سەرەکی » ئەدەب و هونەر (پەڕە 1)

ئەدەب و هونەر

وێنه‌ی گێڕه‌ره‌وه‌ی متمانه‌پێنه‌كراو له‌ گێڕانه‌وه‌ی ״له‌وانه‌یه‌ ون بووبێتم״دا

كرم نایب پور، نغمه‌ ورقائیان (پێنج و کۆتایی)   پوختە: لەم نووسینەدا هەوڵمانداوە لە هۆكارەكانی متمانەپێنەكراویی گێڕەرەوەی رۆمانی «لەوانەیە ون بووبێتم»ی سارا سالار، بەپێی تیۆری شلومیس ریمۆن-كینان بكۆڵینەوە. بەپێی ئەو تیۆرە، زانیاری سنوورداری گێڕەرەوە، وجودی خودی گێڕرەوە لەناو رۆمانەكەدا لەگەڵ پێوەرە ناكۆكەكانی بەهای بەدرێژایی رۆمانەكە دەتوانرێت بەو هۆكارە سەرەكیانە لە قەڵەم بدرێت كە گێڕەرەوە متمانەپێكراو نییە. لەم رووەوە لەم خوێندنەوەیەدا ...

زیاتر »

جۆرێكی تری گێڕانه‌وه‌ی تراژیدیا

مه‌حموود نه‌جمه‌دین ئیشكردن له‌سه‌ر تراژیدیا و به‌سه‌رهاتی گه‌لانی سته‌ملێكراو و ته‌وزیف كردنه‌وه‌ی له‌ ژانری ئه‌ده‌بیدا كارێكی ئاسان نییه‌، چۆن ده‌توانی تراژیدیایه‌ك له‌ ده‌قێكی ئه‌ده‌بیدا ته‌وزیف بكه‌یت، یان ته‌حویلی بكه‌یت بۆ دنیای هونه‌ری موزیك یاخود شێوه‌كاری. ئه‌وه‌ زۆر گرنگه‌ وه‌ك ده‌قێكی ئه‌ده‌بی یان پارچه‌یه‌كی هونه‌ری بتوانی ئه‌و ته‌وزیفكردنه‌ له‌ چوارچێوه‌ی رێسا و یاساكانی ئه‌و ژانره‌دابێ نه‌ك وه‌ك خۆی نه‌قڵی تراژیدیا بكه‌یت. ...

زیاتر »

شیعر و ساده‌یی وێنه‌

سه‌دیق سه‌عید رواندزی ساده‌یی زمان له‌ ئاستی ده‌ربڕین و وێنه‌ی هونه‌ریی و ره‌وانیدا، رووبه‌رێكی گه‌وره‌ له‌ شیعری كوردی، هه‌ر له‌ سه‌ره‌تای سه‌ده‌ی بیسته‌مه‌وه‌ تاكو قۆناغی نیوه‌ی دووه‌می هه‌فتاكان و سه‌ره‌تای هه‌شتاكان پێكدێنێك. به‌ جۆرێك كه‌ شیعری ئه‌و قۆناغانه‌، شیعرێكه‌ له‌ڕووی زمانی ده‌ربڕین و وێنه‌ی شیعریی و ماناوه‌، هه‌ڵگری زمانێكی ساده‌یه‌ و ده‌شێ هه‌موو خوێنه‌رێك له‌ شیعره‌كان بگات، به‌ پێچه‌وانه‌ی شیعری ...

