگرتایه‌، به‌ڵام ئه‌مه‌ جگه‌ له‌ خه‌یاڵێكی مه‌حاڵ هیچی تر نه‌بوو، كه‌ وه‌ك شه‌راب ماوه‌یه‌‌ك مه‌ستت ده‌كات، دوایش ژیان وه‌ك خۆیه‌تی.

ئه‌و رۆژه‌ی وێنه‌كه‌م وه‌رگرته‌وه‌، ده‌بوو بۆ سبه‌ی بمبردایه‌ بۆ قوتابخانه‌‌، هێنده‌ ‌سه‌یری وێنه‌كه‌م كرد، به‌ جوانی له‌ مێشكم دا تۆمارببوو، كوڕێك به‌بلوس و پانتۆڵیكی سوور، دارێكی به‌رز و سه‌وز، گۆڕێكی خاكی و بێ ناونیشان، له‌ ماڵیش دوای ئه‌وه‌ی دایكم بینی و ماچی كرد و گریا، پێشنیازی كرد، پاك هه‌ڵی گرم، پیسی نه‌كه‌م، منیش له‌ كتێبی كوردیه‌كه‌مدا هه‌ڵمگرت، شه‌و به‌ دزیه‌وه‌ ‌جارجار ده‌مكرده‌وه‌، سه‌یرم ده‌كرد، زۆر دڵم پێی خۆشبوو، هه‌ر چه‌ند كه‌ ده‌مزانی خه‌ڵات نابه‌مه‌وه‌، به‌ڵام هه‌ر تروسكایی هیوایه‌ك له‌ دڵمدابوو، هیوایه‌ك كه‌ مژده‌ی شتێكی جیاوازتری ده‌دا، شتێك به‌ڕێژه‌ی یه‌ك له‌ هه‌زار، كه‌ هه‌ندێ جار له‌ ژیاندا ئه‌وه‌یه‌ كه‌ هه‌موو یاسا و رێساكان، گشت روانین و بۆچوونه‌كان ئاوه‌ژوو ده‌كاته‌وه‌، له‌ كۆتاییشدا هه‌روا ده‌ر چوو، له‌ نێو وێنه‌ی ئه‌و هه‌موو گۆڕه‌ جوانه‌، وێنه‌ی گۆڕه‌ خاكییه‌كه‌ی باوكم و من بوو به‌ ‌یه‌كه‌م، كاتێ مامۆستا ناوی منی خوێنده‌وه‌، وه‌ك براوه‌ی یه‌كه‌م وێنه‌، باوه‌ڕم نه‌ده‌كرد، وامده‌زانی خه‌وه‌، به‌ڵام راست بوو ئیتر نه‌مزانی ئه‌مه‌ چانسبوو، یان سۆز و به‌زه‌یی مامۆستاكان بۆ من، خه‌ڵاته‌كه‌شم له‌ نێو پۆلدا، له‌ نێو چه‌پڵه‌ڕێزانی هاوڕێكانمدا وه‌رگرت، كه‌ له‌ نێو كارتۆنێكی پێچراوه‌دا بوو، بڕیارمدا تا لای دایكم نه‌یكه‌مه‌وه‌.

له‌ ماڵ به‌ تامه‌زۆرییه‌وه‌، وێنه‌كه‌م كرده‌وه‌، دیتم كه‌ جووتێ پێڵاوی سووری یارییه‌، كه‌ ئیتر ده‌متوانی به‌ ئاره‌زوی خۆم یاری بكه‌م له‌م ژیانه‌دا، دایكیشم زۆر به‌ دیاریه‌كه‌ دڵخۆش بوو، له‌ خۆشیاندا ئاو له‌ چاوی ده‌هات، به‌ده‌م گریان و خۆشییه‌وه‌ گوتی:

كوڕم هێنده‌دڵ به‌م وێنه‌ و پێڵاوانه‌ خۆش مه‌كه‌، هێنده‌ چاو مه‌بڕه‌ گۆڕه‌كه‌ی باوكت، هه‌رچه‌نده‌ بۆ تۆ گورزێكی كوشنده‌یه‌، به‌ڵام ناچارم بۆ یه‌كه‌م جار ئه‌م نهێنیه‌ت بۆ بدركێنم، تكایه‌ لێم ببوره‌ كه‌ تا ئێستا ئه‌م شته‌م له‌ تۆ شاردۆته‌وه‌، كاتێك كه‌ تۆ نۆمانگ بوویت له‌ سكی مندا، باوكتیان نارد بۆ به‌ره‌كانی جه‌نگ، بۆ دواجار جانتاكه‌ی دابه‌شانیدا، سه‌یرێكی منی كرد، پاشان سه‌رنجی دایه‌ سكم كه‌ ‌تۆی تێدابوو، خه‌نده‌یه‌كی تاڵ كه‌وته‌ ‌سه‌ر لێوه‌كانی، گوتی (مه‌ترسن رۆژێك ده‌گه‌ڕێمه‌وه‌ بۆ لاتان) ئیتر له‌و رۆژه‌وه‌، رۆیشت و چیتر نه‌گه‌ڕایه‌وه‌، بۆ هه‌میشه‌ له‌ نێو ته‌پ و تۆزی جه‌نگه‌كاندا ونبوو، دوای گه‌ڕان و هه‌واڵپرسی، نه‌ خۆی دیاربوو، نه‌ ته‌رمه‌كه‌شی، ره‌نگه‌ ئێستا بپرسی:( ئه‌ی ئه‌و گۆڕه‌ كێیه‌؟) به‌و په‌ڕی شه‌رمه‌نده‌ییه‌وه‌ ده‌ڵیم، ئه‌وه‌ جگه‌ له‌ كۆمه‌ڵێ خۆڵ و ‌دوو به‌رده‌كێل، هیچی ترنین، كه‌ بۆ دڵدانه‌وه‌ی خۆم و خۆت دروستم كردووه‌، ئه‌و داره‌شم ناشتووه‌‌، تا له‌ ژێر سایه‌ییدا، چاوه‌ڕوانی گه‌ڕانه‌وه‌ی باوكت بم، له‌ دوای گێڕانه‌وه‌ی چیرۆكه‌كه‌ی دایكم، ئیتر ژیانی من گۆڕا، چون یه‌كه‌م‌ جاربوو، شتێكی وا گه‌وره‌، تووشی راچه‌نینم بكات، ئیتر نه‌متوانی پێڵاوه‌كان له‌پێ بكه‌م، تا دایكم مابوو، هه‌موو رۆژانێكی هه‌ینی ده‌هاتینه‌ سه‌رگۆڕه‌ به‌ تاڵه‌كه‌، دوای دایكیشم وا ئێستا له‌ دوای چه‌ندان ساڵ من، له‌ هه‌نده‌ران گه‌ڕاومه‌ته‌وه‌، جاڕێكی تر هاتوومه‌ته‌وه‌ سه‌ر گۆڕه‌ به‌ تاڵه‌كه‌، له‌بن داره‌كه‌ دانیشتووم، پێڵاوه‌ سووره‌كانی مناڵیم پێیه‌، ‌چاوه‌ڕوانم باوكم له‌ناكاو بێته‌وه‌، تابتوانم پێی بڵێم، چۆن ده‌توانم له‌ مه‌یدانی ژیاندا، به‌م پێڵاوه‌ سوورانه‌وه‌ یاری بكه‌م؟.

 64 جار بینراوە