سەرەکی » ئەدەب – سێبەر و سایە

ئەدەب – سێبەر و سایە

ره‌گه‌زه‌كانی كورته‌چیرۆك

به‌ درێژایی مێژوو چیرۆكنووسان هه‌میشه‌ ره‌گه‌ز و بنه‌مای تایبه‌تیان بۆ خوڵقاندن و رێكخستنی چیرۆك به‌كارهێناوه‌. ئه‌وه‌ هونه‌ری نووسه‌ره‌ كه‌ له‌ رێگه‌ی ئه‌م ره‌گه‌زانه‌ و داهێنان و زه‌وق و سه‌لیقه‌ی هونه‌ریی خۆیه‌وه‌ په‌یام و ئامانجی دروستكه‌ر به‌خوێنه‌ر ده‌گه‌یه‌نێت. له‌لایه‌كی دیكه‌وه‌، خوێنه‌ر چێژێكی زۆر له‌وه‌ ده‌بینێت كه‌ له‌گه‌ڵ ره‌وتی گێڕانه‌وه‌ی چیرۆكدا ته‌جره‌به‌ی ده‌كات. ئه‌و ته‌جره‌به‌یه‌ی كه‌ په‌یوه‌سته‌ به‌ كاره‌كته‌ر و كات و ...

زیاتر »

رۆژهه‌ڵات گۆڕه‌پانی حاجی ئاغاكانه‌

شڤان نه‌وزاد پێشه‌كی چیرۆكه‌كه‌ی هیدایه‌ت له‌و وته‌یه‌وه‌ ده‌سپێده‌كات كه‌ ته‌واو ده‌ربڕی رۆحی تاكی كۆمه‌ڵگای ئێرانی و تاكی رۆژهه‌ڵاتیشه‌، ئه‌گه‌ر هیدایه‌ت ئه‌م چیرۆكه‌ی بۆ كۆمه‌ڵگای ئێرانی نووسیوه‌ و ئه‌م چیرۆكه‌ ئاوێنه‌یه‌كی گه‌وره‌ی خستۆته‌ پیشده‌می كۆمه‌ڵگای ئێرانی، به‌ڵام گه‌ر سه‌نجێكی ورد بده‌ین رۆح و ناوه‌ڕۆكی ئه‌م شاكاره‌ به‌سه‌ر سه‌رجه‌م كۆمه‌ڵگاكانی رۆژهه‌ڵاتدا ده‌چه‌سپێت و ده‌گونجێت كۆی رۆژهه‌ڵاتی ئاغاكانی پێ بخوێنینه‌وه‌، وه‌ك ئه‌وه‌ی هیدایه‌ت ...

زیاتر »

ئیسماعیل حه‌مه‌ئه‌مین: نووسه‌ری كورد دوور له‌ شته‌ بچووكه‌كان ده‌ژی

یه‌كێك له‌ ناوه‌ ئاشناو دیاره‌كانی ناو دونیای نووسینی كوردی، كه‌ ساڵانێكه‌ به‌ به‌شداری له‌ بابه‌ته‌ فكری و كۆمه‌ڵایه‌تی و ئه‌ده‌بیه‌كاندا، جێده‌ستی دیاره‌و زۆربه‌مان به‌رهه‌مه‌كانی ده‌خوێنینه‌وه‌، نووسه‌ر و رۆماننووس ئیسماعیل حه‌مه‌ئه‌مین-ه‌ كه‌ خاوه‌نی چه‌ند رۆمانێكه‌ و دیارترینیان رۆمانی -ئه‌ودیوو سنوور، باڵه‌فڕه‌ به‌نێو دارستانه‌كانی مانگدا-یه‌ كه‌ ساڵی (2011) بڵاوكرایه‌وه‌، له‌م دیداره‌دا نووسه‌ر ده‌رباره‌ی چه‌ن ۆرسێكی تایبه‌ت به‌م رۆمانه‌ ده‌دوێنین. (2-2) کۆتایی سازدانی: ...