زیاتر »

فڕینی ته‌نیای جۆناسانی نه‌وڕه‌س

ئێسما بیكه‌ بۆستانجی له‌ توركیه‌وه‌: فه‌رهاد چۆمانی ره‌نگه‌ چه‌ندین جار ئه‌و كتێبه‌ بخوێنیته‌وه‌، له‌هه‌ر خوێندنه‌وه‌یه‌كیشیدا شتێكی تازه‌ فێر ده‌بیت. له‌م رۆژگاره‌دا ژماردنی سووده‌كانی كۆمه‌ڵه‌ كتێبی په‌ره‌پێدانی توانا مرۆیییه‌كان دوایی نایه‌ت، هه‌ندێكیشیان هه‌ن تاڕاده‌یه‌ك سوود ده‌گه‌یه‌نن. به‌ڵام هه‌ندێك چیرۆك و رۆمان هه‌ن له‌و ساته‌وه‌ی ده‌ست ده‌خه‌نه‌ نێو ژیانی مرۆڤه‌وه‌، ئه‌و ده‌مه‌ هه‌ست به‌ خۆت ده‌كه‌یت كه‌ خه‌ریكی چاره‌سه‌ركردنی كێشه‌كانتی. كتێبی جۆناسانی ...

زیاتر »

خوێندنه‌وه‌ی كۆمه‌ڵه‌چیرۆكی شاری‌ كه‌ڕولاڵان

دانا عه‌سكه‌ر كۆمه‌ڵه‌ چیرۆكی‌ شاری‌ كه‌ڕولاڵان 123 لاپه‌ڕه‌دا په‌نجا چیرۆك و كورته‌چیرۆك له‌خۆ ده‌گرێت، ئه‌م كتێبه‌ له‌ چاپخانه‌ی‌ ئاڤێستا له‌ شاری‌ كه‌ركوك به‌ تیراژی‌ 500 دانه‌ چاپكراوه‌. به‌شێكی‌ زۆرمان ده‌زانین عه‌بدولڕه‌حیم سه‌ره‌ڕۆ هێنده‌ی‌ له‌ شیعره‌وه‌ نزیكه‌، هێنده‌ له‌ ده‌رگای‌ چیرۆكه‌وه‌ نزیك نییه‌، وه‌ك خۆی‌ له‌ پێشه‌كی‌ كۆمه‌ڵه‌ چیرۆكه‌كه‌یدا ده‌ڵێ‌: ئه‌م كۆمه‌ڵه‌چیرۆكه‌ یه‌كه‌م ئه‌زموونی‌ نووسینی‌ چیرۆكی‌ منه‌، هیچم نه‌كردبێت، به‌هره‌ و ...

زیاتر »

ژنێكی نمایشكار له‌ نێو خه‌ونه‌كانمدا

ئه‌سعه‌د عه‌زیز محه‌مه‌د یاده‌وه‌رییه‌كی زۆر دوور گه‌ڕاندمییه‌وه‌ بۆ رۆژانی منداڵی، قوتابی پۆلی یه‌كه‌م بووم، له‌ وانه‌ی زمانی كوردیدا هه‌ستام بۆ سه‌ر ته‌خته‌، بۆ رێنووسی وشه‌ی دار، له‌ شپرزه‌ییدا به‌ ته‌نها بڕگه‌ی (دا) م نووسی و پیتی (ر) م نه‌نووسی. گه‌ڕامه‌وه‌ له‌ شوێنی خۆم دانیشتم. مامۆستا به‌ دیقه‌ته‌وه‌ سه‌یری ته‌خته‌كه‌ی كرد و بۆ ئه‌وه‌ی دڵنیا بێت له‌وه‌ی نووسیومه‌ چاویلكه‌كه‌ی له‌ چاوكرد ...

زیاتر »

وێنه‌ی گێڕه‌ره‌وه‌ی متمانه‌پێنه‌كراو له‌ گێڕانه‌وه‌ی ״له‌وانه‌یه‌ ون بووبێتم״دا

كرم نایب پور، نغمه‌ ورقائیان (چوار) پوختە: لەم نووسینەدا هەوڵمانداوە لە هۆكارەكانی متمانەپێنەكراویی گێڕەرەوەی رۆمانی «لەوانەیە ون بووبێتم»ی سارا سالار، بەپێی تیۆری شلومیس ریمۆن-كینان بكۆڵینەوە. بەپێی ئەو تیۆرە، زانیاری سنوورداری گێڕەرەوە، وجودی خودی گێڕرەوە لەناو رۆمانەكەدا لەگەڵ پێوەرە ناكۆكەكانی بەهای بەدرێژایی رۆمانەكە دەتوانرێت بەو هۆكارە سەرەكیانە لە قەڵەم بدرێت كە گێڕەرەوە متمانەپێكراو نییە. لەم رووەوە لەم خوێندنەوەیەدا یەكەم ئەوە نیشاندەدرێت ...

