سەرەکی » کەلتوور (پەڕە 5)

کەلتوور

نەورۆز؛ پێشینەی مێژوویی و گێڕانەوە سیاسییەکان

د.هەردی مەهدی میکە* نەورۆز لە سەدساڵی رابردووی دەرکەوتنی دەوڵەتی نەتەوەیی و ناوەندگەرای ئێرانی، تورکی و عەرەبیدا، بەرلەوەی نەریت و روداوێکی مێژوویی دێرین بێت، ئامرازێکی داهێنراو یان رەتکراوەی دەستی گێڕانەوە رەسمییەکانی ئەو دەوڵەتانە بووە، یان وەک شوناس بەکاریانهێناوە(ئێران و تورکیا) یان لەبەر شوناس رەتیانکردۆتەوە(عێراق و سوریا). لەپەنای ئەوانیشدا گەلانی ژێردەستەی وەک کوردەکان (وەک نەتەوە)و عەلەوییەکان(وەک مەزهەب) بەکاریانهێناوە بۆ پارێزگاری شوناسی خۆیان ...

زیاتر »

خوێندنەوە بۆ كتێبی هۆز و دەسەڵاتە هۆزەكییە كوردییەكانی چاخی ناوەڕاست

سمكۆ عەبدولكەریم پێشەكی ئەم كتیبە لە ئەساسدا سالی ٢٠٠٧ بە زمانی عەرەبی چاپ كراوە ودواتر ورگیردراوەتە سەر زمانی كوردی. ئەمەش دەرفەتیكی چاك بووە، بۆ ئەوەی كە لەكاتی وەرگیرانەكەی بۆسەر زمانی كوردی و چاپكردنی لە سالی ٢٠١٠، لەو ماوەیەدا نووسەر هەموو ئەو زانیارییە تازانەی دەربارەی هۆزە كوردییەكان دەستی كەوتون، بیانخاتە نێو چاپە كوردییەكە، چونكە لەم ڕووەوە بەردەوام زانیاری نوی ئاشكرا دەبن، ...

زیاتر »

شەهید ئارام لە نێوانی دوو كتێب و وتارێكی رۆژنامەدا

محەمەد شێخ عەبدولكەریم سۆڵەیی به‌شی سێیه‌م و کۆتایی 1.من ئەم نووسینانەم لەكتێبەكەدا نووسیوە: [ 1. بانگەوازەكان 2. نامەكان، 3. كورتەیەك لەمێژووی ژیانی ئارام، 4. پەیڤێك 5. ئارام و نووسین، 6. ئارام و بیرەوەرییەكان، 7. ئارام و پەیڤەكان، 8. ئارام و خەڵك، 9. ئاگادارییەكی پێویست بۆ هاوڕێیان و هاوسەنگەرانی شەهدی ئارامی سەركردە، 10. بەڵگەنامەكانیش مێژووییەكن، 11. دوو جار سووپاس و پێزانین، ...

زیاتر »

هونەر بێنرخە لەم وڵاتە، یا بێنرخ کراوە

جەمال جەباری گەر باس لەهونەرمەندێک یا فەیلەسوفێک یا ئەدیب و شاعیرێکی وڵاتان بکرێت هەموان بەشانازیەوە باسی لێوەدەکەن چیرۆک و بەسەرهات و ووتەکانیان لەناو یەکتردا دەگێڕنەوە یان وەک نمونەی پێشکەوتن ، ڕۆژانە دەکرێن بەمانشێتی تۆڕە کۆمەڵایەتیەکان و ڕاگەیاندنەکان . بەڵام هەر تاکێکی کورد لەهەر بوارێکی کارکردنیدا گەر سەدان بەهەرەو داهێنانی تیابێ ، وەک هەر تاکێکی ئاسایی لەسەر جادەو نێو قاوەخانەکاندا کەوتوەو ...

زیاتر »

سینەماچی؟!

هاوار مستەفا خان بەشی چوارەم لەژێری ناوی» سینەما..چی؟!» کە لەبنەڕەتدا پەڕتۆکێکە و لەگەڵ چەند ئەڵقەیەکی دیکە کە لێرە لە کوردستانی نوێ بڵاوی دەکەینەوە، بیرەوەریی هەڵدانەوەی لاپەڕەکانی زیاتر لە جارەگە سەدەیەکی خوێندنەوەو بینین و نووسین و رەخنەی سینەمایی و دروستکردنی فیلم و رۆشنبیریی سینەماییەو وابڕیارە لەماوەی داهاتوودا لە دووتوێی پەڕتۆکێکدا «رەنگە زیاتریش» چاپ و بڵاوبکرێتەوە. لێرەدا، هەوڵدەدەم چەند بیرەوەرییەکی تەمەنی جوانی ...

