سەرەکی » ئەدەب – سێبەر و سایە (پەڕە 80)

ئەدەب – سێبەر و سایە

گه‌شتی به‌هه‌شت

محه‌مه‌د كه‌ریم له‌ چایخانه‌ی مه‌چكۆ دێمه‌ ده‌ره‌وه‌. تیشكی خۆره‌كه‌ له‌ چاوم ده‌دات. ئه‌وه‌نده‌ شه‌كه‌ت و بێزارم، وه‌كو گای بنه‌، نازانم بۆ كوێ مل بنێم؟ ئاخر كه‌ركه‌ده‌ن به‌ كه‌ركه‌ده‌نی خۆی ده‌توانێ له‌م دۆزه‌خه‌دا بژی و وه‌ڕس نه‌بێت؟ به‌بێ ویستی خۆم هه‌نگاوه‌كانم به‌ره‌و گوزه‌ری عه‌لافه‌كانم ده‌به‌ن. به‌ لاچاو سه‌یرێكی قه‌ڵا ده‌كه‌م، له‌به‌رخۆمه‌وه‌ ده‌ڵێم: «ئای پیری خڵه‌فاو! بریا منیش وه‌كو تۆ ئارام و ...

زیاتر »

زیرەک ؛ناسنامەی گۆرانیی میللەتێک!

ساڵح بێچار نزیکەی سەدەیەک لەمەوبەر و ڕۆژی سێشەممە (٢٩-١١-١٩٢١)، هونەرمەندی گەورەی کورد مامۆستا (حەسەن زیرەک) لە شاری (بۆکان) ی ڕۆژهەڵاتی کوردستان لەدایکبوو. هەر لە هەمان ڕۆژدا ئەستێرەگەشەیەکی پڕ تیشک و جیلوە لە ئاسمانی هونەری گۆرانیی و موزیکی کوردییش دا هەڵهات. ڕێبەر و ڕێکخەرێکی شارەزا بۆ سەر ڕێچکەخستنی ئاواز و گۆرانی ڕەسەنی کوردەواریی پەیدا بوو. چریکەیەک خەڵکی کوردستانی ئاگادار و بێدارکردەوە ...

زیاتر »

حەسەنی شوان لە چوارتا

سەید حەکیم بەرزنجی – هەولێر ساڵی ١٩٤٢ لە گەرمەی شەڕی دووەمی جیهانیدا، ناوچەی سلێمانی تووشی تەنگوچەڵەمەیەکی ئابووریی نالەبار ببوو. خەڵکەکە ھەموو ڕوویانکردە ڕۆژهەڵاتی کوردستان و لەوێوە بەباری وڵاخ گەنم و جۆیان دەهێنا. ھەروەھا مەڕ و بزن و بەران بەلێشاو خۆی دەکرد بەم دیودا. لە سەرەتای پاییزی ئەو ساڵەدا، ئێوارەیەک، ڕانەمەڕێک لەگەڵ شوانیکی ھەرزەکاری ڕووخوشدا خۆیکرد بە ئاوایی چوارتادا. دەمودەست جەڵەبچیەکانی ...

زیاتر »

قادر دیلان: پاش هەفتەیەک ئەو گۆرانییەی حەسەن زیرەک چووە سەر زاری هەموو خەڵکی سلێمانی

((دەقی دیدارێکی تەلەفزیۆنیی موزیککاری گەورەی کورد، مامۆستا قادر دیلان، لەگەڵ کەناڵی (MedTV) لە ساڵی ١٩٩٧ دا)) جه‌مالی ده‌لاك هه‌ڵسه‌نگاندن و قسه‌ له‌سه‌ركردنی كه‌سایه‌تیه‌ك ، چ شاعیر ، چ ئه‌دیب و نووسه‌ر چ هونه‌رمه‌ند ، هه‌روا ئاسان نییه‌ بۆ كه‌سێك كه‌ له‌ هه‌ر بوارێك له‌و بوارانه‌دا شاره‌زایی نه‌بێت ئه‌و هه‌ڵسه‌نگاندنه‌ له‌لایه‌ن كه‌سێكه‌وه‌ به‌ته‌واوی نرخ و به‌های خۆی ده‌درێنێ كه‌ له‌ یه‌كێك ...

