سەرەکی » وتار » دڵشاد ئه‌حمه‌د » ئاوایی نازێ_گه‌رمیان

دڵشاد و گوندەکانی وڵات

ئاوایی نازێ_گه‌رمیان

شمشاڵی شوانه‌كانیش شكان!
كه‌لاره‌ ده‌شتی گێژو كه‌لاری‌ گه‌رمیان
له‌هه‌ر بسته‌ خاكێ، چۆڕێ ئاو بووبێ، ژیان له‌وێ بووه‌، له‌كه‌لاری‌ پایته‌ختی جوامێران‌و قوربانی و كلتوری‌ ڕه‌سه‌نی كوردی، نزیك ڕوباری‌ سیروانی‌ كورد، له‌به‌ره‌به‌یانی مێژووه‌وه‌، ژیانی تێدا به‌رجه‌سته‌ بووه‌، مێژوو لێره‌ قسه‌ی‌ خۆی‌ كردووه‌، «جۆگه‌ی‌ گاور»ی كه‌ پرۆژه‌یه‌كی سه‌ر داپۆشراوه‌ له‌ئاوی ڕوباری‌ سیروان هه‌ڵگیراوه‌ بۆ ده‌شتی شێروانه‌و كه‌لار، نمونه‌ی‌ پێشكه‌وتنی ئاودێری‌و نیشته‌نی مرۆڤی كوردبووه‌ له‌م مه‌مله‌كه‌ته‌، ئه‌وه‌ش قه‌ڵای‌ شێروانه‌‌و قه‌ڵا ده‌سكرده‌كانی‌ ئه‌و پێده‌شتانه‌، كه‌ له‌ژێر فه‌رمانڕه‌وایی «كیماش» یان «كیرۆ» وڵاتی‌ كفری‌ ئێستا كه‌ به‌ر له‌ 3500 پ.ز شارستان بووه‌، له‌مێژووی‌ نزیكدا ده‌وترێ به‌شێك له‌هۆزی ناوداری‌ كورد «گێژ» كه‌ به‌مانای‌ (گه‌ڕۆك، خول خواردن، منه‌كردن» دێت له‌ووڵاتی‌ خۆرهه‌ڵاتی‌ كوردستانه‌وه‌، له‌كرماشانی كورده‌وارییه‌وه‌ له‌ناوچه‌ی‌ «كه‌لارده‌شت» له‌سه‌ره‌تاكانی‌ 1740ی زاینی، قۆناغ به‌قۆناغ به‌ كۆچه‌ری‌ ده‌گه‌نه‌ كه‌لاره‌كۆن، له‌وێ باروبنه‌ ده‌خه‌ن‌و ئاوه‌دانی‌ ده‌كه‌نه‌وه‌‌و هه‌ر به‌ناوی‌ وه‌ته‌نی‌ پێشوویان ناوی‌ ده‌نێن «كه‌لارده‌شت»، به‌ڵام ناوچه‌كانی‌ جاف‌و گل‌و زه‌نگنه‌و ئه‌وبه‌ر مه‌یان‌و قۆره‌توو و له‌ك‌و ده‌لۆ ژیانی تیابووه‌، گونده‌كان ئاوه‌دان بوون، به‌تایبه‌ت ئاوایی به‌رده‌سووری‌ بنه‌ماڵه‌ی‌ پیاوه‌ جوامێرو نازداره‌كه‌ی‌ ووڵاتی‌ گه‌رمیان «ئه‌حمه‌د كه‌لاری‌» هه‌ر له‌وێ بوون‌و ئاوه‌دان بووه‌، هه‌تا ساڵی 1860 ده‌بێته‌ به‌شێك له‌سنجه‌قی كفری‌ له‌ئه‌یاله‌تی شاره‌زوور كه‌ پایته‌خته‌كه‌ی‌ كه‌ركوكی‌ كوردو كوردستان بووه‌، له‌ساڵی 1931 قوتابخانه‌ی تیا كراوه‌ته‌وه‌و بۆته‌ ناوه‌ندی بازرگانی‌‌و كاروانسه‌رای‌ نێوان كفری‌‌و خانه‌قین له‌لایه‌ك‌و مه‌مله‌كه‌ته‌كانی‌ سلێمانی‌‌و خۆرهه‌ڵاتی‌ كوردستان له‌لایه‌كیتر، پاشان به‌ مه‌رسومی جمهوری‌ ژماره‌ 137 له‌ 28/2/1970 كه‌لار ده‌كرێته‌ قه‌زای‌ ناوه‌ندی گه‌رمیان‌و سه‌ربه‌ پارێزگای‌ كه‌ركوكی كوردستان ده‌بێ، به‌ڵام ئه‌مه‌ پێنج ساڵ ده‌خایه‌نێ‌و به‌ مه‌رسومی جمهوری‌ ژماره‌ 608 له‌ 6/11/1975 قه‌زای‌ كه‌لار له‌كه‌ركوكی كوردستان داده‌بڕن‌و بۆ كه‌مكردنه‌وه‌ی‌ كورد له‌كه‌ركوك‌و ده‌یلكێنن به‌شاری‌ سلێمانییه‌وه‌، كه‌لار بۆ خۆی‌ 25 گوند له‌سنوره‌كه‌ی دایه‌، ناحیه‌ی‌ پێواز (باوه‌نور) 30 گوندو ناحیه‌ی‌ شێخ ته‌ویل 43 گوندو ناحیه‌ی‌ ڕزگاری‌ كه‌ پاشماوه‌ی‌ ناحیه‌ی‌ تیله‌كۆیه‌ 72 گونده‌، یه‌كێك له‌گونده‌كانی‌ ناحیه‌ی‌ ڕزگاری‌ (تیله‌كۆ) گوندی (نازێی گه‌وره‌یه‌) له‌ناو جاف.