زیاتر »

دواین ئه‌فسانه‌ی دونیا

فاروق هومه‌ر رۆژێك لای هاوڕێیه‌كم ئاره‌زوویه‌كی دێرینی خۆمم دركاند، ئه‌و له‌ دوومه‌وه‌ قاقا پێكه‌نی و هه‌ردوو ده‌ستیشی به‌ هێواشی كێشان به‌ یه‌كا و به‌ له‌رینه‌وه‌ی ئه‌ژنۆكانیشی ئه‌و په‌رداخه‌ ئاوه‌ی له‌سه‌ر مێزه‌كه‌ی نێوانمان بوو رژانی. به‌و جووڵه‌یه‌ش په‌رداخه‌ خاڵییه‌كه‌ له‌سه‌ر مێزه‌كه‌ جووڵاو بۆ سه‌ر كاشییه‌كان خل بۆوه‌ و بوو به‌ ده‌یان پارچه‌وه‌. من گوتم، «ئه‌وه‌ به‌ من پێده‌كه‌نی، ده‌ی لارییه‌كم نییه‌. ...

زیاتر »

راوچی ئه‌ستێره‌

محه‌مه‌د كه‌ریم «ده‌ی، گورگه‌بۆر، ئه‌ز قوربان! حه‌یرانی ئه‌ستێره‌كانی سه‌رشانت… هه‌ر یه‌ك تۆز، پیچه‌ك، ته‌ختی ته‌وێڵت ده‌رخه‌! زۆرنا، هه‌ر هێنده‌ی یه‌ك لیره‌ییه‌كی بێ قیمه‌ت، كرێی میزكردنی مزگه‌وتێكی… هه‌ر ئه‌وه‌نده‌، گه‌ر ناوچه‌وانتم نه‌سمی، ئه‌ز سۆزانی، تۆ شه‌ریف…، ئه‌ها، ئه‌ز قوربان! ئه‌وه‌، یه‌ك چاره‌كی رێكه‌، ئه‌ز چاوه‌ڕێم، ده‌ی ئه‌گه‌ر پیاوه‌تیت تیایه‌، غیره‌ت و پیاوه‌تی بتگرێت، ده‌ی… «… دڕنده‌ی بێ ویژدان و دین»، ئه‌وه‌ ...

زیاتر »

ئایا گۆران زمانی‌ گۆكردنه‌ یان زمانێكی‌ ئه‌ده‌بی‌؟

مه‌ریوان مه‌سعود كتێبی‌ (گۆران، وه‌ك زمانێكی‌ ئه‌ده‌بی‌) لێكۆڵێنه‌وه‌یه‌كی‌ ئه‌ده‌بی‌- زمانه‌وانییه‌، له‌ نووسینی‌ ئه‌یوب كوێخا رۆسته‌مه‌ و له‌م رۆژانه‌دا، چاپی‌ دووه‌می‌ بڵاوكرایه‌وه‌. ئه‌م كتێبه‌، ده‌روازه‌یه‌كی‌ ئه‌كادیمی‌ و زانستییه‌ بۆ چوونه‌ نێو دونیای‌ زمان به‌گشتی به‌تایبه‌ت زمانی‌ كوردی‌ كه‌ (گۆران) ده‌كاته‌ چه‌قی‌ باسه‌كه‌ی‌ و پرسیاری‌ بنچینه‌یی ده‌وروژێنێت كه‌ ئایا گۆران زمانی‌ گۆكردنه‌ یان زمانێكی‌ ئه‌ده‌بی‌؟… مامۆستا ئه‌یوب كوێخا رۆسته‌م، له‌ كتێبه‌كه‌یدا كه‌ ...