زیاتر »

حەسەن زیرەک عودژەن بوو.. ئەیزانی عود بژەنێت لەبەر ئەوە عودەکەشی لەگەڵ خۆیا گیرا بوو !

محەمەد حەمەباقی حەسەن زیرەک بەو هەڵکەوتەی کە خەڵکی بۆکانە، بۆکان ناوجەرگەی جوگرافیای فەیزوڵڵا بەگییەکانە. ئاغاکانی فەیزوڵڵا بەگی وا ڕاهاتوون، یا بەو بۆنەیەوە کە خۆیان شەوق و زەوق و تاسەی هونەر و خۆشەویستییان بۆ هونەر هەیە، هەمیشە دیوەخانەکانیان تەرخان کردووە بۆ هونەرمەندانی ناوچەکانی دوور و نزیک، کە ئەڵێم دوور و نزیک واتا لە هەر شوێنێک هونەرمەندێک دەنگخۆشێک.. بیستوویانە ناوبانگی هەیە ناردوویانە ...

زیاتر »

حەسەن زیرەک لە ڕادیۆی کوردی کرماشان

نووسینی: ھۆمایون کەمانگەر و لە فارسیەوە: سەلاح حوسێن پور لە گەلاوێژی ١٣٤١ی ھەتاوی بەرنامەکانی ڕادیۆ دەنگی کوردی تاران داخران. حەسەن زیرەک لەگەڵ ھاوسەرەکەی و ھاوکارەکانی تری بۆ کرماشان گواسترانەوە و لە کرماشان درێژەیان بە چالاکییە ھونەریەکانیاندا. نامەی ژمارە ٤٠٢٤ لە بەرواری ٢ی ڕەزبەری ١٣٤١ی ھەتاوی(٢٤-٩-١٩٦٢) بەو مەبەستە نووسراوە. ڕادیۆ کرماشان لە ڕەزبەری ١٣٣٧ی ھەتاوی (ئەیلولی ١٩٥٨) دەستی بە بەرنامەی کوردی ...

زیاتر »

بۆ ئه‌وه‌ی له‌ خوێنه‌رێكی ناچالاكه‌وه‌ بپه‌ڕینه‌وه‌ بۆ خوێنه‌ركی چالاك ده‌بێت خوێنه‌رێكی بیركه‌ره‌وه‌ و قووڵبین بین

ئارام سدیق تا له‌ دنیای خوێنه‌ران و نووسه‌ران وردبینه‌وه‌، نهێنی زیاترمان له‌سه‌ریان بۆ ده‌رده‌كه‌وێت. ئه‌م ماوه‌یه‌ی كه‌ به‌ سه‌رنجه‌وه‌ هه‌م له‌ خوێنه‌ران و هه‌م له‌ نووسه‌رانیش ورد ده‌بمه‌وه‌ زۆر هه‌قیقه‌تی تاڵم بۆ ده‌ركه‌وتووه‌. به‌شێك له‌ نووسه‌ران له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌ی نووسه‌رن، به‌ڵام بوونه‌وه‌ری دژه‌كتێب و دژه‌خوێندنه‌وه‌ن. ئه‌وه‌نده‌ی بۆیان بكرێت دژایه‌تی كتێب و خوێندنه‌وه‌ ده‌كه‌ن، چونكه‌ خۆیان نه‌ك نووسه‌ری ڕاسته‌قینه‌ نین، به‌ڵكو ناتوانن ...