گوندی نازێی گه‌وره‌ _ تیله‌كۆ
گوندی نازێی گه‌وره‌ 442م له‌ئاستی ڕووی ده‌ریاوه‌ به‌رزه‌ له‌نێوان هه‌ردوو هێڵی كه‌مه‌ره‌یی پانی 34,46 پله‌ باكورو هێڵی درێژی‌ 45,16 پله‌ ڕۆژهه‌ڵات دایه‌، پێشتر سه‌ربه‌ ناحیه‌ی‌ تیله‌كۆ بوو، كه‌ هێرشی به‌عسی عه‌ره‌بی به‌ناوی‌ ئه‌نفاله‌وه‌ هات، ناحیه‌ی‌ تیله‌كۆو هه‌موو ئاواییه‌كانی‌ له‌ناوچوون، ئاوایی «نازێ‌» له‌ده‌م چه‌می «خڕه‌شێت»دایه‌ له‌بنار جه‌وه‌ڵ (ئه‌لی كوێر). لاله‌ عه‌زیزی حه‌مه‌ی‌ فه‌تاحی سۆسكێی كه‌ماڵه‌یی‌و ڕیش چه‌رموی ئاواییه‌ سه‌باره‌ت به‌ مێژووی‌ ئاواییه‌كه‌ی‌ به‌ گوندستانی‌ گوت: باوه‌لێی ئێمه‌ ناوی‌ «مه‌حموو سۆسك»بووه‌، حه‌وت پشت به‌ر له‌ئێمه‌، له‌یه‌ل زاهیر به‌یی جاف له‌خۆرهه‌ڵاتی كوردستان ئاوا 400 ساڵێ به‌ر له‌ئێسه‌ هاتونه‌سه‌ باشورو وه‌قۆناغ په‌رشوبڵاوی‌ ئه‌م ووڵاته‌ی‌ كورد بوون، مه‌حموو سۆسك له‌پێشدا له‌یه‌ل قه‌ومه‌كه‌ی‌ هاتۆته‌ (چه‌م قه‌ڵه‌م)و دواتر بۆ «نازێی كۆن»، ئێمه‌ تیره‌ی‌ «كه‌ماڵه‌یی»ن. لاله‌ حه‌مه‌سوری‌ كه‌ماڵه‌یی باوك شاعیر «وه‌لی دێوانه‌» له‌ته‌ك مه‌حموو سۆسك دا بووه‌ ئه‌ستێلی حه‌مه‌سور له‌خوار ئاواییه‌. كه‌ماڵه‌یی به‌ری‌ نۆ باوكن 1_به‌ره‌بابی كه‌چه‌ڵی 2_مه‌مه‌یی «مه‌مه‌د» 3_ سۆسكی 4_گونه‌یی (گونده‌و قه‌ره‌چێڵ) 5_شێروانی‌ له‌میلان و كانی‌ چایله‌ 6_به‌كرانه‌یی (له‌بێسان سوری‌ بچوك) 7_په‌خڵانی‌ واته‌ په‌ری خانی‌ 8_به‌ره‌بابی خانه‌یی له‌دومیلان 9_به‌ره‌بابی په‌ڕاوی.
كا دڵشاد هه‌ركه‌ به‌هاران به‌رد گه‌رم ده‌بوو، هه‌ر به‌ره‌بابێ له‌وانه‌ی‌ باسم كرد له‌یه‌ل سه‌رۆك ئێڵه‌كه‌ی‌، خۆیان ئاماده‌ ده‌كرد بۆ گه‌شته‌ به‌ناوبانگه‌كه‌ی‌ گه‌رمێن و كوێستان، گایان بارده‌كرد چاتۆڵی سێ ئه‌ستونده‌گی خۆیان كۆك‌و ته‌یارده‌كرد. له‌ئاوایی چوارملان‌و كه‌لی په‌یكوڵی‌و له‌وێوه‌ بۆ بانی خێڵان‌و ئه‌وجا شاره‌زوور، پاشان بۆ ناوخوانی‌ پێنجوێن‌و مه‌ریوانی‌ خۆرهه‌ڵاتی‌ كوردستان. قۆناغ وه‌قۆناغ ئه‌ڕۆیشتن بۆ كوێستانه‌كانی‌ (شه‌كروه‌و)و (میشیاو)و (گوڵه‌وخان)و (گوڵه‌وزه‌رد) به‌له‌ په‌ڵه‌ خێڵ به‌ره‌و خوار ده‌بۆوه‌، هیزه‌یان پڕ له‌ڕۆن‌و به‌رخ‌و كاری‌ زۆر، ئه‌وجا لێره‌ له‌چه‌م قه‌ڵه‌م له‌ڕه‌ش ده‌وار ده‌ژیان، زوسانان ڕنه‌یه‌كی ده‌كرد، ئاوی نه‌ده‌دا، ده‌ژیان هه‌تا كه‌وتنه‌ دروستكردنی‌ خانو (خانوی ته‌ڵه‌كه‌) وه‌ نه‌یجه‌وزه‌ل ناویانه‌سه‌ر دیواری‌ خشتی قوڕ، قوڕ به‌سه‌ره‌و قوبه‌و سروتیان ده‌خسته‌سه‌ر بانه‌كه‌ی‌، ئه‌وه‌شت پێبێژم جاف كه‌ گه‌رمێن‌و كوێستانی‌ ده‌كرد، فریای فه‌لاحه‌ت نه‌كه‌وتووه‌. له‌ساڵی 1925 كه‌ هه‌ردوو حكومه‌تی‌ ئێراق‌و ئێران ڕێككه‌وتن بۆ ڕێگری‌ له‌جافه‌تی، ئه‌وسا مه‌جبور بین وه‌»گا» جوت بكه‌ن‌و داسی كفری‌‌و كه‌واوسه‌ڵته‌ی‌ كفرییان ده‌هێناو لێره‌ش هیزه‌ی‌ ڕۆن‌و مه‌ڕوبزنیان ده‌برده‌ كفری‌‌و ده‌یانفرۆشت.

