سەرەکی » زانست (پەڕە 2)

زانست

لە نەخۆشییە مرۆژەڵەكان: تای ماڵتا Brucellosis

دکتۆر فەرەیدون عەبدولستار* نەخۆشی تای ماڵتا ((Brucellosis)) بە یەكێك لە نەخۆشییە مرۆژەڵەكان ((Zoonoses)) دادەنرێت لەبەرئەوەی هۆكاری نەخۆشییەكە لە ئاژەڵی تووشبوەوە لە رێی بەرهەماكانییەوە دەگوازرێتەوە بۆ مرۆڤ و لە ئەنجامدا تووش دەبن و لە رووی ئابووریی و جەستەییەوە زیان بە مرۆڤ دەگەیەنێت. تای ماڵتا نەخۆشییەكی زۆر بڵاوە لە جیهاندا بە تایبەتی لە وڵاتە هەژارەكان و تازەپێگەیشتووەكان و لە ئەنجامدا زیانی تەندروستی ...

زیاتر »

فێستیڤاڵی رەنگەکان Holi

ئامادەکردنی: بورهان ئەمین ئەگەر بۆ گەلی کورد نەورۆز هێمای هاتنی بەهارو سەوزایی وسەرەتای ساڵ وئازادی وسەربەستی وزاڵ بون بێت بەسەر ئیرادەی شەڕو ڕۆژێکی نوێ بێت، ئەوا لە هیندستان ڕەنگی جوان وئاڵ و واڵاوگوڵ وگوڵزار گوزارشت لەهاتنی وەرزی بەهارو کرانەوەو خۆشی دەکاو خەڵکی لەرۆژێکی تایبەتیدا فێستیڤاڵی بۆ سازدەکەن. ئەمساڵیش هەرچەندە کۆرۆنا هەیە بەڵام هندییەکان دەستبەرداری ئەو رۆژە نەبون و لەچەند شارو ...

زیاتر »

توێژینەوەیەكی نوێ، گۆڕانی خێرای كۆرۆنا دەردەخات

كەشتیی نوح توێژینەوەیەكی نوێی ئەمریكایی ئاشكرای كردووە کە هۆكاری خێرای گۆڕانی ڤایرۆسی كۆرۆنا بەهۆی پرۆتینێكی دڕكدارەوەیە. توێژەرانی تەندروستیی ئەمریكا لە نەخۆشخانەی منداڵانی بۆستن لە ویلایەتە یەكگرتووەكانی ئەمریكا ئاشكرایانكردووە پرۆتینێكی دڕكردار كە بە (گوڵەگەنم) ناسراوە هۆكارە بۆ خێرایی گۆڕانی ڤایرۆسی كۆرۆنا و لە دواجاریشدا خێرا بڵاوبوونەوەی. پڕۆفیسۆر (بینج چین) مامۆستای پزیشكیی منداڵانی نەخۆشخانەی بۆستن لەوبارەیەوە دەڵێت: «بە پێی ئەو توێژینەوانەی كراون، ...

زیاتر »

ئەختەبوت وەك مرۆڤ دەخەوێت و خەون دەبینێت

كەشتیی نوح توێژینەوەیەكی نوێ دەریخستووە (ئەختەبوت) كۆئەندامێكی دەماری ئاڵۆزی هەیە، بەڵام شێوازی خەوتنی هاوشێوەی مرۆڤە. توێژینەوەیەكی زانایانی بواری زانستی كۆئەندامی دەمار لە پەیمانگای تایبەت بە مێشك و دەماری سەربە زانكۆی فیدرالیی ریۆگراندی دونورتی بەرازیل ئاشكرایكردووە کە ئەختەبوت كە بە زیرەكترین گیانداری بێبڕبڕەی دەریایی دادەنرێت، دوو شێوازی خەوتنی هەیە كە تاڕادەیەك هاوشێوەی مرۆڤە، ئەوان ئاماژە بەوەش دەدەن كەرەنگە ئەو گیاندارە وەك ...

زیاتر »

پێشکەوتنێک لە تەکنۆلۆژیای گسكی كارەباییدا

كەشتیی نوح كۆمپانیای دایسۆن گسكێكی كارەبایی بەرهەمهێناوە كە تیشكی لەیزەر بەكاردەهێنێت بۆ گەڕان بە دوای تەپوتۆز و پیسیدا. كۆمپانیای دایسۆنی بەریتانی تایبەتمەند بە ئامێرە كارەباییەكانی ناوماڵ، تەکنۆلۆژیایەکی نوێی بەکارهێناوە لە دروستکردنی گسكێكی كارەبایی بێ وایەردا كە لەكاتی كاركردنیدا تیشكێكی لەیزەری سەوز لەسەر دەمی گسكەكە دادەگیرسێت بۆئەوەی بە ئاسانی هەموو جۆرە پیسی و تەپوتۆزێكی سەر زەوییەکە لاببات. ئەو گسكە هاوشێوەی مرۆڤ ...

