سەرەکی » ئەدەب – سێبەر و سایە

ئەدەب – سێبەر و سایە

قولولولوو

گەرچی زۆرێک لە رەخنەگران رایان وایە رۆمان و چیرۆک دەبێ بەزمانێکی بنووسرێ کە زۆرینەی خەڵکی بتوانن لێی حاڵی ببن، واتە بەو زمانەی زۆرینە قسەی پێ دەکەن. بەڵام هێشتاش زۆر نووسەر هەن بە زمان یان راوێژی ناوچەیی دەنووسن و لەپێناوی مانەوەی ئەو راوێژەدا. یەکێک لەو نووسەران سیراج بناگەرە کە بەرهەمەکانی بەڕاوێژی سنەیی دەنووسێ. رۆمانی قولولولوو نووسینی رۆماننووسی سنەیی سراج بناگەر، کە ...

زیاتر »

نیگایەکی جادوویی

دانا عەسکەر لەگەڵ هاوڕێکەیدا سەرقاڵی قسەکردن بوو لەمەڕ ئەو نامیلکە شیعرییەی کە بە دیاریی بۆی هێنابوو، پێدەچوو بەقەد لە دایکبوونی نۆبەرەکەی لە دڵیدا شیرین بێت، بۆیە جاروبار لەگەرمەی قسەکردندا قاق پێدەکەنی و باوەشی بەودا دەکرد، تۆش رووت دەکرد بەولاوە، چۆن ئەوەی بڵێی: ئەدی من کەی بتوانم باوەشی پێدا بکەم و تێر تێر بۆنی لە زەتی تیدا هەڵمژم. –چەند شەرمن و ...

زیاتر »

دانهاخ

کاروان عومەر وەبیرھێنانە و باسکردنی ئەو رۆژگارە تاڵ و سەختانە، وەک رژاندنی تامی تاڵییە بەناو ناخی خۆت و جۆرێکە لە خۆکوژی، با ئەو سەردەمە لە بازنەی زەمەندا مردووشبێت و گەڕابێتەوە ناوکی گەردوون. بەڵام ھاوکات بۆ وەرگرتنی پەند و عیبرەت لێی دەبێت جارجار وا راڤە بکرێت کە چەند مەترێک لەبەر ماڵەکەتان دوورە لەھەر کات و ساتێکدا خۆی دەکات بەژووردا. خانووەکەمان دوو ...

زیاتر »

فیلمی پاراستنی ڕوو

ئەدەب و هونەری ئەم ساڵانە جوڵەیەکی زۆری هونەری هەیە لە پاکستان و ئەفغانستان و دەوروبەری، بەهۆی ئەو گۆڕانکاریی سیاسی و دەسەڵات گۆڕینەوە ئاڕاستەی ژیانی خەڵکی گۆڕاوە، بەتایبەت لەدوای ڕووخانی تالیبان و چوونە ناوەوەی هێزی هاوپەیمانی ئەم وڵاتانە گۆڕانکاری گەورەیان بەخۆوە دیوە، جا ئەمە دەرگای بۆ گەلێک نووسەر و فیلمساز کردەوە کە دەست بکەن بەچالاکی ئەدەبی و هونەری و گەلێک نووسەر ...

زیاتر »

فیلمی دڵخوازەكە

بابەتی سۆزداری نێوان ژنانی كۆشكی پاشایەتی بەریتانیا لەو بابەتانەیە كە زۆری لەبارەوە نووسراگوتراوە و بنەماڵەی پاشایەتیش بەردەوام ئینكاری بوونی ئەو جۆرە پەیوەندییە یان كردووە. بەڵام مەسەلەی سۆزداری لەنێو دەسەڵاتی پاشایەتی دا و لەسەردەمی شاژنە ئاندا قسەی زۆری لەسەر كراوە، ئەم بابەتە نەك هەر لە كۆشكی پاشایەتی بەریتانیا بگرە لەنێو دەسەڵاتداران چ لە كۆن و چ تازە هەبووە و هەیە. قسە ...