جوگرافیای ئاوایی نازێی گه‌وره‌
مه‌ریوانی‌ حه‌مه‌ی‌ مارفی شاوازی‌ هاوئه‌نجومه‌نی‌ ئاواییه‌، ئه‌و به‌گوندستانی‌ گوت : نازێ‌ له‌ دادای‌ حه‌وت پشتمانه‌وه‌ هاتووه‌، نه‌نكمان بووه‌، ئازاو جوامێربووه‌، شێره‌ ژنی ئه‌م مه‌مله‌كه‌ته‌بوو، ئاواییه‌كه‌مان له‌سه‌ر(چه‌م خڕه‌ شێت)ه‌ ئه‌ی‌ ئاوه‌ له‌هه‌واره‌به‌رزه‌ی‌ ده‌لۆو ئاوایی مه‌نسور ئه‌لكانی‌ هۆزی‌ لێخوڕه‌و ئاوایی ده‌نگه‌وه‌ره‌ی‌ هۆزی‌ باشكییه‌وه‌ تێ وه‌مل ئاوایی زه‌ڕینی ته‌رخانی‌‌و حاجی قازی گڵاڵی‌و تێ‌و ئه‌ڕژێته‌ ڕوباری‌ سیروانه‌وه‌. بڕێ جه‌وه‌ڵ له‌ده‌ورمانه‌، جه‌وه‌ڵی په‌له‌ڕه‌ق، سه‌ی‌ ئه‌حمه‌د كۆسه‌ ئه‌مه‌ له‌قه‌ی‌ (قه‌ره‌چێل)ه‌و قه‌ورسانه‌، ته‌نها منداڵ وه‌رده‌گرێ، جه‌وه‌ڵی كونه‌سه‌ر به‌تاڵ‌و سه‌ی‌ خیرو لوتی به‌وره‌وار. زه‌ویییه‌كان به‌ناوی‌ 38 جوتیاره‌وه‌یه‌، هه‌ر جوتیارێ 43 دۆنم زه‌وی هه‌یه‌، ئه‌مساڵ به‌رزترین ڕێژه‌ی‌ به‌رهه‌مهێنانی‌ گه‌نم‌و جۆمان تۆماركرد.