زیاتر »

ژیاننامەی مەلا جەمیل رۆژبەیانی

ئا: سدیق ساڵح مەلا جەمیل کوڕی مەلا ئەحمەدی فورقان کوڕی بەکر بەیداغداری ڕۆژبەیانییە، ڕۆژی ٢/٨/١٩١٣ لە دێی (فورقان)ی ناوچەی قەرەحەسەنی کەرکووک لەدایکبووە. دایکی «زەھرای کچی حەسەن محەمەد سەلمانی ڕۆژبەیانییە. بە منداڵی لای دایکی و فەقێکانی باوکی و -بە تایبەت- مەلا عەبدوڵڵای مەلا ڕەحیمی چروستانی -کە ئەو کاتە موستەعید بووە- قورئانی خوێندووە. ١٩٢٠ کە ماڵیان بە ھۆی ناکۆکیی ناو ڕۆژبەیانییەکان و ...

زیاتر »

شەھیدی هەقبێژیی و جورئەت

موعتەسەم نەجمەدین بەهەند گرتنی ساڵیادی شەھیدکردنی کەڵە قەڵەمێک کە نەک گیان و ژیانی بەخت کردبوو لە پێناو ئاشتی وبرایەتی و ھەقبێژی و بەرگری لە ناسنامەی نەتەوایەتی گەلەکەی، بگرە ڕێزگرتنە لە قەڵەمێک کە بەھیچ کەسێک نە پاوان دەکرا و نە دەمکوتیش دەکرا و ئەو قەڵەمە پڕ بڕشتە بوو کە لەدوای خۆی خەرمانێک بابەت و لێکۆڵنیەوەی بە بەھای مێژوویی و ئەدەبی و ...

زیاتر »

بیرەوەریی رۆژگارە دوورەکانم چاپ و بڵاوکرایەوە

لەدووتووێی 535 لاپەڕەدا کتێبی (بیرەوەریی رۆژگارە دوورەکانم) لەنووسینی د. فوئاد بابان چاپ و بڵاوکرایەوە. لەسەرەتای کتێبەکەدا هاتووە: چەند ساڵێکە هەندێک لەخزم و برادەرە دڵسۆزەکانم هانم ئەدەن بۆ نووسینەوەی بیرەوەریی، منیش زۆر بەپێویستم نەدەزانی، بۆیە چەند جارێک لەماوەی ئەم چەند ساڵەدا دەستم داوەتێ و پاش چەند مانگێک دەستم لێهەڵگرتووە، بەڵام لەم دواییەدا بەڕێز تەها بابانی خزم و دڵسۆزم کە کەسایەتییەکی بەهرەمەندو ...

زیاتر »

کتێبی ״گەڕانەوە بۆ ئاوایی״ بڵاودەکرێتەوە

کتێبی گەڕانەوە بۆ ئاوایی کتێبێکە لەبارەی(یادەوەریی مناڵی) نوسەرو لێکۆڵەری کورد «تەها سلێمان»ەوە. نوسەری ئەم کتێبە بۆ گوندستانی نوێ دەڵێت: ئەتوانم بێژم نوسینی کتێبی «گەڕانەوە بۆ ئاوایی»یەکێک بوە لەخەونەکانم. کاتێک لەساڵی 2017 گەیشتمە وڵاتی کەنەدا، کتێبەکەم لەنێوان(10) کاتژمێر کاری تاقەتپڕوکێنی ڕۆژانەو کاتی پشوودانا نووسی. ڕەنگە بێژن چۆن؟ کاتێک لەکارتەواو دەبووم یەک کاتژمێرو نیوم بۆ گەڕانەوە بۆ شوێنی پشوودان پێویست بوو، بەپێچەوانەشەوە ...

زیاتر »

كەركوك، لقی دووەمی ناوەندی رۆشنبیریی‌ و هونەریی دیالۆگ بەڕووی خوێنەراندا كرایەوە

نووسینگەی كەركوك، هێمن ئەحمەد ئێوارەی رۆژی 23/3/2019، بەئامادەبوونی ژمارەیەكی بەرچاو لەرۆشنبیران‌و كتێب دۆستان‌و رۆژنامەنووسەرانی كەركوك، لقی دووی ناوەندی رۆشنبیریی‌و هونەریی دیالۆگ لەسەنتەری رۆشنبیری كەركوك بەڕووی خوێنەرانیدا كرایەوە. ئامانج لەكردنەوەی ئەم ناوەندە سوودگەیاندنە بەگەڕەكەكانی ئیسكان‌و زێوێ‌و ئیمام قاسم‌و شورجەو گەڕەكە كوردییەكان بوو، چونكە زۆربەی كتێبە كوردییەكان‌و سەرچاوەكان هێنراونەتە ئەم لقە. لەوبارەیەوە زاهیر شكور نووسەرو رووناكبیر هاوكات خاوەنی ناوەندی رۆشنبیریی‌و هونەریی دیالۆگی ...

زیاتر »