سەرەکی » ئاراستە » نەورۆزی ساڵی بڕوخێ

نەورۆزی ساڵی بڕوخێ

سەرکەوت عەلی حەبیب

سروودی نەورۆز (ئەم رۆژی ساڵی تازەیە نەورۆزە هاتەوە. جەژنێکی قەومی کوردە بە خۆشی و بەهاتەوە) یەکێکە لە شاکارەکانی (پیرەمێردی نەمر) و بووەتە وێردی سەر زمانمان و باوەڕناکەم کوردێک هەبێت گەر شیعرەکەشی لەبەر نەبێت، پێی ئاشنا نەبێت .
لەقۆناغی خوێندنی ئامادەیی بۆ یەکەمجار بیستم ئەم شیعرە ناوی (نەورۆزی ساڵی بڕوخێ) یە، لەیەکێک لە وانەکانی وانەی کوردی، مامۆستا (رەفیق ساڵح بازرگان) لە باسی نەورۆز و شیعری نەورۆزی پیرەمێردی نەمر، بیرمە مامۆستا زۆر بە باڵی ئەم شیعرەیدا هەڵدەدا و دێڕەکانی بۆ ئێمە شی دەکردەوە و باسی سەلیقەی شیعری شاعیری دەکرد هەروەها وتی: کاتی خۆی پیرەمێرد ئەم شیعرەی بە ناوی (نەورۆزی ساڵی بڕوخێ) لە دەستنووسەکەیدا نووسیووە، خوێندکارێک وتی:مامۆستا بۆ ساڵی بڕوخێ ؟
مامۆستا رەفیق وتی: بڕوخێ مەبەست و ئاماژە بەراپەرینی خەڵکە دژی پەیمانی (پۆرتسمارپ) و کابینەی (ساڵح جەبر)ی سەرۆک وەزیرانی عێراق لە کانونی ساڵی 1948 .
شیعری نەورۆز بەرهەمێکی ناوازەو نەمرە، رۆژ بەرۆژ لەگەڵ باڵای کورد باڵادەکات هونەرمەند (عادل محەممەد کەریم) وتەنی: من ئەم سروودە هاوسەنگ دەکەمەوە لەگەڵ سروودی (ئەی رەقیب)دا چونکە لەهەر چوارپارچەکەی کوردستاندا رۆڵی هەیە و ئاشنایە، لە سروودی ئەی رەقیب کەمتری نابینم.
بۆیە جێگەی خۆیەتی ئەم شیعرە بەئەمانەتەوە (بخوێندرێت، بوترێت و تۆماربکرێت) دەنا جگەرگۆشەیەکی پیرەمێردی رەحمەتی ئازار دەدەین، ئەو زاتەی بە دڵ و بەگیان لەگەڵ رۆڵەکانی ئەم کوردە بووەو بۆ کورد ژیاوە و لای کوردیش هەر نەمرە، ئەو پیرەمێردەی لەپێناوی کوردا تووشی کێشە، دەردەسەری و دەربەدەری بووە بەڵام هەر کۆڵی نەداوە، دەنا خۆی وتەنی
(ئەگینا من لە کێ دادمە. نان و کەبابێ سەر و زیادمە ).
خەمێک کەبەردەوام ناخم ئازار دەدا ئەم شیعرەیە کاتێک بەتایبەتی لە (نەورۆز)دا گوێم لێی دەبێت چۆن ؟ راگەیاندنی کوردی بە تایبەتی (تەلەڤزیۆن و رادیۆ) نابێت هێندە خەمسارد بێت یان بێ ئاگابێت لە دنیای شیعرو کاروانی گۆرانی، شاکارێکی پیرەمێرد بێ بەزەییانە دەستکاری کراوە دوور لەپەیام و مانای شیعرەکە لەرۆژکارێکدا کە زیاتر لە نیوسەدە تۆمارکراوەو بڵاوبووەتەوە، ئەمڕۆ تۆ بێیت پەخشی بکەیتەوە، کەسێک نەبێت رێگری لەم زوڵمە بکات و خەمێک لە خەمی ئەو خەمخۆرە نەخوات کەیادکردنەوەی نەورۆزی کردە نەریتێکی ساڵانە لە (کارێزی وەستا شەریف) لەدامێنی (گردی مامەیارە ـ سلێمانی )
هەر هیچ نەبێت بڵێت لەگۆڕەکەتدا بە ئارامی بنوو، وا ئەمڕۆ خوێندکار و شاگردەکانت لە خەمی ئێوەدان .