شۆڕش‌و قوربانییه‌كانی‌ ئاوایی نازێی كۆن
حوسێنی حه‌مه‌ی فه‌تاح بۆ گوندستان دواو وتی : ئێمه‌ له‌ڕێی شه‌هید (قادر حه‌مه‌ ساڵح قه‌ڵاته‌بزانی‌) ناسراوبه‌ (دلێر) زانیمان شۆڕشی نوێ به‌ڕابه‌رایه‌تی (ی.ن.ك)و سه‌ركرده‌ی‌ مه‌زن مام جه‌لال ده‌ستی پێكردووه‌. دوایی له‌سه‌ر ده‌ستی شه‌هید خالید گه‌رمیانی كه‌ ناوی‌ (جه‌مال)بوو خه‌ڵكی ئاوایی تلیشان بوو لای‌ جه‌باره‌و حه‌مرین. ژماره‌یه‌كمان بوین به‌ڕێكخستن ، ئاواییه‌كه‌مان (38) ئه‌نفالكراوو (8) شه‌هیدی پێشمه‌رگه‌و هاووڵاتی‌ پێشكه‌ش به‌ئازادی كوردستان كردووه‌. عه‌لی حه‌مه‌ومین شوان بوو له‌ساڵی 1988 له‌ته‌ك 21 شوانی‌ گه‌رمیان گولله‌باران كریا.
ئه‌نفالی به‌دناوو خه‌مه‌كانی‌ مامه‌خوله‌
ئه‌نفال سوره‌تی‌ هه‌شته‌مه‌ له‌قورئان‌و باسی شه‌ڕی به‌در ده‌كات كه‌ له‌ساڵی 624ی زاینی موسڵمانان به‌سه‌ر سوپایه‌كی (900) كه‌سی بتپه‌رستانا سه‌ركه‌وتن‌و ده‌ستكه‌وتێكی زۆریشیان هه‌بوو. به‌ڵام «سه‌دام حوسێن» سه‌ركرده‌ی‌ به‌عسی عێراقی عه‌ره‌بی ئه‌م سوره‌ته‌ی‌ ڕاسته‌وڕاست به‌سه‌ر باشوری‌ كوردستانا جێبه‌جێ كرد به‌ئاگاداری‌ جیهان‌و بێده‌نگی ناوچه‌كه‌‌و پشتیوانی‌ عه‌ره‌به‌كان له‌هه‌ندێك وڵاتی‌ عه‌ره‌بی. ئه‌نجامه‌كه‌ی‌ (200) هه‌زار مرۆڤی كورد ده‌ستگیركران‌و كۆمه‌ڵكوژی كران له‌لایه‌ن سوپای عێراقی عه‌ره‌بی‌و ڕوخاندن‌و خاپوركردنی‌ (5هه‌زار) گوندو قه‌ده‌غه‌كردنی‌ ژیان له‌و گوندانه‌و كۆكردنه‌وه‌ی‌ دانیشتوانی‌ گونده‌كان‌و پاشماوه‌ی‌ كه‌سوكاری‌ ئه‌نفالكراوان له‌زیندانی‌ گه‌وره‌گه‌وره‌ی‌ گه‌مارۆدراو به‌ناوی‌ (كۆمه‌ڵگه‌ی‌ نوێ _ مجمع العصری). ئاوایی نازێی گه‌وره‌ (38) كه‌سی ئه‌نفالكرا. «مه‌حموود عارف مسته‌فا» له‌دایكبووی‌ ساڵی 1944 /نازێ/ ناحیه‌ی‌ تیله‌كۆ/ كه‌لار/ كه‌ركوك، له‌وێ پێی یه‌ژن (مامه‌ خوله‌)، كه‌ چومه‌ خزمه‌تی‌، هێزی له‌به‌ر بڕابوو، له‌چاوه‌ڕوانیه‌كی سه‌خت‌و قورسدا، چاوه‌كانی‌ له‌ده‌ست دابوو، هه‌ناسه‌ی‌ سواربوو، جه‌سته‌ی‌ هه‌مووی‌ له‌سوره‌تی ئه‌نفال ده‌چوو، گوناحترین زینده‌وه‌ره‌كانی‌ سه‌رزه‌مین بوو، به‌ گوندستانی‌ گوت: كه‌ هێرش‌و په‌لاماره‌كانی‌ حكومه‌تی‌ عێراقی به‌عسی عه‌ره‌ب چڕو فراوان كریا، به‌ته‌نها من‌و دوو ژنه‌كه‌م‌و منداڵ (كه‌نیشك‌و كوڕه‌كانم) مابوین له‌یه‌ل دوو برام‌و خێزانه‌كانیان. باشبوو ببوین به‌پشت‌و په‌نای‌ ئاواییه‌كانی‌ هه‌واره‌به‌رزه‌، مه‌نسورئه‌لكان، زه‌ڕین، حاجی قازی، ده‌نگه‌وه‌ره‌، هه‌تا قه‌ره‌چێلیش، كانی‌ چاییله‌و قوڵایی گه‌رمیان، پێشمه‌رگه‌كانی‌ گه‌رمیانیش گیانێكیان وه‌ئێمه‌ بوو، هه‌تا 14/4/1988 له‌شه‌وه‌ زه‌نگێكی باران‌و به‌هاره‌دا له‌سێ چوار قۆڵه‌وه‌ هێرشیان هێنا بۆ ئه‌م سێ ماڵه‌، خوا ئاگاداره‌ هه‌زاران سه‌ربازو جاشی زۆڵه‌ كوردی بێناموس دایان وه‌بانمانا، ژنه‌كه‌م‌و چوار كه‌نیشك‌و شه‌ش كوڕم له‌یه‌ل هه‌ردوو براكه‌م (27) سه‌ر خێزانی‌ ئه‌وان ئه‌نفالكریان، چاوم له‌ده‌ستدا ئه‌وه‌نده‌ چاو له‌ڕێ بووم بێنه‌وه‌، ته‌مه‌نم هه‌مووی‌ ڕۆیی له‌چاوه‌ڕوانی‌، نه‌هاتنه‌وه‌. كاكه‌ دڵشاد (75) ساڵه‌ به‌كوێره‌وه‌ری‌ ڕه‌نج بێوه‌ری‌‌و هه‌ناسه‌ ساردی له‌م ئاواییه‌ ده‌ژیم‌و جوتیاریم ده‌كرد، هه‌موو ژیانیان لێسه‌ندمه‌وه‌، ماڵوێران، سه‌رگه‌ردان، كوڕو كه‌نیشك دیلكراو، ته‌نها تروسكه‌یه‌ك له‌دڵما ته‌نها یه‌كێتی كورده‌، ته‌بایی كورده‌. پشت‌و په‌نای‌ یه‌كدی بن باجارێكی دیكه‌ ئه‌م كاره‌ساته‌ گه‌وره‌یه‌ به‌سه‌ر كورددا نه‌یه‌ته‌وه‌… وه‌گه‌وره‌كان بێژه‌ دڵشاد، باش؟

