سەرەکی » دۆسێ » حوسنی موبارەك باسی «گرێبەستی سەدە»دەكات

گەشبین نییە

حوسنی موبارەك باسی «گرێبەستی سەدە»دەكات

حوسنی موبارەك سەرۆكی پێشووتری میسر «گەشبین نییە» بەرانبەر بە پێشەكییەكانی پلانی ئەمریكایی بۆ ئاشتی لە خۆرهەڵاتی ناوەڕاست كە لە میدیاكاندا بە «گرێبەستی سەدە» دەناسرێت.
لە دیمانەیەكی لەگەڵ رۆژنامەی (الانبا‌و)ی كوێتی، موبارەك ڕاگەیاندووە»گواستنەوەی باڵێوزخانەی ئەمریكایی بۆ قودس و راگەیاندنی ئیسرائیلی بۆ لكاندنی جۆلان و دانپێدانی ئەمریكا بەو هەنگاوە، لەگەڵ فراوانبوونی بەرەوامی جولەكەنشینەكان لە خاكە داگیركراوەكان، پێویستە ببێتە مایەی خۆئامادەنی عەرەب و جموجۆڵكردنی بۆ وەڵامدانەوەی ئەو پێشنیارە ئەمریكاییە، ئەمەش كاتێك دەستەواژەكانی بەشێوەیەكی رەسمی دەردەكەوێت».

چارەسەری دوو دەوڵەت
لە وەڵامی پرسیارێكی فەجر سەعیدی رۆژنامەنوسدا كە دیمانەكەی لەگەڵدا ئەنجامدا سەبارەت بە هۆكاریی گەشبین نەبوون بەرانبەر بە پلانە ئەمریكاییەكە، موبارەك دەڵێت»بنیامین نەتانیاهۆ سەرۆك وەزیرانی ئیسرائیل خواستی لە چارەسەری دوو دەوڵەت نییە، ئەو دەیەوێت غەززە لە كەناری خۆرئاوا داببڕێت، بەو پێیەی لە ساڵی 2010 پێشنیاری كرد فەلەستینییەكانی غەززە بۆ شریتی سنوری سینای میسر بگوازرێنەوە، بەڵام ئێمە ئەو پێشنیارەمان رەتكردەوە و پێمان راگەیاند، ئەو باسە لەبیربكە..جارێكی تر ئەو بابەتەم لەگەڵدا باس كەكە.. چونكە جارێكی تر رووبەڕوونەوەی سەربازی لەنێوانماندا دروست دەبێت..ئەویش گوتی نا تەواو، بۆیە قسەكان بەمشێوەیە كۆتاییان هات».
میسر لە ساڵی 1979 بەڵێننامەی ئاشتی لەگەڵ ئیسرائیل ئیمزاكرد.
كە لێوەی ئیسرائیل لە نیمچە دوورگەی سینا پاشەكشەی كرد، لەكاتێكدا میسر رازیی بوو چەند بەشێك لە نیمچە دوورگەكە لەچەك داماڵدراو بێت.
خۆپیشاندانە میللییە فراوانەكان، حوسنی موبارەكیان ناچار كرد، لە ساڵی 2011 و لە دوای سی ساڵ حوكمڕانی دەست لە سەرۆكایەتی میسر هەڵبگرێت، لەو دەمەشەوە بە دەگمەن لە دیمانە رۆژنامەوانییەكاندا دەركەوتووە.
لە سەرەتای مانگی ئایاری 2019، عەلا موبارەك كوڕی سەرۆكی پێشووتری میسر، مشتومڕێكی گەورەی دروستكرد لەڕێی تویتێكی لەسەر تۆڕی كۆمەڵایەتی (تویتەر) كە تێیدا پرسیاری كردبوو، ئایا «سازش لەسەر هیچ خاكێكی عەرەبی دەكرێت بەپێی پلانی بەناو گرێبەستی سەدە».
عەلا موبارەك هەر زوو پاشەكشەی لە تویتەكە كرد، و لە دوای چەند رۆ ژێك گومانی رایگەیاندبوو، هەندێك لە كۆمێنتەكان لەبارەی وردەكاریی گرێبەستی سەدەوە گومانیان خستبووەڕوو، بەڵام ئەو گومانە لەجێی خۆیدا نییە، میسر هەموو خاكی خۆی رزگاركردووە و خاوەنی سوپایەكی بەهێزە.
هەر لە مانگی ئایاری 2019، جیسۆن گربنبڵات، یاریدەدەری دۆناڵد ترەمپ سەرۆكی ئەمریكا و نوێنەری تایبەتی بۆ دانوستانە نێودەوڵەتییەكان، لە تویتێكیدا ئەو راپۆرتانەی رەتكردبۆوە كە ئاماژەیان بە دابڕاندنی بەشێك لە سینای میسر و لكاندنی بە غەززەوە كردبوو، بە گوتەی گرنینبڵات»ئەوە ساختەیە! بڕوا بە هەموو ئەو نوسینانە مەكەن كە دەیانخوێننەوە».
تائێستا هیچ وردەكارییەكی تەواوەتی لەبارەی «گرێبەستی سەدە» وە دەرنەچووە، كە واشنتۆن لەبارەیەوە دەڵێت لەم ماوەیەدا پەردەی لەسەر لادەدات.
پێشتر گارید كۆشنەر، راوێژكاری ترەمپ و هەڵسوڕێنەری پلانەكە، رایگەیاندبوو»ئەو پێشنیارانەی رادەگەیەنرێت، وەك چوارچێوەی پلانەكەن و وادەكەن هەردوو لایەن لە رەوشێكی باشتردابن».
بەڵام موبارەكە لە دیمانەكەی لەگەڵ رۆژنامەی ئەنبارئی كوەیتی، رایگەیاندووە»هەر چارەسەرێك بەسەر ناوچەكەدا بسەپێنرێت، دەبێتە مایەی تێكدانی هاوسەنگی هێز و بەردەوام نابێت، و دەبێتە چارەسەرێكی كاتی و لەهەر دۆخ و لە هەر كاتێكدا بێت دەتەقێتەوە»، لەبارەی ئەوانەی لە گرێبەستەشدا بڵاكراونەتەوە، بە گوتەی موبارەك»تەئكید لەسەر راستییەكەیان نەكراوەتەوە، بەڵام پێشەكییەكانی دڵنیاكەرنیین».
موبارەك دەپرسێت:»ئەگەر هەموو ئەوانەی لەئێستادا هەن لەگەڵ چارەسەری دوو دەوڵەتدا ناكۆكبن، ئەی جێگرەوەكەیان چییە؟ ئاسۆی سیاسی لە كوێوەیە؟».
هەر لە دیمانەكەدا، موبارەك رایگەیاندووە»گەر رێڕەوە نوێیە كە كە چاوەڕوان دەكرێت لەلایەن ئیدارەی ئەمریكاوە بخرێتەڕوو، مامەڵە لەگەڵ پرسە جەوهەرییەكاندا نەكات كە بنەمای ململانێكەیە، قوسە پێشبینی سەركەوتن و گەیشتن بە ئاشتییەكی دادپەروەرانە و هەمیشەیی بۆ ناوچەكەی لێبكرێت».