زیاتر »

لێرە و لەوێ باران دووراودوور هەتاو

ئەدەب و هونەر ئەدەبی كوردی لە دوای راپەڕین پێی نایە قۆناغێكی دیكەوە، نەوەیەكی دیكە هاتنە پێشێ. جیاواز لە نەوەی سەردەمی ستەمكاری بەعس ئەدەبی بەرگریی وردە وردە لاوازبوو ، ئەگەرچی بەهۆی ناجێگیریی دۆخی كوردستان و شەڕی ناوخۆ و گرانی و قەیرانی دارایی نەوەیەی دوای راپەڕین درەنگتر دەستیان پێكرد و چالاكی ئەدەبی و رۆشنبیریی بەگشتی سست بوو، بەڵام وردە وردە ئەم نەوەیە ...

زیاتر »

رەشنووسەکەی ئۆلیس

ئۆلیس رۆمانە ناوازەکەی رۆماننووسی ئێرلەندی جیمس جۆیس یەکێکە لەو شاکارە ناودارەی دنیای ئەدەبیات، کە تاوەکو ئێستاش رەخنەگرانی رۆمان و ئەدەبیات بەگشتی سەریان لێ دەرناچێ. ئەم ڕۆمانە بۆ یەکەم جار بەش بەش لە ڕۆژنامەی The Little Review ی ئەمریکی بڵاوبووەوە لە مانگی مارسی 1918 تا دیسەمبەری 1920 و پاشان لەساڵی 1922 لەدووتویی کتێبداچاپ و بڵاوبووەتەوە. چەند جارێکی تر چاپ کراوە. ئەم ...

زیاتر »

 پەیامی من خۆشەویستیی ‌و میهرەبانی ‌و یەكێتی ‌و یەكدڵییە

و: كوردەوان محەمەد سەعید سڵاو و رێز بۆ هەموو دۆستان ‌و ئەزیزان، بۆ هەموو ئەو كەسانەی كە لە شوێنە جیاجیاكانی ئەم وڵاتەوە هاتوون بۆ ئێرە، پێش هەموو شتێ سڵاوم هەیە بۆ هونەرمەندان، ئەوانەی پارچەیەكن لە جەستەمان لە شارە جیاجیاكانی ئێرانەوە هاتوون، ئەوانەی سەربازی ونن، ئەو هونەرمەندە ئەزیزانەی كە هەر یەكەیان رەگ‌و ریشەیان هەیە لەم خاكەدا‌و ئەمڕۆ تەشریفیان هێناوە بۆ ئێرە، ...

زیاتر »

پاگانینی شەیتانی کەمانچە

ئەدەب و هونەر پیاوێک بەکۆمەڵێک خوو و خدەی سەیرەوە، موزیک ژەنێک لە کەناری شێتیدا داهێنانێکی هێندە گەورەی کرد موزیکی لەسەر ئاستی جیهان پێشخست. بەجۆرێک دەڵێن موزیک بەبێ پاگانینی کەم و کورتی هەیە. هەربۆیە لە سەردەمی دەسەڵاتدارێتی ناپلیۆندا ئەم پیاوە بەجۆرێک نازی دەکێشرا کە هەرچی بکردایە چاوپۆشی لێ دەکرا. پاگانینی شەیتانی کەمانچە ئەو هونەرمەندە مەزنەی جیهان لە ئاستی هونەرەکەیدا سەراسیمەیە. هێشتاش ...

زیاتر »

ماری پیكفۆرد Mary Pickford

ئەدەب و هونەر جلادیس ماری سمیس ناسراو بە ماری پیكفۆرد ژنە ئەكتەری ئەمریكی بە ئەسڵ كەنەدییە. ئەم ژنە هونەرمەندە بە خۆشەویستی ئەمریكا ناسراوە. یەكێكە لە ئەكتەرە دیارەكانی دنیای سینەما . هەم لە ناو ئەمریكا و هەم لەسەر ئاستی دنیای ئەو سەردەمە ناسراوبووە. ئەم ئەكتەرە بە پیشەسازی بواری وێنەی جوڵاو یان سینەمای بێدەنگ ناسراوە . كە لەم بوارەدا كاری كردووە. ماری ...

زیاتر »