میوانێكی زۆر سه‌یری غه‌ریب له‌ نازێ
ئه‌حمه‌د عه‌لی محێ دین له‌دایك بووی‌ (1947)ی ئاوایی قه‌ڵامه‌كایلی ناحیه‌ی‌ قادر كه‌ره‌می كه‌ركوكه‌، (72) ساڵه‌و هێشتا كوڕه‌، به‌خۆی‌ ده‌گوت «سه‌یاح_گه‌ڕۆك»، لێره‌ له‌ناو جاف پێییه‌ژن (سه‌ی ئه‌حمه‌د)، ئه‌و به‌گوندستانی‌ گوت: بابام شێخ ئیمامی‌ به‌رزنجییه‌، پانزه‌ بیست پشت به‌ر له‌ئێسه‌. داداشم كه‌نیشك میر سمایلی میری مه‌مله‌كه‌تی‌ زه‌نگنه‌یه‌، باوكم له‌ساڵ 1958 منی كرده‌ شوان، وه‌و هه‌ردانه‌ی‌ شێخان‌و جه‌واری‌‌و زه‌نگنه‌و قایركه‌ره‌م هه‌تا ساڵ 1970 هیچم نه‌ده‌دی، نه‌شارستان، نه‌ته‌له‌فیزیۆن، هیچ، ته‌نها مێگه‌ل‌و هه‌رده‌و شیوو كانیاووچه‌م، له‌یه‌ل براكانم بوو به‌ ده‌مه‌قاڵ، ژنیان بۆ نه‌ده‌هێنام غه‌دریان لێكردم، به‌رامبه‌رم خراپ بوون، چومه‌ناو عاره‌ب دوو ساڵ‌و نیم شوانیم له‌حه‌ویجه‌ كرد، عه‌هدم كرد نه‌بێنه‌ سه‌ر جه‌نازه‌م نه‌ده‌چمه‌سه‌ر جه‌نازه‌یان 49 ساڵه‌ ماڵی باوكمم نه‌دیوه‌، ته‌نها له‌ئه‌نفاله‌كان نه‌بێ، له‌وێش ئه‌نفال كریام، له‌نوگره‌سه‌لمان (7) مانگ دیلی عه‌ره‌ب بووم، ڕقم زۆر له‌عاره‌ب ده‌بێته‌وه‌، هه‌ر له‌یه‌ل ئه‌نفال نه‌فسم نه‌میا بۆ ژن، بۆیه‌ هاتم وه‌م دیما بۆ ناحیه‌ی‌ مه‌یان‌و گۆڕگنوش هه‌ر وه‌شوانی‌ ئێستاش هام لێره‌ له‌ئاوایی نازێی گه‌وره‌ له‌ناو جاف، قه‌ت قه‌ت سواری‌ ترومبێل نه‌بیمه‌و له‌بان كاشی نه‌خه‌فتمه‌، موبایلیشم نییه‌و هه‌ر شوانم‌و وه‌شوانیش ده‌مرم.

