سەرەکی » ئەدەب - سێبەر و سایە » سابیر ره‌شید: ئه‌ده‌ب دیوی‌ دووه‌می‌ ژیانه‌

سابیر ره‌شید: ئه‌ده‌ب دیوی‌ دووه‌می‌ ژیانه‌

یه‌كێك له‌ چیرۆكنووس و رۆماننووسه‌ دیاره‌كانی ناو دونیای ئه‌ده‌بی كوردی و شاری هه‌ولێر سابیر ره‌شیده‌ كه‌ جگه‌ له‌ بڵاوكردنه‌وه‌ی چه‌ندین به‌رهه‌می خۆی، كاری كۆكردنه‌وه‌ و ساخكردنه‌وه‌ی بۆ به‌رهه‌می چه‌ند چیرۆكنووسێكی تری كوردیش كردووه‌، له‌وانه‌ له‌تیف حامید به‌رزنجی و دڵشاد مه‌ریوانی له‌م دیداره‌دا بۆچوون و سه‌رنجه‌كانی ده‌رباره‌ی ئه‌ده‌ب و پرۆسه‌ی نووسن وه‌رده‌گرین.

سازدانی: شاخه‌وان سدیق

*زۆر باس له‌ سیحری ئه‌ده‌ب بۆ مرۆڤــ ده‌كرێت و زۆر جار به‌گه‌وره‌ترین داهێنانی‌ مرۆڤـ ناو ده‌برێت، ئه‌م ئه‌فسوونه‌ گه‌وره‌ی‌ ئه‌ده‌ب له‌ كوێوه‌ هاتووه‌؟ ئه‌ی‌ په‌یوه‌ندی‌ ئه‌ده‌ب به‌ ژیانه‌وه‌ چییه‌؟
-ئه‌ده‌ب دیوی‌ دووه‌می‌ ژیانه‌، به‌ڵام ژیان خۆی‌ نییه‌، چونكه‌ نابێت ئه‌ده‌ب سه‌دا سه‌د كۆپی ژیان بێت، راسته‌ باسی ژیان ده‌كات، به‌ڵام ده‌قی ئه‌ده‌بی‌ بۆ ئه‌وه‌ی‌ نه‌مری‌ خۆی تۆمار بكات، ده‌بێ له‌ مه‌ئلوفیه‌تی‌ واقیع بێته‌ ده‌رێ و له‌ودیو بیرورای‌ باوه‌وه‌ جێگای‌ خۆی بكاته‌وه‌، ئه‌مه‌ش لای‌ (بارت) ئه‌م فرمانه‌یه‌ له‌ ده‌قی زیندوودا ده‌رده‌كه‌وێت، ره‌نگه‌ لای‌ ماركیز دیمه‌نێك، یان تارماییه‌كانی‌ یاده‌وه‌رییه‌ك ببێته‌ هۆی داڕشتنی‌ نووسینێك، یان بابه‌تێك كه‌ ده‌مێك ساڵه‌ له‌لای‌ په‌نگی‌ خواردۆته‌وه‌، به‌ڵام ئه‌و له‌ كرده‌ی‌ به‌چیرۆك كردندا سیحرێك ده‌خوڵقێنێ كه‌ له‌ناو فه‌زای‌ گێڕانه‌وه‌و ئیستاتیكای‌ زماندا تواناو جیاوازی‌ نووسین به‌ خوێنه‌ر ببه‌خشێت، ئه‌مه‌ش ئه‌وه‌مان بۆ به‌دیار ده‌خات كه‌ ده‌شێ له‌ پرۆسه‌ی‌ نووسیندا به‌پێی جودایی تێڕوانین و گوتاری‌ نووسه‌ره‌كان بگۆڕدرێت و فۆرمه‌ڵه‌ی‌ فره‌ چه‌شن بگرێته‌ خۆی‌، چیرۆكنووسی‌ نوێكار وا مامه‌ڵه‌ له‌گه‌ڵ ده‌قدا ده‌كات كه‌ له‌مه‌ئلوفیه‌تی‌ واقیع دێته‌ ده‌رێ و له‌ودیو بیروڕای‌ باوه‌وه‌ جێگای‌ خۆی‌ ده‌كاته‌وه‌. یه‌كێكیش له‌ تایبه‌تمه‌ندییه‌كانی‌ هونه‌ری‌ گێڕانه‌وه‌ دروستكردنی‌ جیهانه‌ له‌ ناخماندا و كوشتنی‌ جیهانه‌ پیربووه‌كه‌ی‌ ده‌ره‌وه‌مانه‌،‌ كه‌ به‌رده‌وام ژیان له‌ مانا به‌تاڵ ده‌كاته‌وه‌، لێره‌وه‌ خوڵقاندنی‌ ئه‌ده‌ب پله‌ی‌ جیاجیا وه‌رده‌گرێ ئه‌ویش به‌پێی ئه‌و گۆشه‌نیگایه‌ی‌ لێیه‌وه‌ سه‌یری‌ ژیان ده‌كه‌ین. ئێمه‌ له‌ وه‌ڵامی‌ ئه‌م پرسیاره‌دا باسی‌ لقێكی‌ گرنگی‌ ئه‌ده‌بمان كرد، كه‌ ئه‌ویش ئه‌ده‌بی گێڕانه‌وه‌یه‌ و ده‌كرێ بۆ ژانره‌كانی‌ تری‌ ئه‌ده‌بیش هه‌مان شت بڵێین، چونكه‌ هه‌موو له‌ناو ئه‌ده‌بدا لێكتر جیا نابنه‌وه‌و هه‌مان ئه‌رك و په‌یامیان هه‌یه‌ له‌ ژیاندا و ئه‌ده‌بیش خۆی ئه‌فسوون و سیحری ژیانه‌، به‌ڵام له‌ نووسه‌رێكه‌وه‌ تا نووسه‌رێكی‌ تر نیشاندانی‌ ئه‌م سیحره‌ جیاوازه‌ و چۆنیه‌تی‌ گه‌یاندن و به‌خشینی‌ چێژیش جیاوازه‌، به‌ڵام هه‌رگیز ناتوانرێ ئه‌ده‌بێك بێته‌كایه‌وه‌ كه‌ هیچ پێوه‌ندییه‌كی‌ به‌ژیانه‌وه‌ نه‌بێت، چونكه‌ ژیان ئه‌وه‌نده‌ گه‌وره‌ و فراوانه‌ جێگای‌ هه‌موو شتێكی‌ تیاده‌بێته‌وه‌، بۆیه‌ له‌وه‌ته‌ی‌ دنیا هه‌یه‌ ئه‌ده‌بیش هه‌یه‌ و هیچ نووسه‌رێكیش نه‌یتوانیوه‌ ئه‌و سیحره‌ی‌ ئه‌ده‌ب بۆ مرۆڤـ به‌تاڵ بكاته‌وه‌ و ئه‌ده‌بێكمان بۆ بنووسێ به‌ده‌ربێت له‌هه‌ست و ده‌ربڕین و گوتاری‌ ماناو خه‌یاڵ و زمان و بیركردنه‌وه‌ی‌ مرۆڤـ و ئیستاتیكاو هه‌موو بنه‌ماكانی‌ هونه‌ری‌ نووسین، ئه‌گه‌ر وابێت له‌ ئه‌ده‌ب داده‌بڕێت و ده‌بێت بخرێته‌ ده‌ره‌وه‌ی‌ ژیان. كه‌واته‌ ئه‌ده‌ب ژیانه‌ و ژیانیش داهێنانه‌ و داهێنانیش جیاوازی‌ نووسین و چۆنیه‌تی‌ نووسین و تایبه‌تمه‌ندی‌ نووسین و تۆماری‌ ژیانه‌ به‌سیحری‌ زمان و چۆنیه‌تی‌ نووسین.