زیاتر »

مه‌لا عه‌بدولكه‌ریمی‌ موده‌ریس، گه‌وهه‌رێك له‌ زمانزانی‌ و سه‌لیقه‌

مامۆستا مه‌لا عه‌بدولكه‌ریمی‌ موده‌ریس، زانایه‌كی‌ گه‌وره‌ی‌ كورده‌ و ئه‌وه‌ی‌ ئه‌ده‌بیاتی‌ كلاسیكی‌ خوێندبێته‌وه‌، ئه‌وه‌ی‌ پیتێكی‌ له‌ئه‌ده‌بیات و له‌ زانستی‌ ئایینی‌ خوێندبێته‌وه‌ مه‌لا عه‌بدولكه‌ریمی‌ موده‌ریس ده‌ناسێ‌. ئه‌م زانا بلیمه‌ته‌ی‌ گه‌لی‌ كورد له‌ماوه‌ی‌ ژیانیدا هه‌ر له‌منداڵییه‌وه‌ تا دوا رۆژه‌كانی‌ ژیانی‌ جگه‌ له‌زانست و زانیاری‌ هیچ خولیایه‌كی‌ تری‌ نه‌بووه‌، ئه‌م پیاوه‌ مه‌زنه‌ هه‌موو ته‌مه‌نی‌ به‌دوای‌ عیلم و مه‌عریفه‌دا گه‌ڕاوه‌و ئه‌وه‌یش كه‌ له‌پاش خۆی‌ به‌جێیهێشتووه‌ ...

زیاتر »

سه‌مفۆنیا له‌ هونه‌ری مۆسیقادا

ئا: ئازاد مه‌عروف ٩ ئاكامی دروستی شیكردنه‌وه‌ په‌یوه‌ندداره‌كان له‌ مێژووی سه‌مفۆنیا ئه‌وه‌ ده‌رده‌خات كه‌ خه‌سڵه‌ت بوون بۆ ئه‌مكاره‌ له‌ هونه‌رمه‌ندا بوونگه‌رانه‌ پێویسته‌ به‌و جۆره‌ی كه‌سێك هه‌یه‌ كارتێكه‌ره‌ دژوارو نادژواره‌كانی كۆمه‌ڵگه‌ ئه‌و كه‌سایه‌تیه‌ی لێدرووستكردووه‌ وه‌پێكیهێناوه‌ و به‌رهه‌موو دیاری مێژووه‌ ، به‌وجۆره‌ی كه‌سێك هه‌یه‌ پێناس بكرێت ،به‌و پێناسه‌یه‌ ده‌ناسرێته‌وه‌ ،له‌نێو ده‌وروبه‌ره‌كه‌شدا كه‌سانی دیكه‌ هه‌ن به‌و جۆره‌ی هه‌ن ده‌ناسرێن ،ئه‌وه‌ن كه‌دیكه‌ن لاسایی ئاماده‌كه‌رانی ...

زیاتر »

جاڵجاڵۆكه‌ی ره‌ش، رۆمانی تووڕه‌یی و نائومێدیی

جاڵجاڵۆكه‌ی ره‌ش- مه‌رگی ئه‌وانه‌ی تاریكییان ده‌خوێنده‌وه‌، نوێترین رۆمانی چیرۆكنووس و رۆماننووس نه‌جات نوری-یه‌ له‌ دووتوێی (486) لاپه‌ڕه‌دا ساڵی (2017) به‌ هاوكاریی به‌ڕێوه‌به‌رێتی گشتیی رۆشنبیریی سلێمانی چاپكراوه‌. محه‌مه‌د كه‌ریم چیرۆكی رۆمانه‌كه‌: چیرۆكی رۆمانه‌كه‌ بریتییه‌ له‌ نووسینه‌وه‌ی حیكایه‌تی هه‌موو ئه‌و قوربانیی و راونراوانه‌ی له‌ پێناوی راستكردنه‌وه‌ی خوار و خێچییه‌كانی نیشتماندا هه‌وڵیانداوه‌ و به‌ ده‌ستی تێكۆشه‌رانی دوێنێ و ده‌سه‌ڵاتدارانی ئه‌مڕۆ و ده‌ست و ...

زیاتر »