دیسانه‌وه‌ ئه‌نفال‌و تاوانه‌كانی‌ فاشیزمی عه‌ره‌ب
عه‌لی سه‌عید ئه‌حمه‌د گڵاڵی خه‌ڵكی ئاوایی «سه‌ی خه‌لیلی خه‌لیفه‌»و زۆر ده‌مێكه‌ له‌كه‌لاری‌ كۆن نیشته‌جێیه‌، ساڵانێ چۆته‌ناو پێشمه‌رگه‌و بووه‌ به‌پێشمه‌رگه‌، دوایی له‌به‌ر كه‌می ته‌مه‌ن‌و كوڕیژگه‌یی ده‌ینێرنه‌وه‌ بۆ كه‌لار بۆ كارو یارمه‌تیدانی‌ باوكی له‌بژوێنی خێزانه‌كه‌ی‌. عه‌لی گڵاڵی وه‌ گوندستانی‌ گوت: ئێمه‌ بڕێ مێگه‌لمان بوو له‌ئاوایی سه‌ی خه‌لیل، باوكم وه‌لایانه‌وه‌ بوو، جوابی بۆ ناردم بۆ كه‌لار وتی: دوو جامانه‌و سێ جووت پێڵاوو بڕێ پاكه‌تی جگه‌ره‌و پسكیت‌و خواردنی‌ زۆر بێره‌و بێبه‌ڕێوه‌، منیش بۆم بردو هێشتا مه‌لای‌ سبای‌ ساڵحان بانگی نه‌دابوو گه‌یشتمه‌ سێ ڕیانی ئاوایی سه‌ی خه‌لیل بۆ به‌رده‌سورو ئاوایی گڵاڵی‌و چایخانه‌ی‌ خه‌لیفه‌، قه‌ورسانێك له‌ڕێم بوو، وه‌بان كه‌ره‌وه‌ بووم، كه‌وتمه‌ناو بۆسه‌ی‌ سه‌ربازه‌كانی‌ عه‌ره‌بی عێراق‌و جاشه‌ خۆفرۆش‌و بێناموسه‌كانی‌ كورد، ترومبێلێ هات جاشه‌كانی‌ كه‌لاربوون، سێ ئامرسریه‌ی‌ جاش (ئێستا یه‌كێكیان ماوه‌) له‌یه‌ل بڕێ چه‌كدار دابه‌زین‌و جێبێكی وازیش هات زابتێكی عه‌ره‌بی به‌عسی تیابوو، جاشه‌كان منیان به‌پێشمه‌رگه‌ دایه‌ده‌ست سوپا، ته‌ماشام كرد گیراوه‌كان له‌ساڵی 1988 بوین به‌ 42 كه‌س، هه‌ر له‌سه‌ربازخانه‌كه‌ی‌ كه‌لار (19) شوانیان ئازاد كرد چونكه‌ ته‌مه‌نیان نه‌ده‌گه‌یشته‌ (11) ساڵان، (23) شوان ماینه‌وه‌ له‌وانه‌ 1_ ساڵح حاجی هه‌سه‌ن خه‌ڵك كه‌لاره‌ كۆن 2_ كه‌ریم قادر(كه‌لاره‌كۆن) 3_ مام عه‌وڵا كه‌ماڵه‌یی(قه‌ڵوه‌زه‌) 4_مام ئه‌حمه‌د كه‌ماڵه‌یی قه‌ڵوه‌زه‌ 5_برایم قه‌ڵوه‌زه‌یی 6_حه‌مه‌ خه‌ڵك دێی حاجی قازی 7_كوڕێكی حه‌مه‌ی‌ حاجی ئه‌وڵا توڕكه‌یی 8_عه‌لی حاجی ساڵح توڕكه‌یی 9_خه‌لیل ئه‌حمه‌د توڕكه‌یی 10_ساڵح محه‌مه‌د گڵاڵی 11_عومه‌ر كه‌ریم خه‌لیفه‌یی 12_ڕه‌مه‌زان حاجی محه‌مه‌د خه‌ڵك خه‌لیفه‌، ئه‌مه‌ پێشتر باوكیشی هه‌ر گولله‌باران كرابوو له‌لایه‌ن عه‌ره‌به‌وه‌ 13_عوبێد ڕه‌شید خه‌لیفه‌یی 14_كوڕێكی ئه‌حه‌ به‌چه‌ خه‌ڵك هه‌سه‌ن محه‌ شاتری 15_كوڕ ساله‌ی‌ سوره‌ی كه‌ماڵه‌یی خه‌ڵك گۆبان 16_عه‌لی كه‌پش كوڕێكی فه‌قیرۆكه‌ی‌ هه‌ناسه‌ سارد كه‌ماڵه‌یی بوو 17_برایه‌كی حه‌مه‌ تووه‌قوتی شاتری‌ بوو 18_مه‌حموه‌ كوێر دوكانی‌ هه‌بوو له‌ئاوایی تووه‌قووت 19_مامه‌ حه‌ خه‌ڵكی تووه‌قوت 20_كوڕێكی مامه‌ حه‌مه‌ تووه‌قووتی 21_مه‌حموی‌ مه‌وله‌ كه‌ماڵه‌یی 22_عه‌لی حه‌مه‌ومین كه‌ماڵه‌یی خه‌ڵكی ئاوایی نازێی گه‌وره‌ له‌تیله‌كۆ.
له‌به‌ر منداڵی منیان به‌ره‌ڵاكرد، ئه‌و 22 كه‌سه‌ كه‌ به‌شوانه‌كانی‌ گه‌رمیان ناویان ده‌ركردبوو، له‌پاش ئه‌نفاله‌كان‌و له‌كاتی‌ مه‌فره‌زه‌ ئیختیفاكانی‌ (ی.ن.ك) تێكڕایان گولله‌باران كران.

