سەرەکی » راپۆرت » ئاماده‌کردنی : ئه‌رده‌ڵان عه‌بدوڵڵا

ئاماده‌کردنی : ئه‌رده‌ڵان عه‌بدوڵڵا

کوبا و کۆرونا

پێدەچێت خوێنەر لەگەڵ خوێندنەوەی ئەم ناونیشانەدا بپرسێت کە ئاخۆ ناوی ڤایرۆسێکی کوشندە چ پەیوەندییەکی بە وڵاتێکی جوانی ئەمریکای لاتینەوە هەیە؟ بەڵام ئەگەر سەیری هەواڵەکانی ئەم چەند مانگەی پێشوو بکەیت، لە چەندین شوێنی جیهان، هەواڵی گەیشتنی هاوکاریی مرۆیی کوبا و تیمی پزیشكی کوبا دەبیسترێت، جا لە ئەوروپا بێت یان لە چین و ئێران و وڵاتانی عەرەبی بێت. پرسیاری گرنگیش لێرەدا ئەوەیە، ...

زیاتر »

کۆرۆنا جگە لە نەخۆشی، هەژاریی و بێکاریش لەگەڵ خۆیدا دەهێنێت

ڤایرۆسی کۆرۆنا کە ئێستا تەواوی جیهانی خستۆتە لەرزین، جگە لە نەخۆشییەکە، هەژاریی و بێکاریش لەگەڵ خۆیدا دەهێنێت. بەهۆی ئەوەی هێشتا مرۆڤایەتی نەیتوانییوە دەرمانێک دژی ئەم ڤایرۆسە کوشندەیە بدۆزێتەوە، تاکە دەرمان بۆ رووبەروبوونەوەی، خۆ زیندانیکردنە لە ماڵەوە و تێکەڵنەبوونی خەڵکە. ئەمەش مانای لاوازبوون و هەندێکجاریش ئیفلیجبوونی کەرتێکی زۆری ئابووریی بەتایبەتی “بیناسازیی، گەشتیاریی، رێگەوبان دروستکردن و بەشێکی زۆری پیشەشازیی” لەمەشدا یەکەمین چین ...

زیاتر »

کێ ساڵی 2050 ئابووری جیهان بەڕێوە دەبات؟

هەرچەندە ڤایرۆسی كۆرۆنا تەواوی جیهانی تووشی بێ ئومێدیی و بێزاری كردووە و بەشێكی زۆری جیهانیشی لە چوارچێوەی ماڵەوە زیندان كردووە، بەڵام هێشتا مرۆڤایەتی هیوای بە ژیان و پێشكەوتن هەیە، بەتایبەتی لە رووی ئابوورییەوە. بە پێی راپۆرتێكی یەكێك لە دەزگا داراییە گرنگەكانی بەریتانیا بێت، ئابووری جیهان ئەم تەنگژە گەورەیە تێدەپەڕێنێت و لە گەشەكردنیش ناوەستێت بەتایبەتی چین، هەروەها ساڵی 2050 كۆمەڵێك یاریزانی ...

زیاتر »

کاریگەرییەکانی کۆرۆنا بەسەر مرۆڤایەتییەوە

هیچ کاتێک ڤایرۆسێک وەکو ئێستا تەنگی بە تەواوی مرۆڤایەتی هەڵنەچنیووە، راستە مێژووی مرۆڤایەتی پڕیەتی لە نەخۆشی کوشندە، بۆ نموونە لە سەرەتاکانی سەدەی بیستەمدا ئەنفلۆوەنزای ئیسپانی، جیهانی گرتەوە و ملیۆنان کەسیش بوونە قووربانی، بەڵام وەکو ئێستا هەموو مرۆڤایەتی زیڕەی لە ڤایرۆسێک نەکردووە و نەیتوانیوە لەناو ماڵەکەی خۆیدا زیندانی بکات. لەگەڵ بڵاوبوونەوەی ئەم ڤایرۆسە، جیهان بەرەو قۆناغێکی نوێ هەنگاو دەنێت، بە بڕوای ...

زیاتر »

ڤایرۆسی کۆرنا و توندڕەرویی ئایینی

لە پاش بڵاوبوونەوەی ڤایرۆسی کۆرۆنا، تەواوی وڵاتانی جیهان، ناچاربوون هانا بۆ کۆمەڵێک رێوشوێنی تایبەت ببەن بۆ خۆپاراستن لەم ڤایرۆسە کوشندەیە، وەکو داخستنی دامودەزگا حکومییەکان و شوێنە گشتییەکان، هەروەها داخستنی مزگەوت و کڵێساکان بۆ ماوەیەکی کورت، ئەمەش بە دڵی هەندێک کەس نەبوو، بەتایبەتی توندڕەوەکان لە ئاینە جیاجیاکان. کەناڵی ” الحرة” ی ئەمریکایی راپۆرتێکی گرنگی لەوبارەیەوە بڵاوکردۆتەوە، تێیدا باسی تێڕوانینی زۆرێک لە ...

