سەرەکی » ئەدەب و هونەر » زه‌مه‌ن له‌ خه‌یاڵی شیعریی فاتیح عیزدیندا

زه‌مه‌ن له‌ خه‌یاڵی شیعریی فاتیح عیزدیندا

جه‌مال نوری

زه‌مانی بزربوو. قه‌سیده‌یه‌كی نێو دیوانه‌ شیعرێكه‌ی فاتیح عیزدینه‌ فاتیح عیزدین زه‌مه‌نی سه‌رهه‌ڵدانی وه‌ك شاعیر وه‌ك شێركۆ بێكه‌س(1) ده‌ڵێ:
به‌چه‌ند شیعرێ بووه‌ به‌ هاوڕێی به‌ردو هاوڕێی په‌لكه‌ گیاو هاوڕێی هه‌میشه‌یی ته‌نیایی و ئه‌و له‌نه‌وه‌ی ژه‌نه‌ڕاڵی پایزه‌ برای گه‌ڵاوه‌ریوه‌كان و دۆستی نزیكی كوێره‌وەری و ئامۆزای بێكه‌س و خاڵی كۆڵانه‌ برسیه‌كانی پێنجوێنه‌، له‌ ناوه‌ڕاستی حه‌فتاكانی سه‌ده‌ی رابردوودا فاتیح، وه‌ك ده‌نگێكی زیندوو له‌ فۆرم و شێواز و زمانی شیعری و خه‌یاڵ و ریتمی شیعری تایبه‌تدا خۆی ده‌بینێته‌وه‌، ئه‌م فیگه‌ره‌ بۆ شاعیر زه‌روره‌تێكی حه‌یاتی هه‌یه‌ تاوه‌كو له‌و رێگایه‌وه‌ هه‌ناسه‌ شیعرییه‌كانی پێ جیابكرێته‌وه‌ له‌ شاعیرانی هاو زه‌مانی خۆی.
سانا نییه‌، بوون به‌ شاعیر، له‌و زه‌مه‌نه‌ی فاتیحی تیا ده‌ناسرێ، هه‌ڵبه‌ته‌ له‌به‌ر وجودی چه‌ندین كه‌ڵه‌شاعیری عیملاقی وه‌ك شێركۆ بێكه‌س و له‌تیف هه‌ڵمه‌ت و ئه‌نوه‌رجاف، رفیق سابیر، چه‌ندی تر. كه‌ پانتایه‌كی فراوانیان له‌بواری شیعر داگیربوو، ره‌خنه‌ی ئه‌ده‌بی له‌و زه‌مه‌ندا رۆڵێكی هێجگار پۆزه‌تیڤی هه‌بوو به‌چه‌شنێك هه‌ر قه‌ڵه‌مێك له‌ئاست پێویستی ئه‌ده‌بدا، نه‌بوبێ ئه‌وا نه‌یتوانیوه‌ درێژه‌ به‌و بواره‌ ئه‌ده‌بیه‌ی خۆی بدات، یا به‌جورێكی تر پێویسته‌ شاعیر جیهانبینییه‌كی تایبه‌تی خۆی هه‌بێ چون شیعر خۆی له‌خۆیدا گه‌ڕان نییه‌ به‌دوای رێگایه‌كدا، به‌ڵكو خودی رێگاكه‌یه‌، كه‌ شاعیر ده‌یه‌وێ پیایدا راگوزه‌ربێ، گه‌ڕانی شاعیر بۆ دۆزینه‌وه‌ی كیشوه‌رێكی جودایه‌ له‌و كیشوه‌ره‌ی له‌سه‌رزه‌میندا هه‌یه‌، تا له‌وێدا خه‌ونه‌كانی، باڵا بكا و پشوویه‌كی ئارامی تیا بدا بۆ بیركردنه‌وه‌ له‌ خودی خۆی و بوون و گه‌ردوون . به‌واته‌ هزرو ئه‌ندێشه‌ی شاعیر وه‌ك پاشخانێكی فكری و مه‌عریفی خاوه‌ن دیدگایه‌كی بونگه‌رایی بوه‌ بۆ رامانی له‌ زه‌مه‌ن و سات و دیارده‌كانی ده‌وروبه‌ری كه‌له‌ناو سروشتدایه‌، قه‌سیده‌ی زه‌مه‌نی بزر بوو، هه‌ڵگری ئه‌و بیره‌ مه‌عریفی یه‌ی شاعیر نمایش ده‌كا، شاعیر ده‌یه‌وێ له‌ رێگای ئه‌م قه‌سیده‌یه‌وه‌ پێمان بڵێ، ئه‌م سه‌رزه‌مینه‌ی شاعیر تیایدا ده‌ژی، به‌كێشانی جگه‌ره‌یه‌ك ده‌چێ، به‌ته‌نها چێژێكی تایبه‌تییه‌ و له‌خۆڕا نامێنێ و به‌ با ده‌چێ، خودی ژیان له‌م ئه‌ستێره‌یه‌ی پێی ده‌وترێ زه‌وی، له‌دووباره‌بوونه‌وه‌ی خۆی وه‌ك هه‌ساره‌یه‌ك له‌بازنه‌یه‌كی داخراودا هیچی تر نییه‌، ئه‌و كاته‌شی ئینسان توشی رامان و بیركردنه‌وه‌ی قووڵی فه‌لسه‌فی ده‌بێ له‌م هه‌ساره‌یه‌، به‌و لاكردنه‌وه‌ له‌ناكاوی ئینسانێك ده‌چێ كه‌ بێ هوده‌ پیاسه‌ به‌ڕێگایه‌كدا ده‌كات، ئه‌و رێگایه‌ی كه‌ سه‌ره‌تاو كۆتاییه‌كه‌ی ده‌چنه‌وه‌ سه‌ر پنتێك، وه‌ك ئه‌و فرۆكه‌یه‌ی له‌ ئاسمانێكی دووره‌ و دێت و به‌ده‌وری خۆردا ده‌سوڕێ. خۆر لێره‌دا به‌ مانای ئه‌و هیوایه‌ دێت كه‌ ئینسان له‌ژیاندا هه‌یه‌تی و چێژی پێ ده‌به‌خشێ، به‌ڵام دواجار له‌ سیاقه‌ گشتییه‌كه‌دا، هه‌موو ئه‌وانه‌ لای شاعیر به‌ بێداریی یا خه‌ون یا زینده‌ خه‌و ده‌چێ .
((بێداریه‌، خه‌ونه‌، یاخود زینده‌ خه‌وه‌!/ من میوانی ناو ئه‌ستێره‌ی گه‌ردوونێكم/ به‌ره‌به‌یان فڕۆكه‌یه‌/ و له‌ئاسمانێكی دووره‌وه‌/ به‌ده‌وری/ خۆر دا /ده‌گه‌ڕێ/ به‌سووتانی جگه‌ره‌یه‌ك / به‌لاكردنه‌وه‌ی / ناوه‌ختی /پیاسه‌یه‌ك / شه‌پۆلی/ ده‌ریای/ ئاسمانی/ شه‌و داهاتن/ به‌سه‌ر رۆخی / ئاوابوونی/ ئه‌م سه‌رزه‌مینه‌دا /ده‌ڕژێ))
فاتیح، وه‌ك شاعیرێكی هه‌ستیار، به‌وردی قووڵ بۆته‌وه‌ له‌ژیان، له‌ سات و كاته‌كانی خۆی، له‌م روانگه‌یه‌شه‌وه‌ راستگۆیانه‌ گوزارشتی له‌ كات و سات و رۆژه‌كانی هه‌فته‌ كردووه‌، كه‌ تیایدا ژیاوه‌.