ئێستای‌ گه‌رمیان
هه‌رده‌كانی‌ ناو زه‌نگنه‌ پڕبوونه‌وه‌ له‌مێگه‌ل‌و شوان، هه‌رده‌كانی‌ وڵاتی‌ جاف له‌جێی 22 شوانی گولله‌بارانكراو (2200) شوانی شاتری‌و كه‌ماڵه‌یی‌و گه‌ڵاڵی له‌چه‌م‌و جاڕو په‌رێزه‌كانی‌ توڕكه‌و هه‌سه‌ن محه‌و گۆبان‌و سه‌ی خه‌لیل‌و ژاڵه‌ی‌ سه‌فه‌ر به‌خۆو شمشاڵه‌كانی‌ كورده‌وارییه‌وه‌ ئاوازی‌ ئازادی‌و نه‌مانی‌ داگیركه‌ران‌و نه‌مانی‌ فرقه‌ی‌ ئیعدامی عه‌ره‌ب ده‌ژه‌نن، ئاڵای‌ كوردستانیش به‌گۆچانه‌كانیان ده‌شه‌كێته‌وه‌، توێشه‌به‌ره‌كه‌یان نانی‌ كورده‌واری‌ به‌ده‌ستی جوتیاری‌ كورد به‌رهه‌م هێنراوو ئاوی سازگاری‌ وڵات، دڵیشیان پڕه‌ له‌خۆشه‌ویستی كوردستان، هه‌ر بان جه‌وه‌ڵێ، شه‌هیدێك به‌په‌نجه‌كانی‌ ئاماژه‌ بۆ كوردستان‌و ئاڵاكه‌ی‌ ده‌كات لێره‌ ژیان ناوه‌ستێ، ته‌نها داگیركه‌ر ده‌وه‌ستێ ‌و هیچیتر.

print

وڵامێک بەجێ بهێڵە

بەبێ پۆستی ئەلکترۆنی ناتوانی لێدوان بنووسیت *

*

x

هەواڵێ هاوشێوە

شیوه‌ گوێزان _پێنجوێن

چیاو كانیاو و گوێز مێژووی‌ پێنجوێن. كورته‌یه‌ك، ڕاگوزه‌رێك ..! مێژووی‌ ...