*موراكامی‌ له‌ دیدارێكیدا ده‌ڵێت: من له‌كاتی‌ سه‌یركردنی‌ یاری‌ بایسكتبوڵدا له‌پڕ بیرۆكه‌یه‌كم بۆهات و بڕیارمدا ده‌بێت بنووسم و ببم به‌ نووسه‌ر، تۆ كه‌ی‌ بڕیارتدا بنووسیت و بۆ نووسیت؟
-من له‌و كاته‌وه‌ خۆم له‌ناو كتێب و گۆڤـارو رۆژنامه‌كاندا دۆزییه‌وه‌ و هه‌ستم به‌چێژی‌ خوێندنه‌وه‌ و به‌های‌ نووسین كرد، ئه‌و كاته‌ بڕیارم دا بنووسم، ئه‌وسا له‌ناو دنیای‌ شیعری‌ كلاسیكی‌ كوردیدا و له‌ناو ده‌نگ و هه‌راو مشتومری‌ بزووتنه‌وه‌ی‌ روانگه‌دا حه‌زم چووه‌ شیعر نووسین، چونكه‌ شیعرم زۆر ده‌خوینده‌وه‌ و زۆریشم له‌به‌رده‌كردن، ئه‌و ده‌می‌ ساڵی‌ 1974 بوو به‌هاندانی‌ براده‌رانی‌ ترو پێكه‌وه‌ نووسین له‌گه‌ڵ چه‌ند براده‌رێكی‌ تری‌ گه‌ڕه‌كی‌ خۆمان له‌وانیش (ئیسماعیل به‌رزنجی‌ و مه‌سعود په‌رێشان و سامان دزه‌یی و كه‌مال سه‌عدی‌ و محه‌مه‌د سلێمان دڵپاك) و داینه‌مۆی‌ ئێمه‌ش كه‌سێك بوو به‌ناوی‌ شێرزاد عه‌زیز ناشاد و دواییش له‌گه‌ڵ براده‌رانی‌ قوتابخانه‌ی‌ ئاماده‌یی كوردستان، ره‌حمه‌تی‌ ئه‌بوبه‌كر خۆشناو و مه‌وجوود سامان و فه‌رید ئه‌سه‌سه‌رد و هی‌ تریش شیعرمان ده‌نووسی‌، یه‌كه‌م به‌رهه‌میشم كه‌ شیعرێك بوو له‌ ژماره‌ (35)ی‌ بڵاوكراوه‌ی‌ (رۆشنبیری‌ نوێ) بڵاوكرایه‌وه‌ له‌ ساڵی 1974دا، دوایی له‌گه‌ڵ هاوڕێم كه‌مال سه‌عدی‌ نووسینی‌ چیرۆكمان هه‌ڵبژارد و وازمان له‌ شیعر هێنا و تا ئێستاش به‌رده‌وامم .

بۆچی ده‌نووسم؟
ئه‌مه‌ پرسیارێكی‌ زه‌حمه‌ت و سه‌رسوڕهێنه‌ره‌ و له‌ دنیادا له‌ زۆر نووسه‌ر كراوه‌ و ده‌كرێ، سه‌ره‌تای‌ نووسینم بۆ شۆره‌ت و خۆسه‌پاندن و پێشبڕكێی نێوان هاوڕێكانم ده‌منووسی‌ و دواییش ته‌واو كه‌ له‌ په‌یامی‌ نووسین گه‌یشتم زانیم بۆ ئه‌وه‌ خوڵقاوم تا بنووسم و هه‌م خزمه‌تی‌ ئه‌ده‌بی میلله‌ته‌كه‌م بكه‌م و هه‌میش به‌ نه‌مری‌ بمێنمه‌وه‌.