ته‌وزیفكردنی رۆژه‌كانی هه‌فته‌ له‌شیعردا:
فاتیح، وه‌ك شاعیرێكی به‌ئاگا و هه‌ستیار زۆر به‌جوانی و به‌زمانێكی شیعری و ئێستاتیكی به‌ به‌كارهێنانی ئه‌و سروشته‌ی له‌به‌رده‌ستی دایه‌، زیره‌كانه‌ هاتوه‌ ئه‌و ته‌نهایی و دووباره‌بوونه‌وه‌ و بێ ئومێدی و گۆشه‌گیری و بێمانایه‌ له‌خودی ژیانی خۆی كه‌ له‌بازنه‌یه‌كی داخراودا بووه‌، هاتوه‌ به‌ زمانی شیعر ته‌وزیفی كردوه‌ .ده‌ستبردنی شاعیر بۆ رۆژه‌كانی هه‌فته‌ و به‌كارهێنانی له‌شیعردا، ئه‌فراندنێكی ئه‌ده‌بی شیعری فاتیح نیشان ده‌دا، كه‌ له‌شاعیرانی پێش خۆی و دوایی خۆی به‌كار نه‌هێنراوه‌، واته‌ تایبه‌ته‌ باو دیدگاو رامانه‌ فیكری و مه‌عریفییه‌ی شاعیر خۆیه‌وه‌، گه‌رچی رۆژه‌كانی هه‌فته‌ی هه‌ریه‌ك به‌ جۆرێك ناوبردوه‌، كه‌ ره‌نگدانه‌وه‌ی ئه‌و حاڵه‌ته‌ سایكۆلۆژیی دیوی ناوه‌وه‌ی شاعیر خۆی بووه‌، هه‌روه‌ك لێره‌دا ده‌ڵێ:
((شه‌ممه‌ ده‌ستی یه‌كشه‌ممه‌یه‌ و/ له‌نێو قه‌دو باڵای دووشه‌ممه‌ ئاڵاوه‌/ سێ شه‌ممه‌ پێڵوی خه‌واڵووی چوار شه‌ممه‌یه‌و/ ئه‌شكی ئێواره‌ی پێنج شه‌ممه‌ له‌لێواریا قه‌تیس ماوه‌،/ هه‌ینیش چ بڵێم !ئاوێنه‌یه‌/ ده‌رخه‌ره‌وه‌ی ده‌سته‌ ره‌شه‌ سامناكه‌كه‌ی/ نێوان گه‌رووی زه‌رده‌په‌ڕی/ ئێواره‌كانی شه‌ممه‌یه‌))
ته‌وزیفكردنی ڕۆژه‌كانی هه‌فته‌ و به‌كارهێنانی له‌شیعردا به‌و ئینسانه‌ی چواندوه‌ كه‌ له‌بازنه‌یه‌كی داخراودا دێت و ده‌چێ، (شه‌ممه‌) یه‌كه‌م پنتی نێو ده‌ستپێكی بازنه‌كه‌یه‌ (یه‌ك شه‌ممه‌ ) ده‌ستی له‌نێو قه‌دو باڵای( ئه‌ویدا ) واته‌ دوو شه‌ممه‌ دا ئاڵاندووه‌ له‌ سێ شه‌ممه‌ پێڵۆی خه‌واڵویه‌تی تا رۆژی دواتر كه‌ چوارشه‌ممه‌یه‌، له‌پێنج شه‌ممه‌دا ئه‌شكی له‌لێواریا قه‌تیس ماوه‌، واته‌ به‌ری نه‌داوه‌، هه‌ر له‌ناو بازنه‌ داخراوه‌كه‌دایه‌، كه‌ هه‌ینی دێت رۆژی پشوودانه‌ به‌ڵام لای شاعیر به‌دیدگا فه‌لسه‌فیه‌كه‌ی به‌ ده‌رخه‌ره‌ ره‌شه‌ سامناكه‌كه‌ی نێوان گه‌رووی زه‌رده‌په‌ڕی ئه‌و ئێواره‌یه‌ی ده‌ستپێكی هه‌فته‌ نیشان ده‌دات كه‌ شه‌ممه‌یه‌.

