سەرەکی » راپۆرت » ئامادەكردنی: دیاری سابیر » باشووری ئەفریقا خەریكە لە جیهان دادەبڕێت

باشووری ئەفریقا خەریكە لە جیهان دادەبڕێت

دوای دەركەوتنی یەكەم حاڵەتی جۆرێكی گۆڕدراوی دیكەی ڤایرۆسی كۆرۆنا (ئۆمیكرۆن) لە باشووری ئەفریقا، كە لەلایەن پسپۆڕان ‌و زاناكانی ئەو وڵاتەوە ئاشكراكرا ‌و چەندین حاڵەتی ڤایرۆسەكەش لە شوێنە جیاجیاكانی جیهان دەركەوت، زۆرێك لە وڵاتان هەنگاوی خۆپارێزییان دەستپێكرد ‌و یەكەم هەنگاویشیان، راگرتنی گەشتە ئاسمانییەكانیانە لەگەڵ باشووری ئەفریقا ‌و چەند وڵاتێكی دەوروبەریدا، رێكارەكانی خۆپارێزیی ئەو وڵاتانەش، خەریكە ئەفریقای باشوور بە تەواوی لە جیهان دادەبڕێت.

حكومەتی باشووری ئەفریقا نیگەرانە
لای خۆیەوە، سیریل رامافوزا سەرۆكی باشووری ئەفریقا داوای لەو وڵاتانە كرد، كە دەستبەجێ گەشتە ئاسمانییەكانیان لەگەڵ وڵاتەكەیدا دەست پێبكەنەوە، وتیشی: رێكخراوی تەندروستیی جیهانی پشتیوانی لە هەڵوێستەكەمان دەكات ‌و ئەویش داوایكردووە كە سنوورەكان بە كراوەیی بمێننەوە.

ئاماژەی بەوەشكرد: داخستنی سنوورەكان بە رووی باشووری ئەفریقادا، بێ پاساوە ‌و وەكو جیاكارییە بەرامبەر وڵاتەكەی ‌و هەموو ئەو وڵاتانەشی كە ئەو رێوشوێنە دەیانگرێتەوە. وتیشی: ئەو بڕیارە تەنها زیانی زیاتر بە ئابووری ئەو وڵاتانە دەگەیەنێت ‌و توانایان لاواز دەكات بۆ بەرەنگاربوونەوەی ئەو پەتایە.

بڕیارێكی بێ پاساوە
لای خۆشیەوە، لازارۆس شاكویرا سەرۆكی مالاوی كە ئێستا سەرۆكی گروپی گەشەپێدانی وڵاتانی ئەفریقای باشوورە ‌و 16 وڵات لەخۆدەگرێت، رایگەیاند: كۆت ‌و بەندی گەشتكردن كە تاكلایەنە بەریتانیا ‌و یەكێتیی ئەوروپا ‌و ویلایەتە یەكگرتووەكان ‌و ئوسترالیا ‌و وڵاتانی دیكە بڕیاریان لێداوە، بێ پاساوە ‌و پێویستە بڕیارەكان لە روانگەی حەقیقەتی زانستییەوە بدرێن، نەك لەسەر بنەمای ترساندنی ئەفریقییەكان بێت.

چەندین وڵات سنوورەكانیان داخستووە
لێدوانی سەرۆكی ئەفریقای باشوور دوای ئەوە دێت، كە بەهۆی بڵاوبوونەوەی ڤایرۆسی (ئۆمیكرۆن)ەوە، چەندین وڵات گەشتەكانیان بە رووی ئەو وڵاتەدا داخستووە ‌و هاتن ‌و چوونی گەشتیارانیان لە ئەفریقای باشوور ‌و چەند وڵاتێكی دیكەی دەوروبەرییەوە بۆ وڵاتەكانیان قەدەغەكردووە. لەوانە، ویلایەتە یەكگرتووەكانی ئەمریكا سنوورەكانی خۆی بە رووی گەشتیارانی باشووری ئەفریقا ‌و حەوت وڵاتی دیكەی دەوروبەریدا داخستووە ‌و بەرازیلیش هەمان هەنگاوی ناوە. ئیسرائیلیش هاتنەناوەوەی هەموو گەشتیارێكی بیانی بۆ ناو وڵاتەكەی قەدەغە كردووە.

یەكێتیی ئەوروپاش رایگەیاند: لەسەر راسپاردەی یەكێتییەكە، هەر 27 ئەندامەكەی یەكێتیی ئەوروپا بڕیاریانداوە سنوورەكانی خۆیان لەگەڵ ئەفریقای باشوور ‌و وڵاتانی دیكەی دەوروبەری دابخەن، ئەمە وێڕای راسپاردەكانی رێكخراوی تەندروستیی جیهانی بە دروستنەكردنی ئاستەنگ لەبەردەم گەشتە ئاسمانییەكاندا.

پێشتریش هەریەك لە بەریتانیا ‌و فەرەنسا ‌و هۆڵەندا، گەشتە ئاسمانییەكانیان بە رووی باشووری ئەفریقا ‌و پێنج وڵاتی دەوروبەریدا داخست. هەروەها مەغریب ‌و ئوردن ‌و قەتەر ‌و كوێت ‌و سعودیە ‌و ئیمارات ‌و عومان-یش، گەشتە ئاسمانییەكانیان بۆ حەوت وڵاتی باشووری ئەفریقا هەڵپەساردووە ‌و تا دێت ژمارەی ئەو وڵاتانەش زۆرتر دەبێت كە هەمان بۆچوون ‌و هەڵوێستیان هەیە.

جێبەجێكردنی كەرەنتین
هەر لە سەرەتای دەركەوتنی ئۆمیكرۆن، ئەڵمانیا مەرجی 14 رۆژ كەرەنتینی بۆ ئەو هاووڵاتییانەی خۆی دانابوو، كە لە باشووری ئەفریقا بوون، تەنانەت ئەگەر بە ڤاكسینی دژی كۆرۆناش كوترابن.

حكومەتی تۆكیۆ-یش بڕیاریدا بە كەرەنتینكردنی هەموو ئەو كەسانەی لە باشووری ئەفریقاوە سەردانی ژاپۆن دەكەن. حكومەتی رۆماش ناچاربوو هەمان رێكار بگرێتەبەر، چونكە چەند حاڵەتێكی تێدا دۆزرایەوە. سەنگاپور-یش هەنگاوی لەوجۆرەی راگەیاند ‌و دەست بەجێبەجێكردنی دەكات. وەكو یەكەم وڵاتی كیشوەری ئەفریقاش، ئەنگۆلا گەشتە ئاسمانییەكانی لەگەڵ وڵاتانی دراوسێیدا راگرت.

سەرچاوە/ ئاژانسەكان

 438 جار بینراوە