زیاتر »

شانازیکردنی‌ مەحوی‌ بە زمانی‌ کوردییەوە

د.ئاراس محه‌مه‌د سالح سەرەتاکانی‌ سەدەی‌ نۆزدە، سەرەتای‌ دەکەوتنی‌ هەستی‌ کورد بوون و گەڕانەوەی‌ دەستەی‌ خوێندەواری‌ کوردە بۆ گرنگیدان و نوسین بە زمانی‌ کوردی‌، سێکۆچکەی‌ بابان (کوردی‌، نالی‌، سالم) توانیان زمانی‌ کوردی‌ و شێوەزاری‌ بابان بکەنە زمانی‌ ئەدەبی کوردی‌، لە هەمان کاتدا قۆناغی‌ نووسین تەنها بە زمانی‌ بێگانە لای‌ خوێندەواری‌ کورد کۆتایی هاتووە، لەو ڕۆژگارەدا شاعیرێکی‌ گەورەی‌ وەک (نالی‌) زۆر توند ...

زیاتر »

گوڵی رەشی ژاكاو لە باخچەی گەلاوێژ

ره‌هبه‌ر سه‌ید برایم ئەوەی گوڵ پێشكێش دەكات، گوڵاوی لێ دەتكێ، مرۆڤی هەست ناسك و خاوەن بەهرە و قەڵەم بە دوژمن ناشكێ، بەرزترین بڕوا، بڕوا بەخۆ بوونە، هۆی ئاسوودەیی ویژدان و دڵ و دەروونە، زێر لەناو قوڕیشدا بێ نرخی خۆی هەیە بەتیزاب ناتوێتەوە، گەوهەرو جەوهەری خۆی لەدەست نادات بەساغی دەمێنێتەوە، بەردی بناغەی متمانە ! كارو ویژدان و پەیمانە، مەرگی راستەقینەی مرۆڤ ...

زیاتر »

وزه‌به‌خش له‌ شیعری‌ ئه‌نوه‌ر قادر جافدا

پ.د.زاهیر له‌تیف كه‌ریم پ.د.نیان نه‌وشیروان فوئاد مه‌ستی بەشی دووەم پراكتیك: له‌شیعری: « چه‌ند هۆنراوه‌یه‌ك بۆ دایكم «–به‌شی‌ یه‌كه‌م- : ئه‌گه‌ر ئێجگار بیرم ده‌كه‌ی ، دانه‌ی یاقووتی فرمێسكی چاوه‌كانتم بۆ بنێره‌ تا بیكه‌مه‌ گوێ وگه‌ردن و په‌نجه‌ی شمشاڵیی هۆنراوه‌، ئه‌گه‌ر ئێجگار بیرم ده‌كه‌ی ، ته‌ڵێ … ته‌ڵێ ، ته‌نیا ته‌ڵێ له‌ نێرگزی مێرگه‌كانم بۆ بنێره‌ ، رقی گه‌وره‌ی شاخنشینه‌ ئازاكانم بۆ ...

زیاتر »

ئیسماعیل حه‌مه‌ئه‌مین: ناونیشانی رۆمان خۆی خۆی ده‌دۆزێتەوە

یه‌كێك له‌ ناوه‌ ئاشناو دیاره‌كانی ناو دونیای نووسینی كوردی، كه‌ ساڵانێكه‌ به‌ به‌شداری له‌ بابه‌ته‌ فكری و كۆمه‌ڵایه‌تی و ئه‌ده‌بیه‌كاندا، جێده‌ستی دیاره‌و زۆربه‌مان به‌رهه‌مه‌كانی ده‌خوێنینه‌وه‌، نووسه‌ر و رۆماننووس ئیسماعیل حه‌مه‌ئه‌مین-ه‌ كه‌ خاوه‌نی چه‌ند رۆمانێكه‌ و دیارترینیان رۆمانی -ئه‌ودیوو سنوور، باڵه‌فڕه‌ به‌نێو دارستانه‌كانی مانگدا-یه‌ كه‌ ساڵی (2011) بڵاوكرایه‌وه‌، له‌م دیداره‌دا نووسه‌ر ده‌رباره‌ی چه‌ن ۆرسێكی تایبه‌ت به‌م رۆمانه‌ ده‌دوێنین. (1-2) سازدانی: شاخه‌وان ...

زیاتر »