چوار شه‌ممه‌ لای فاتیح عیزه‌دین و سڵوته‌ر دایك

فاتیح له‌ رێگای پرسی ژیانه‌وه‌ ده‌یه‌وێ بوون و نه‌بوون له‌ ته‌رازووی هزری مرۆڤدا له‌ مه‌حه‌ك بدات به‌ گومانێكی یه‌قیندار، بۆشاییه‌كی لێوڕێژ، بێده‌نگییه‌كی زایه‌ڵه‌دار، بێده‌نگی شێوه‌یه‌كه‌ له‌ گفتوگۆ به‌بێ به‌رده‌نگ. ئه‌و بێده‌نگی یه‌ی شاعیر له‌ و گفتوگۆیه‌وه‌ سه‌رچاوه‌ ده‌گرێ، كه‌ به‌شێوه‌یه‌كی مه‌عریفی له‌ ژیان و بوونی ده‌ڕوانێ. به‌زمانێك كه‌ هه‌ڵگر و زاده‌ی ژیانه‌ تایبه‌ته‌كه‌ی بووه‌، كه‌ له‌ ته‌نهایی و نائومێدی و به‌د بینی و عه‌به‌سه‌وه‌ سه‌رچاوه‌ی گرتوه‌، مانا له‌ناو ده‌قه‌ شیعرییه‌كانیدا، گوزارشتی له‌و زه‌مه‌نه‌ی خۆی و دوای ئه‌و سه‌رده‌مه‌ش كردوه‌، ئه‌مه‌ش خاڵێكی گه‌شی نێو دنیا بینینی فاتیح عیزه‌دین نمایش ده‌كا، به‌تایبه‌ت له‌ قه‌سیده‌ی (زه‌مه‌نی بزر و مردنی ده‌نگ و ره‌نگ)دا ره‌نگیداوه‌ته‌وه‌، فاتیح به‌بێ ئه‌وه‌ی ئاگای له‌ فه‌یله‌سوفێكی ئه‌ڵمانی ئه‌م سه‌رده‌می جیهانگیریه‌ بێ، سڵۆته‌ردایك (2) به‌هه‌مان دیدگای فكری و فه‌لسه‌فی له‌چوارشه‌ممه‌ی روانیوه‌ و له‌ گفتوگۆیه‌كی سڵۆته‌ر دایك له‌گه‌ڵ به‌كر عه‌لی) (3) نووسه‌ر و سۆسۆڵۆگی كورد له‌ئه‌ڵمانیا سڵۆته‌ردایك ئاوا ده‌ڵێ:
سلۆته‌ردایك: له‌به‌رئه‌وه‌ی تێگه‌یشتنی مرۆڤ به‌ شێوه‌یه‌ك كار ده‌كات، كه‌ بگه‌ڕێت به‌ دووای ئه‌وخاڵانه‌ی رایده‌گرێت، تاوه‌كو ژینگه‌ سروشتییه‌كه‌ی خۆی پێ خامۆش بكاته‌وه‌. كاتێك یه‌زدان ئاده‌می خسته‌ ناوه‌ڕاستی به‌هه‌شته‌وه‌، یه‌زدان شته‌ بێناوه‌كانی دروستكرد، ئاده‌م ئه‌و مافه‌ی پێ ره‌وا بینرا وه‌كو یاریده‌ده‌رێكی ئه‌فرێنه‌ر بتوانێت ناو بنێت له‌ شته‌كان.
لێره‌وه‌یه‌ هه‌موو زمانه‌ باوه‌كانی سه‌رزه‌وی له‌ كرۆكیاندا ده‌سته‌واژه‌ی ئاده‌مییانه‌یان هه‌یه‌. به‌نموونه‌ واژه‌ی ناوی ئاژه‌ڵه‌كان، ناوی رووه‌كه‌كان و ناوی ته‌نه‌كانی ئاسمان و ناوی هه‌موو شته‌ زل و به‌ قه‌باره‌ ئه‌فرێنراوه‌كانیش، دواجاریش ناوی خێزان و ناوی هۆز و گه‌له‌كانیش سه‌ر به‌ دێرینترین چینه‌كانی ئه‌و زمانانه‌ن، كه‌ تێیاندا یه‌كه‌مین فه‌رهه‌نگ دروستكرا. راده‌یه‌ی كه‌ تا شارستانییه‌كان به‌ره‌و پێشتر بچن، ده‌بینین، ئه‌گه‌ر یه‌زدان له‌ ( یه‌ك هه‌فته‌دا) دنیای دروستكردبێت، ئه‌وا مرۆڤ (هه‌فته‌ی دووه‌می) ئه‌فراندنی واڵاكرده‌وه‌ و به‌مه‌ش زریزه‌ی دووهه‌می ناوه‌كانی هۆنییه‌وه‌.
ئه‌مڕۆش ئه‌م پرسیاره‌مان رووبه‌ڕوو ده‌بێته‌وه‌، ئایا ئێمه‌ هێشتا له‌ رۆژی یه‌كه‌می هه‌فته‌ی دووه‌مداین یاخود له‌ (سێشه‌ممه‌)دا ین یان بگره‌ له‌وانه‌یه‌ له‌ (چوارشه‌ممه‌)دا بین. من» خۆم مه‌یلم» به‌وه‌یه‌ خۆمان به‌ مرۆڤی (چوارشه‌ممه‌) دابنێین. ئێستاش ئێمه‌ له‌نه‌وه‌ی سێهه‌می ده‌ستكرده‌ ئه‌فرێنراوه‌كه‌دا ده‌ژین.