زیاتر »

من و رۆمانی مۆزه‌خانه‌ی كوڕه‌قژدرێژ

كاروان محه‌مه‌د فه‌تاح 2-2 کۆتایی كاره‌كته‌ری كوڕه‌قژدرێژ هه‌ر له‌ یه‌كه‌م ساتی له‌دایكبوونییه‌وه‌ به‌هۆی درێژیی قژیه‌وه‌ نامۆ ده‌رده‌كه‌وێت. (كاتێ له‌دایكبووه‌، قژی خاوه‌كه‌ی گه‌یشتۆته‌ سه‌رشانی، به‌ڕاده‌یه‌ك دكتۆر و په‌رستاره‌كان سه‌ریان لێی سووڕماوه‌. تاوه‌كو ئه‌و كاته‌ نه‌ك كوڕ، به‌ڵكو كچیشیان نه‌دیوه‌ به‌قژی وا درێژه‌وه‌ هاتبێته‌وه‌ دنیاوه‌. هیچ كاتێكیش ئه‌و قژه‌درێژه‌ بۆ كوڕه‌قژدرێژ مایه‌ی ئاسووده‌یی نه‌بوو، به‌ڵكو هه‌میشه‌ نه‌هامه‌تیی بۆ هێناوه‌. هه‌ر له‌ سه‌ره‌تاوه‌ ...

زیاتر »

هه‌ڵسه‌نگاندنی فیلمی هیندی Pk

ئاكار عه‌بدوڵڵا قه‌ره‌داغی (پی كێ)، به‌ زمانی هیندی واتای « كه‌سی سه‌رخۆش» ده‌به‌خشێ. فلیمێكی دراما و كۆمیدیی هندییه‌، كۆتایی ساڵی 2014 له‌ سینه‌ماكاندا په‌خشكرا. فیلمه‌كه‌ له‌سه‌ر بناغه‌ی كتێبی یه‌ك ده‌سه‌ڵاتی نووسه‌ری ئوسترالی برایس كۆرتینای داڕێژراوه‌. له‌لایه‌ن راجكۆمار هیرانی-یه‌وه‌ ده‌رهێنراوه‌، كه‌ ده‌رهێنه‌ری فیلمی 3 گه‌مژه‌یه‌. ئه‌م دوو به‌رهه‌مه‌ له‌ فلیمه‌ هه‌ره‌ ناودار و پڕ بینه‌ره‌كانی سه‌رانسه‌ری جیهانن. سیناریۆی فیلمه‌كه‌ نووسینی راجكۆمار ...

زیاتر »

ماڵێك له‌ خۆڵ

شه‌هلا گه‌رمیانی سه‌ری نابوو به‌ شووشه‌ی په‌نجه‌ره‌كه‌وه‌ و چاوه‌كانی له‌سه‌ر دانه‌ به‌ دانه‌ی دڵۆپه‌ بارانه‌كان بوون… له‌و دیو شووشه‌كه‌وه‌ ده‌هاتنه‌ خواره‌وه‌، هه‌ر دڵۆپێك شۆڕ ده‌بۆوه‌ له‌م دیوه‌وه‌ په‌نجه‌یه‌كی له‌ ئاستیدا داده‌نا و به‌ شووشه‌كه‌دا ده‌یخشاند تاوه‌كو خواره‌وه‌… ده‌مێك بوو به‌ دیارییه‌وه‌ دانیشتبوو تێنه‌ده‌گه‌یشت هه‌ر به‌بێده‌نگی لێیده‌ڕوانی… دواجار زیاتر نزیكبۆوه‌ لێی و زۆر به‌ نه‌رم ونیانی چه‌ند جارێك ده‌ستی هێنا به‌ ...

زیاتر »