*ده‌وترێت (هه‌موو نووسه‌رێك له‌ نووسیندا به‌شێك له‌ رابردووی‌ خۆی ده‌نووسێته‌وه‌). ده‌كرێت بزانین تۆ تا چه‌ند له‌ پشت نووسینه‌كانته‌وه‌یت؟ خۆت له‌ كوێی نووسینه‌كانتی‌؟
-هه‌موو نووسه‌رانی‌ دنیاو هی‌ خۆشمان و به‌خۆشمه‌وه‌، نه‌یانتوانیوه‌ و ناشتوانن له‌ دنیای‌ منداڵی‌ و مێرمنداڵی‌ و هه‌رزه‌یی و گه‌وره‌ بوونی‌ خۆیان رزگاریان بێت، ئه‌وه‌ یاده‌وه‌ری‌ و وێنه‌كانی‌ ناو مێشكی‌ نووسه‌ره‌ كه‌بێ ویست و ئاره‌زووی‌ نووسه‌ره‌كه‌ ده‌ڕژێنه‌ ناو نووسینه‌وه‌، (دیستۆیڤـسكی‌ و ماركیزو ته‌نانه‌ت جیمس جۆیس) و نووسه‌رانی‌ نوێی فه‌ره‌نسیش كه‌ به‌شێوازێكی‌ نوێ نووسیان ئه‌گه‌ر رۆمانه‌كانیان، یان چیرۆكه‌كانیان بخوێنیته‌وه‌ ره‌نگدانه‌وه‌ی‌ قۆناغه‌كانی‌ ژیان و وێنه‌ زه‌قه‌كان و رووداوه‌ كاریگه‌ره‌كان و خه‌زنكراوه‌كانی‌ ناو ناخ و هزری‌ ئه‌و نووسه‌ره‌ به‌جۆرێكی‌ تر دێنه‌ ناو به‌رهه‌مه‌ ئه‌ده‌بییه‌كانیان به‌تایبه‌تیش رۆمان و چیرۆك و یاده‌وه‌ری‌، به‌ڵام ئه‌و وێنه‌و دیمه‌نانه‌ و تارمایی نووسه‌ره‌كه‌ به‌ناو و كه‌سایه‌تی‌ جیاوازو هی تر ده‌چنه‌ ناو رووداو و وه‌سف و باسكردنی‌ كه‌سایه‌تی‌ و پاڵه‌وانانی‌ نووسینه‌كانیان، جاری‌ واش هه‌یه‌ كه‌سایه‌تی‌ و شوێن و ره‌گه‌زیشی‌ ده‌گۆڕێت، بۆ نموونه‌ فلۆبێر كه‌سایه‌تی‌ خۆی‌ ده‌خزێته‌ ناو كه‌سایه‌تی‌ ئافره‌تێك، به‌ڵام خوێنه‌ر هه‌ست به‌ كه‌سایه‌تی‌ رۆماننووسه‌كه‌ ده‌كات و ده‌یناسێته‌وه‌، ئه‌مه‌ش به‌شێكه‌ له‌ سیحری‌ نووسین و خۆشم كه‌ چیرۆك، یان رۆمان ده‌نووسم، بێ ویستی‌ خۆم ناتوانم له‌ناو رووداو و باسی‌ پاڵه‌وانه‌كانمدا له‌ جووڵه‌و كرده‌و كه‌ڵه‌كه‌بووی‌ ناو ناخمدا ده‌رباز ببم و هه‌ست ده‌كه‌م زۆر هه‌ڵسوكه‌وت و رووداو و به‌سه‌رهاته‌كانی‌ پاڵه‌وانه‌كانم هه‌ر خۆمم، به‌ڵام ده‌یانخه‌مه‌ ناو جووڵه‌و بزاوتی‌ كه‌سانی‌ چیرۆك و رۆمانه‌كانم .