واته‌ سڵۆته‌ردایك، بڕوای وایه‌ مرۆڤ به‌ چوارشه‌ممه‌ ده‌چوێنێ، چون به‌پێی قۆناغه‌كانی گه‌شه‌كردنی مرۆڤ و كۆمه‌ڵگا، كه‌ تێی په‌ڕاندوه‌ هه‌ر له‌سه‌ره‌تا قۆناغی سه‌هۆڵ به‌ندان كه‌ گوزراشته‌ بۆ شه‌ممه‌، دواتر قۆناغی به‌ردین، گوزراشته‌ بۆ یه‌ك شه‌ممه‌، چاخی بوژانه‌وه‌و دواتر مۆدێرنه‌ پۆستمۆدێرنه‌، كاتێك سڵۆته‌ر دایك ده‌ڵێ مرۆڤی ئێستا به‌نه‌زه‌ری ئه‌و چوارشه‌ممه‌یه‌ واته‌ سه‌رده‌می زانست و جیهانگیری، كه‌ لای فاتیح یش ئه‌و مرۆڤه‌یه‌ كه‌ پێڵوی هه‌ڵنایه‌، هێند مێشكی ماندووه‌ .
گۆڕانكارییه‌كانی زمانی شیعری له‌ رۆژه‌كانی هه‌فته‌ی فاتیح عیزه‌دیندا، گۆڕانێكی بنه‌ڕه‌تی و نه‌وعی نین، به‌ڵكو گۆڕانێكی فیزیكین و شێوه‌ و شێوازی به‌كارهێنانی له‌زمانی شیعریه‌كه‌یدا ده‌گۆڕێ، ئه‌وه‌تا له‌هه‌فته‌ی دووه‌می ئه‌فراندنه‌كانی فاتیح دا، شه‌ممه‌ ده‌بێته‌ باڵای یه‌ك شه‌ممه‌:
((له‌باخه‌ڵی دووشه‌ممه‌دالێی نووستوه‌/ سێ شه‌ممه‌ نه‌خۆشی كه‌وتووی /به‌ر نه‌شته‌ری چوارشه‌ممه‌یه‌/ و له‌پێنج شه‌ممه‌ دا مردووه‌/ هه‌ینیش چ بڵێم؟ زه‌مه‌نێكه‌ له‌مێژه‌وه‌ بزربووه‌/ تابووتێكه‌ (میلی سه‌عات به‌سه‌ریا چه‌ماوه‌ته‌وه‌) (4) ته‌رمی هه‌ر حه‌وت شه‌وه‌كانی تیا كه‌وتووه‌))

له‌ سێشه‌ممه‌ی هه‌فته‌ی دووه‌مدا، نه‌خۆشی كه‌وتووی به‌ر نه‌شته‌ری چوارشه‌ممه‌یه‌، واته‌ چوارشه‌ممه‌كانی فاتیح، به‌دیاریكراوی گوزارشتكردنه‌ له‌ زه‌مه‌نێك گه‌رچی له‌زه‌مه‌نی نوسینی شیعره‌كه‌ی شاعیردا جارێك نه‌هاتوه‌، به‌ڵام رامان و دنیابینینی شاعیر هه‌ستی به‌وه‌ كردوه‌ كه‌ چوارشه‌مه‌كه‌ی گوزارشته‌ له‌زه‌مه‌نی جیهانگیری و پرۆسه‌ی ه‌شته‌رگه‌ری و پێشكه‌وتنی زانست، وه‌ك چۆن سڵۆته‌ردایك له‌هه‌موو رۆژه‌كانی تر وه‌ك فه‌یله‌سوفێك ده‌ستی بردوه‌ بۆ سێ شه‌ممه‌ و چوارشه‌ممه‌ به‌دیاریكراوی، كه‌ ده‌ڵێ ئێمه‌ی مرۆ ڤ كوڕی رۆژی چوارشه‌مه‌ین له‌م عه‌سره‌دا .