زیاتر »

مـێـژووی جەنگی مرۆڤ لەگەڵ ڤایرۆس و نەخۆشییەکاندا

مێژووی مرۆڤایەتی پڕیەتی لەجەنگ و ململانێی مرۆڤەکان لەگەڵ یەکتری، بەڵام لەهەمانکاتیشدا لە زۆر ساتی مێژووییدا، هەندێک نەخۆشیی یان ڤایرۆس، بە بێدەنگی مرۆڤی زیاتر کوشتووە لەچاو جەنگە گەورەکان. مرۆڤیش ناچار بووە بچێتە ئەم جەنگە سەختەوە، هەرچەندە لە کۆتاییشدا سەرکەوتن هەر بۆ مرۆڤایەتی بووە. ماوەیەکە تەواوی جیهان سەرقاڵی جەنگی ڤایرۆس و ئەنفلۆوەنزاو ڤایرۆسی کۆرۆنان، لە کاتێکدا گەر سەیری مێژووی مرۆڤایەتی بکەین، دەبینین ...

زیاتر »

لیبیا بەرەو کوێ هەنگاو دەنێت؟

ئێمە لە رێگەی معەمەر قەزافییەوە ناوی لیبیامان بیستووە، چونکە قەزافی تاکە سەرکردەی عەرەب و جیهانیش بوو، کە پشتگیری خەباتی رەوای گەلی کوردستانی کردووە. دەتوانین ئەمە بە سەرەتایەک دابنێین بۆ ناسینی ئێمە بۆ یەکێک لە دەوڵەتە عەرەبیی و ئەفریقییەکان، کە لە ئێستادا بۆتە مۆڵگەیەکی گەورە بۆ چەتەکانی داعش و هاوشێوەکانی، جگە لەوەش ئەم وڵاتە بۆتە مۆڵگەیەکی باش بۆ گرووپە مافییەکان، تاوەکو ...

زیاتر »

هەڵوێستی فەرمی حکومەتی چین بەرامبەر بە جەنگی بازرگانی نێوان ئەمریکا و چین

لە ساڵی 2018 ەوە وڵاتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا، جەنگی بازرگانی لە دژی کۆمەڵێک دەوڵەتی جیهان راگەیاندووە، لەناویشیاندا چینیش رووبەروی ئەم جەنگە بوەوە. حکومەتی ئەمریکا بڕیاریدا کە کە گومرگێکی زۆر بەسەر کۆمەڵێک شمەک و کاڵای چینیدا بسەپێنێت، کە بەهایان دەگاتە نزیکەی 200 ملیارد دۆلاری ئەمریکی، جگە لەوەش بڕیاریدا کە بڕی 25% بەسەر تەواوی کاڵاو شمەکە چینییەکان بسەپێنێت، کە کۆی گشتی دەگاتە نزیەکی ...

زیاتر »

شی جین پینگ پێشنیازێکی سێ خاڵی بۆ پتەوکردنی پەیوەندییەکان پێشكەش دەکات

رۆژی سێ شەممە 26/3 لە کۆشكی ئەلیزی لە پاریسی پایتەختی فەرەنسا، کۆبوونەوەیەکی چوار قۆڵی لە نێوان سەرانی چین و ئەڵمانیا و فەرەنسا و یەکێتی ئەوروپا ئەنجامدرا، زۆرێک لە میدیاکانی چین و ئەوروپاش بە گرنگییەوە سەیری ئەم کۆبوونەوەیان کرد و بە هەنگاوێکی نوێ لە مێژووی پەیوەندی نێوان هەردوولایان دانا. لەو کۆبوونەویەدا، شی جین پینگ سەرۆکی چین پێشنیازێکی سێ خاڵی پێشکەشی سەرانی ...

زیاتر »

ئەمریکا یەکەم و هیندستانیش دووەمە

هەموو کاتێک کە دەوڵەتان پێشدەکەون، هەموو بوارەکانی ژیانیان دەکەوێتە جووڵەو پێشكەوتن، هیچ دەوڵەتێکیش بە بێ گەشەسەندنی زانست‌و توێژینەوە، ناتوانێت گەشەی سیاسی‌و ئابووری بکات. ئەمەش لە مێژووی هەموو زلهێزەکانی جیهاندا وابووەو ئێستاش زلهێزە نوێکان پەیڕەوی هەمان یاسا دەکەن. بەپێی دوایین ئامار کە زانکۆیەکی ئەمریکی کردوویەتی، چین پلەی سێهەمی هەیە لەجیهاندا، لەبواری بوونی سەنتەری لێکۆڵینەوەو توێژینەوەی زانستی‌و سیاسیی لەجیهاندا. هەرچەندە ئەمە بەلای ...

زیاتر »