سەرەکی » وتار » ئەكرەم میهرداد

ئەكرەم میهرداد

سەروەریی و سەربەخۆیی نەتەوەیی

ئه‌کره‌م میهرداد سەروەری و سەربەخۆیی نەتەوەیی توانا و هەوڵ و بیركردنەوەی هەر نەتەوەیەكە بۆ رزگاری و جیابوونەوەی لە دەوڵەتی داگیركار یان دابەشكار و شێوازی ئەو نەتەوەیە بۆ دیاریكردنی دەسەڵاتی دڵخوازی خۆی. لە یەكەمین بەڵگەنامەكانی ماف و ئازادییەكانی مرۆڤی هەردوو شۆڕشی ئەمریكا و فەرەنسا مافی نەتەوەكان بۆ دامەزراندنی دەوڵەتی سەربەخۆی خۆیان بە سروشتی و پیرۆز و هەق ناوبراوە. لە بەڵگەنامەی مافەكانی ...

زیاتر »

تیرۆریزم و فاشیزمی ئیسلامی توندڕەو

ئەكرەمی میهرداد پەیڤێک داعش ناونیشانی یەکێک لە دڕندەترین گرووپە تیرۆیستییەکانە کە مێژووی مرۆڤایەتی بەخوۆە بینیبێتی. وا بۆ نزیکەی چوار ساڵێک دەبێت، تەواوی میدیای جیهانی، خۆیان بەم پرسەوە خەریکردووە، سروشتی دڕندانە و تۆقێنەر و نامرۆڤانەی داعش، جیهانی تووشی شۆک کرد. لە تەواوی جیهاندا دەپرسرێت، ئەم هەموو دڵرەقیی و وەحشیگەرییە لە کوێوە هاتووە؟ کێ لە پشتی ئەم گرووپەوە بوو؟ کێ سوودمەند و ...

زیاتر »

دیموكراسی و سەروەری و سەربەخۆیی

سەربەخۆیی مانایەكی ترە بۆ خۆبەڕێوەبردن یا سەروەری و خودفه‌رمانی، لەم سەردەمەدا زۆربەی بیروباوەڕەكان دەڵێن كە سەربەخۆیی پەیوەندی زۆر نزیكی لەگەڵ دیموكراسی هەیە، هەندێك جاریش دەڵێن كە تەنیا لە دیموكراسیدا تاك یان نەتەوەكان دەتوانن بە مانای راستەقینە سەروەر و سەربەخۆ بن. بەڵام شیكردنەوەی ئەوەی كە ئەم پرسە بۆچی وایە نیازی بە لێكۆڵینەوە و باسی باشتر هەیە. چەمكی كۆن یان دێرینی سەربەخۆیی ...

زیاتر »

روناكبیری،رازبینی و راستگۆیی

راپەرینی لاوان و خوێندكارانی فەرەنسا لە ساڵی 1968 و رووداوەكانی پەیوەندیدار لەگەڵ ئەو وەرچەرخانە، سەردەمێكی نوێی لە بیركردنەوەی روناكبیراندا هێنایە دی، كە هۆكاری دووبارە بیركردنەوە دەربارەی رەخنەی فەرهەنگی و فەلسەفی و سیاسی بوو. زۆرێك لە روناكبیران سەرنجیان بەرەو شكستی بیروباوەڕ و ئایدۆلۆژیایە گشتی خوازەكان چوو، هەر لەم روانگەیەشەوە جارێكی دیكە پرسی سەروەری و سەربەخۆیی تاك و كۆمەڵەكان بۆ بەدەستهێنانەوەی ماف ...

زیاتر »

هەڵپەی دەوڵەمەندیی و كۆكردنەوەی سامان

لای زۆرینەی خەڵك وەكو هەمان پەلاماری سیاسەت و دەسەڵات هەڵپەی دەوڵەمەندی و كۆكردنەوەی سامان بۆتەدیاردەیەی كۆمەڵایەتی و سیاسی لە كوردستان. كوردستان و عیراق سەرمایەداری تەنیا رژێمێكی سیاسی و دەسەڵات دارنیە، بەڵكو بۆتە فەرهەگ و نەریت و هەلومەرجی كۆمەڵایەتی. ئەم هەلومەرجەش هەموو هێزەكانی ئایین و سیاسەت و بیركردنەوی گشتی زەمینەسازن بۆیان و هیچ بەربەستێكی یاسایی و ئاكاری و مرۆڤایەتیش رێگرنین لەرامبەری ...

زیاتر »

په‌یام ‌و باوه‌ڕی ئایینه‌كانی‌ كورد

به‌شی دووه‌م و كۆتایی نیشانه‌ی‌ مه‌زده‌كیه‌كان ‌و بابه‌كیان یان (خوڕه‌میه‌كان)، مێزه‌ره‌ سوره‌كانی‌ سه‌ریان بوو، بۆیه‌ به‌سورخ عه‌له‌مان (ئاڵا سووران) یان سورخ جامه‌گان ناسرابوون. ئه‌م نیشانه‌یه‌ دیسانه‌وه‌ له‌سه‌ده‌كانی‌ 14 ‌و 15دا له‌ بزوتنه‌وه‌یه‌كی‌ په‌یڕه‌وانی‌ ئایینی‌ فریشته‌یی‌ سه‌ری‌ هه‌ڵدایه‌وه‌، ئه‌وكاته‌ عه‌له‌ویه‌كان به‌مێزه‌ره‌ سوره‌كانیان ناویان به‌ (قزڵباش) سه‌رسوور ده‌ركردبوو. بڕوای‌ دووه‌م، وا ده‌زانێت كه‌ بزوتنه‌وه‌ی‌ خوڕه‌م دینه‌كان به‌رامبه‌ر ده‌سه‌ڵاتی‌ عه‌ره‌بی‌ ‌و ئیسلامی‌ له‌ ...