فاتیح له‌م قه‌سیده‌ی كاریگه‌رێتی تابلۆكانی سلڤادۆر دالی نیگاركێشی سریالی به‌ڕه‌گه‌ز ئیسپانی له‌سه‌ره‌، قوتابخانه‌ی هونه‌ری سریالی كاریگه‌ری جه‌نگی جیهانی یه‌كه‌میان به‌سه‌ره‌وه‌ بووه‌، كه‌ مرۆڤ تیایدا بۆته‌ سووته‌مه‌نی و خۆڵه‌مێش، زه‌مه‌ن له‌ناو جه‌نگ دا بزر ده‌بێ و كورت ده‌بێته‌وه‌، شاعیر هاتوه‌ ته‌رجه‌مه‌ی تابلۆكانی سلڤادۆر دالی كردوه‌ به‌زمانی شیعر، به‌كاربردنی شێوازی تابلۆكانی سلڤادور له‌ شیعری فاتیحدا، بۆ ئه‌و هۆكاره‌ ده‌گه‌ڕێته‌وه‌ كه‌ مێژووی نوسینی ئه‌م شیعره‌ی ده‌گه‌ڕێته‌وه‌ بۆ بوونی جه‌نگی عیراق _ئێران، كه‌تیایدا به‌ هه‌زاران مرۆڤ تیایدا بوونه‌ سووته‌مه‌نی.
شاعیر ده‌یه‌وێ، هه‌میشه‌ هه‌موو رۆژه‌كان هه‌فته‌ به‌دور بێ له‌ ته‌پ و تۆز و دوكه‌ڵی ره‌شی جه‌نگ و به‌رده‌وام، له‌ رێگای شوشه‌یه‌ك مه‌ی یه‌وه‌ نه‌شئه‌ به‌خشی بكات، له‌و واقیعه‌ی تیایدا یه‌ بێ ئاگابێ، ئه‌وه‌ی ته‌نها خه‌مێك لای شاعیر گرنگی پێ بدا ته‌نها و ته‌نها خاڵی و بۆشی شوشه‌ به‌تاڵه‌كه‌ی مه‌یه‌كه‌یه‌تی له‌كاتی خۆر نشیناندا، دواتر به‌ره‌ به‌یان وه‌كو ئه‌وه‌ی هه‌ڵقوڵابێ له‌نێو ده‌ستیاو له‌كه‌ناری بێداربوون و بێئاگایی لێو رێژ بۆته‌وه‌، واته‌ ته‌واوی رۆژه‌كانی هه‌فته‌ بۆ شاعیر له‌ رێگای شوشه‌ مه‌یه‌كه‌یه‌وه‌ نه‌شئه‌ی كردووه‌ و به‌دوری گرتووه‌ له‌ و عاله‌مه‌ی كه‌ پڕاو پڕه‌ له‌خوێن و بارووت و جه‌نگ، به‌ڵكو به‌پێچه‌وانه‌وه‌ ساته‌كان شاعیر ده‌گه‌ێنێته‌ ساته‌ نه‌شئه‌ به‌خشه‌كان و پڕی ده‌كات له‌ پیاسه‌ی به‌یانیان و ئێوارانی كچانی شۆخ و شه‌نگ كه‌ به‌به‌رده‌میاندا، بڕوا به‌خۆی و هیتفۆنی گوێی كه‌ گوێبیستی گۆرانییه‌كانی داریوش بێ، دواجار پرسیاره‌ فه‌لسه‌فیه‌كه‌ی شاعیر دوای هه‌موو رۆژه‌كانی هه‌فته‌، ده‌پرسێ:

((ئه‌فسوس! بۆ ئه‌و رۆژه‌ی یا ئه‌و شه‌وه‌
میلی سه‌عات، چركه‌ی زه‌مان
به‌سه‌ر باڵای من و تۆدا ئه‌چه‌میته‌وه‌ وه‌ك گۆچان))

په‌راوێزه‌كان:
-1 شێركۆ بێكه‌س، له‌نامه‌یه‌كدا وه‌ك پێشه‌كییه‌ك بۆ دیوانی زه‌مانی بزربوو چاپی دووه‌می نووسیوه‌.

-2 سڵۆته‌ر دایك فه‌یله‌سوفی ئه‌ڵمانی ئه‌م سه‌رده‌مه‌یه‌
-3 گفتۆگۆیه‌كی بەكر عەلی نوسه‌ر له‌گه‌ڵ سڵۆته‌ر دایك، كه له‌واڵی خۆی له‌فه‌یس بوك بڵاوی كردۆته‌وه‌.
-4 سلڤادۆر دالی، وێنه‌كێشی سریالی، به‌ ره‌گه‌ز ئیسپانی.

 440 جار بینراوە