زیاتر »

سوودە گرنگەكانی كولەكە

پزیشکێکی بواری زانستە خۆراكییەكان رایدەگەیەنێت خواردنی كولەكەی گەورە هۆكارەكانی بەرزبوونەوەی گوشاری خۆێن كەم دەكاتەوە. خاتوو میغان بیرد پزیشکی بواری زانستە خۆراکییەکان ئاماژە بەوە دەكات بڕی 31 میلیگرام لە ڤیتامین C لەم بەها خۆراكییەدا هەیە كە یارمەتی زۆربوونی خڕۆكە سپییەكان دەدات بۆ بەرەنگارەبوونەوەی بەكتریا‌ و ڤایرۆسەكان. بیرد دەڵێت: مادەی بیتا كارۆتین لەناو ئەم جۆرە لە كولەكەدا هەیە كە یارمەتیدەری خڕۆكە سپییەكانە ...

زیاتر »

چیرۆكی پاشایەكی ڤایكنگەكان، شۆڕشێكی تەكنۆلۆژیی لێكەوتەوە

كەشتی نوح یەكێك لە بەناوبانگترین تەکنۆلۆژیاكان قەرزاری پاشایەكی ددان شینی سەردەمی ڤاكینگەكانە. بەرلە چارەكە سەدەیەك بیرۆكەی ناوی(Bluetooth) لای دوو ئەندازیار سەریهەڵدا، دوای ئەوەی لە كۆنگرەیەكی تەکنۆلۆژیدا بێئومێد بوون و چیرۆكی پاشایەكی ڤاكینگ ئومێدی پێ بەخشینەوە. لە كۆتایی نەوەدەكانی سەدەی رابردوودا سڤین ماتیسۆن – ی ئەندازیار لە كۆمپانیای (ئەریكسۆن)ی سویدی و (جیم كارداك) كارمەندی ئەمریكایی لە كۆمپانیای (ئنتل) لەو كەسانە بوون ...

زیاتر »

توێژەرێكی كۆمەڵایەتی: تووڕەبوونی پیاوان زیاتر لە كۆمەڵگەی…

توێژەرێكی كۆمەڵایەتی: تووڕەبوونی پیاوان زیاتر لە كۆمەڵگەی باوكسالاریدایە نووسینگەی كەركوك، هێمن ئەحمەد مرۆڤ لەدروستبوونییەوە خاوەنی کەسایەتی‌ و تایبەتمەندیی خۆیەتی و لەگەڵ گەورەبوونیدا ئەو كەسایەتییە لە ژیانی رۆژانەیدا بەدیدەكرێت كە رۆژانە لەسەر ژیان‌ و رەفتاری رەنگدەداتەوە.ئەمەش وا لە كەسەكە دەكات كە بیناسیت كە ئاخۆ کەسێكی هێمن‌ و لەسەرخۆیە یان كەسێكی بێ حەوسەڵەیە یاخود كەسایەتییەكی بێدەنگ‌ و كەمدووی هەیە. ئەوەی دەمانەوێت لێرەدا ...

زیاتر »

حەبێك شێرپەنجەی ریخۆڵە دەستنیشان دەكات

كەشتیی نوح زانایانی بەریتانی گەشەیان بە جۆرە حەبێك داوە كە كامێرایەكی زۆر بچووكی پێوە بەستراوە و دەتوانێت گرێ شێرپەنجەییەكانی ناو ریخۆڵە دەستنیشان بكات. سەرۆكی جێبەجێكاری كۆمپانیای گەشەپێدەری ئەو حەبە، ئاماژەی بەوە داوە كە گەشەپێدانی حەبەكەیان بە شۆڕشێكی زانستیی گەورە دادەنرێت لە بواری دەستنیشانكردنی شێرپەنجەی ریخۆڵەدا و ئاشكراشیكردووە، داهێنانەكەیان دەبێتە خاڵێكی وەرچەرخان بۆ ئەو كەسانەی بەدەست نیشانەكانی شێرپەنجەی ریخۆڵەوە دەنالێنن. ئەو ...

زیاتر »

لەگەڵ هاتنی بەهاردا گژوگیا سروشتییەكان دەبنە خۆراكی زۆربەی خێزانەكان

هەولێر، تەها عەبدوڵڵا ساڵانە لەگەڵ دەستپێكردنی وەرزی بارانبارین و نزیكبوونەوەی وەرزی بەهاردا، چەندین جۆر گژوگیای سروشتی لە كوردستان و چەند ناوچەیەكی دیكە سەوز دەبن، كە بەشێكی زۆریان بۆ خواردن دەشێت و بەیەكێك لە خواردنە سەرەكییەكانی دادەنرێن، بەتایبەتی بۆ گوندنشینان دەبێتە پاڵپشتی و دابینكردنی چەندین ژەمی خواردن و كەمكردنەوەی بارگرانی و دابینكردنی خۆراكی رۆژانەیان. کنگر و كاردی و تۆڵەكە و دۆمەڵان ...

زیاتر »