زیاتر »

په‌یام ‌و باوه‌ڕی‌ ئایینه‌كانی‌ كورد

بەشی یەکەم پێشه‌كی‌ ئایینه‌كانی‌ یارسان، ئه‌له‌وی‌ ‌و ئێزیدی‌ كه‌ ژیانه‌وه‌ی‌ دینی‌ كوردی‌ پێش ئیسلامن، یان زیندوو كردنه‌وه‌ی‌ ئه‌و دین ‌و ئایینه‌ كۆنانه‌ن كه‌ به‌ زه‌رده‌شتی‌، مانی‌ ‌و مه‌زده‌ك ‌و ئایینه‌كانی‌ پێش یه‌كتاپه‌رستی‌ ناسراون. زانایان ‌و شاره‌زایانی‌ دینی‌ كوردی‌ هه‌موویان یان زۆربه‌یان هاوڕان كه‌ ده‌بێت ئه‌و ئایینانه‌ به‌ (ئایینی‌ یه‌زدانی‌) یان (ئایینی‌ فریشته‌كان) بناسین. پێش ئه‌وه‌ی‌ كه‌ باسی‌ ماهیه‌ت ‌و په‌یوه‌ندی‌ ...

زیاتر »

كاریگه‌ری‌ پان ئیسلامیزم و پان عه‌ره‌بیزم له‌سه‌ر وڵاتانی‌ ئیسلامی‌ ناعه‌ره‌بی‌

به‌شی چوارەم ئێران ده‌وڵه‌تێكی‌ بونیادگه‌ری‌ ئیسلامی‌ شیعه‌ مه‌زهه‌بی‌ ئێرانی‌ و دژ به‌ ئه‌مه‌ریكا و رۆژئاوا و دیموكراسی‌ . هه‌رچه‌نده‌ سه‌رهه‌ڵدانی‌ ئیسلامی‌ له‌ ئێران هاوڕێ‌ و گونجاو نییه‌ له‌گه‌ڵ سه‌رهه‌ڵدانی‌ ئیسلامی‌ سوننی‌ – عه‌ره‌بی‌ ، به‌ڵام له‌و جێگایه‌دا كه‌ دژی‌ ئه‌مه‌ریكاو رۆژئاوایه‌ (به‌ تایبه‌تی‌ له‌ دوای‌ ڕووخانی‌ تالیبان و سه‌دام) ده‌چێته‌ پاڵ ئه‌و به‌ره‌یه‌وه‌ ، ئه‌گه‌ر چی‌ بۆ ماوه‌یه‌كی‌ كاتیش بێت ...

زیاتر »

پان ئیسلامیزم، پان عه‌ره‌بیزم و تیرۆری نێوده‌وڵه‌تی

به‌شی سێهه‌م كاریگه‌ری‌ پان ئیسلامیزم و پان عه‌ره‌بیزم و له‌سه‌ر وڵاتانی‌ ئیسلامی‌ ناعه‌ره‌بی‌ له‌ دوای‌ ساڵانی‌ 1990 پان ئیسلامیزم و پان عه‌ره‌بیزم هه‌ر به‌وه‌ نه‌وه‌ستا كه‌ رێكخستن و ئارایشی‌ تایبه‌تی‌ خۆی‌ بدات و هه‌وڵی‌ ئه‌وه‌ بدات كه‌ به‌ شوێن جێگه‌ و ڕێگایه‌كی‌ تایبه‌ت به‌ خۆی‌ له‌ جیهاندا بگه‌ڕێت، به‌ڵكو هه‌ر بۆ ئه‌م مه‌به‌سته‌ بازنه‌ی‌ كاریگه‌ری‌ و هه‌ڵسوڕاوی‌ خۆی‌ فراوانكرد و ...

زیاتر »

پان ئیسلامیزم، پان عه‌ره‌بیزم و تیرۆری نێوده‌وڵه‌تی

به‌شی دووه‌م عه‌ره‌به‌كان له‌ دوای‌ ساڵانی‌ (1990) به‌دواوه‌ ده‌یانه‌وێت جۆرێك له‌ پان عه‌ره‌بیزم و پان ئیسلامیزم (كه‌ هه‌ردوكیان یه‌ك ناوه‌ڕۆكیان هه‌یه‌) به‌دی‌ بهێنن و له‌و ڕێگه‌یه‌وه‌ جێگای‌ خۆیان له‌ جیهان په‌یدا بكه‌ن . هه‌ندێك له‌ چاودێران و كارناسان هۆشداری‌ ئه‌وه‌یان داوه‌ كه‌ ئیسلام هه‌وڵده‌دات ببێته‌ هێزێكی‌ جیۆپۆلتیكی‌ و ئایدیۆلۆژی‌ یه‌ك پارچه‌ و چه‌كدار . دانیشتوانی‌ زۆرو زه‌وه‌ندی‌ عه‌ره‌بی‌ و ئیسلامی‌ ...

زیاتر »