ئاستی هەڕەشەكانی ئێران
لەبارەی ئێرانەوە، موبارەك رایگەیاندووە»تاران هەوڵیدا رووداوەكانی كانوونی دووەمی 2011 بقۆزێتەوە، بۆ هێنانەدی خواستەكانی، بەجۆرێك كە رابەری باڵای ئێرانی لە رۆژی هەیندیا بەشێوەیەكی بێ‌ پێشینە دەركەوت و لە وتارێكیدا بە زمانی عەرەبی، میسرییەكانی هاندا شۆڕشێكی ئیسلامی لە وڵاتەكەیاندا بەرپابكەن».
لە سەرەتای مانگی ئایاری 2019، ویلایەتە یەكگرتووەكان، سیتمی بەرگری موشەكی لە جۆری پاتریۆت و فڕۆكەهەڵگرێكی رەوانەی ناوچەی خۆرهەڵاتی ناوەڕاست كرد، دواتر فڕۆكەی بی 52ی ستراتیژی ناردە بنكە سەربازییەكانی لە قەتەر، ئەمەش لە نێوەندی زیادبووتی تەنگژەكانی لەگەڵ ئێران.
وەزارەتی بەرگری ئەمریكا دەڵێت، ئەو هەنگاوە وەك وەڵامدانەوەیە بۆ مەترسی ئۆپەراسیۆنە سەربازییە چاوەڕوانكراوەكانی ئێران لە دژی هێزەكانی ئەمریكا لە ناوچەكە، ئەمەش لەلایەن ئێرانەوە حاشای لێدەكرێت.
بەڵام موبارەكە لە دیمانەكەیدا كە لە قاهیرە لەگەڵیدا ئەنجامدراوە، ڕایگەیاندووە:»خواست و تەماحی ئێران ئاشكرایە و هەڕەشەكردنی لە كەنداو ناكرێت بێدەنگی لەبەرانبەردا بنوێنرێت، لە هەمان كاتدا خواست و تەماحەكانی ئیسرائیلیش دیارە لە سایەی حكومەتی ئێستادا، بۆیە پێویستە لەگەڵ هەردوو بابەتەكەدا ماكەڵە بكرێت و هیچ كام لەو بابەتانە بەسەر ئەوی تریاندا زاڵ نەكرێت».

print

وڵامێک بەجێ بهێڵە

بەبێ پۆستی ئەلکترۆنی ناتوانی لێدوان بنووسیت *

*

x

هەواڵێ هاوشێوە

هەناردەی نەوتی ئێران كەمی كردووە

سەرچاوەیەكی كەرتی نەوت رایگەیاندووە، بەهۆی سزا سەپێنراوەكانی ئەمریكاوە رێژەی هەناردەی ...