شیعری (نەورۆز) ئاوازی (محەممەد ساڵح دیلان)ە و هەر خۆشی (دیلان) لە نەورۆزێکدا وتویەتی، باسەکەمان ئەمەیە پاش نیوسەدە کە هونەرمەند (حەسەن زیرەک) بەهەر هۆیەک بێت لە ئێران، دوونیوەدێڕی ئەم شیعرەی دەستکاری کردووە و مەبەست و مانای سروودەکەی تێکداوە و دوور لەپەیامەکەی پیرەمێرد تۆماریکردووە و بڵاوبووەتەوە، ئەو دوونیوەدێڕەش، پیرەمێرد دەڵێت:
(هەر خوێنی لاوەکان بوو گوڵی ئاڵی نەوبەهار)
دەستکاری کراوە و بووە بە:
(تا شاهانشا لوتفی فەرموو هات لەگەڵ جوتیار و کرێکار)، هەروەها نیوەدێڕەکەی تر :
( خوێنی شەهیدە رەنگی شەفەق شەوق ئەداتەوە) دەبێت بە :
(رەنگی گوڵاڵە و گەزیزە شەفەق شەوق ئەداتەوە)
ئەمە بەهەرحاڵ و بەهەر سورەت بۆ ئەوکات و بۆنەیەی کە بە خواستی رژێمی شاهانشاهی ئەم سروودە دەستکاری کراوە، هەر چەندە چڕینی ئەم شیعرە لەلایەن هونەرمەند (حەسەن زیرەک) تام و چێژێکی تایبەتی هەیە و هەر بەنەمری دەمێنێتەوە، دیارە ئێمە مەبەستمان دەستکاری شیعرەکەیە و (خالید دلێر) وتەنی: (کە شیعرم دەستکاری دەکەن وا هەست دەکەم بە شوڵکی تەڕ لە منداڵم دەدەن ).
ئەمڕۆ، راگەیاندنی کوردی (تەلەڤزیۆن و رادیۆ) پێویستە هوشیارانە مامەڵە بکەن و لەپێناوی باراستنی هەموو مافێکی رەوای ئەدەبی و هونەری بە تایبەتی ئەم سروودە کە بەو شێوەیەی دەستکاری کراوە پەخش نەکرێت، بۆیە پێشنیاز دەکەم ئەوەی لەلایەن هونەرمەند (حەسەن زیرەک)ەکەوە تۆمارکراوە و ئاشنابووین بەو دەنگەی، دوونیوەدێڕەکەی دەستکاری کراوە لاببرێت و پەخشنەکرێت، تەنیا دێڕی یەکەم (ئەم رۆژی ساڵی تازەیە نەورۆزە هاتەوە جەژنێکی قەومی کوردە بە خۆشی و بەهاتەوە) پەخش بکرێت، هەروەها دەکرێت ئەو (نەورۆز)ەی مامۆستا (محەممەد ساڵح دیلان) چڕیویەتی و تۆمارکراوە زیاتر پەخش بکرێت و ئەگەر بکرێت کاری نوێ کردنەوە و تۆمارکردنی میوزیکی بۆ بکرێت بەمەرجێک رەسەنایەتییەکەی نەگۆڕدرێت، هەروەها ئەم سروودە ئەگەر سەرنج بدەن دەڵێت: (جەژنێکی قەومی کوردە) نەک (کۆنی کوردە) بێگومان جەژنی قەومی کورد جوانتر و بەجێترە و لە دەستنووسەکانیش هەر (قەومی کوردە ).
بۆ مێژوو سەرەتای حەفتاکانی سەدە ی رابردوو بە تایبەتی (مامۆستای وانەی سروود) دەستکاری هەندێک وشەی نێو شیعرەکانیان دەکرد بەبیانووی ئەوەی کوردی نییە و عەرەبییە، بیرمە مامۆستای وانەی سروود لە (دەمی راپەرین ـ گۆران) کەدەڵێت: (ئینسانی مەرد) پێی کردین بە (کوردانی مەرد) ، دیارە ئەم (قەوم)ەش بەو دەردە چووە .
-چاوپێکەوتنی هونەرمەند (عادل محەممەد کەریم) بەرنامەی پاییزی جاران ـ ئا: سەرکەوت عەلی ـ کەناڵی کوردسات .
-کارێزی وەستا شەریف ـ گردی مامەیارە
دەکەونە باکوری خۆرهەڵاتی سلێمانی .

print

وڵامێک بەجێ بهێڵە

بەبێ پۆستی ئەلکترۆنی ناتوانی لێدوان بنووسیت *

*