*ئه‌مڕۆ به‌هۆی پێشكه‌وتنی‌ ته‌كنه‌لۆجیاو به‌تایبه‌ت هاتنی‌ ئینته‌رنێت، زۆرێك پێیان وایه‌ بایه‌خ و گرنگی‌ رۆمان له‌ ئێستادا وه‌ك جاران نه‌ماوه‌، ئێوه‌ پێتان وایه‌ تا چه‌ند ئه‌م بۆچوونه‌ راسته‌؟
-ئه‌گه‌رچی ئینته‌رنێت و پێشكه‌وتنی‌ ته‌كنه‌لۆجیا كاری‌ له‌ ته‌واوی‌ جومگه‌كانی‌ ژیانی‌ مرۆڤـ كردووه‌،‌ نه‌ك هه‌ر ته‌نیا ئه‌ده‌ب، ئه‌گه‌ر چی‌ هه‌موو دنیای‌ له‌دنیای‌ كاغه‌زه‌وه‌ بۆ دنیای‌ ئه‌لیكترۆنی‌ گۆڕیوه‌ و به‌تایبه‌تیش كاری‌ زۆر له‌ دنیای‌ رۆژنامه‌نووسی‌ كردووه‌، به‌ڵام من پێم وایه‌ رۆمان هێشتا سیحری‌ خۆی هه‌ر ماوه‌و جوانی‌ و كاریگه‌رییه‌كه‌شی له‌ كتێبی چاپكراودایه‌، ئه‌گه‌رچی‌ زۆر كه‌س به‌ ئه‌لیكترۆنیش ده‌یخوێننه‌وه‌، به‌ڵام ئه‌وه‌ی‌ ته‌كنه‌لۆجیاو ئینته‌رنێت كه‌متر كاری‌ لێكردبێت بێشك رۆمانه‌، كه‌ رۆژ به‌ رۆژ شان به‌شانی‌ په‌ره‌سه‌ندنی‌ ئینته‌رنێت و ته‌كنه‌لۆژیا خوێنه‌ری‌ زیاتر ده‌بێت و سیحری‌ خۆی و جوانییه‌كه‌ی‌ له‌ ده‌ست نادات .

*ئێستا زۆركه‌س پێی وایه‌ سه‌رده‌می‌ رۆمانی‌ قه‌باره‌ گه‌وره‌ به‌سه‌رچووه‌ و باوی‌ خوێنه‌ری‌ رۆمانی‌ گیرفانیه‌ له‌دنیادا، تا چه‌ند له‌گه‌ڵ ئه‌م بۆچوونه‌دایت، پێتان وایه‌ سه‌رده‌می‌ ڕۆمانی‌ قه‌باره‌ گه‌وره‌ به‌سه‌رچووه‌؟
-به‌ڵێ‌ ئه‌مه‌ راسته‌ له‌ هه‌موو دنیادا چه‌رخی‌ خێرایی و ته‌كنه‌لۆجیا هه‌موو شته‌كانی‌ گۆڕیوه‌ ئه‌گه‌رچی‌ نه‌یتوانیوه‌ كار له‌ نووسینی‌ رۆمان بكات، به‌ڵام له‌گه‌ڵ ئه‌مه‌ش رۆمانه‌ گه‌وره‌كانی‌ دنیای‌ وه‌ك (گه‌ڕان به‌دوای‌ كاتی‌ له‌ده‌ستچووی)ی‌ (مارسێل پرۆست) و (كلیده‌ر) ی‌ (مه‌حموود ده‌وڵه‌ت ئابادی‌) و سه‌دان نموونه‌ی‌ هاوشێوه‌ ئه‌گه‌ر ماشبێت، زۆر زۆر كه‌متر بووه‌ له‌ جاران، به‌ڵكو رۆمانی‌ یه‌ك به‌رگی‌ و قه‌باره‌ بچووك چ له‌ قه‌واره‌ی‌ كتێبی گیرفان بێت، یان گه‌وره‌تر ئێستاكه‌ له‌دنیاداو له‌ ئه‌ده‌بی میلله‌تانی‌ ده‌وروبه‌رمان و ئه‌ده‌بی كوردیشماندا باوه‌و ده‌خوێندرێته‌وه‌و بۆته‌ نموونه‌ی‌ دیاری‌ رۆمانی‌ كوردی‌، خۆشم هه‌ر له‌م قه‌واره‌یه‌دا رۆمانم پێ باشه‌و هه‌ر واشی ده‌نووسم كه‌ خوێنه‌ر بتوانێ به‌زووترین كات بیخوێنێته‌وه‌و لێی بێزار نه‌بێت .

*زۆرجار ده‌وترێت چیرۆك مه‌شقه‌ له‌ نێوان رۆمانێك بۆ رۆمانێكی‌ تر، یان ده‌وترێت چیرۆك بۆ پێدانی‌ پشووه‌ به‌ خوێنه‌ر له‌ نێوان كتێبێك بۆ كتێبێكی‌ تر ؟ تا چه‌ند ئه‌م بۆچوونه‌ راسته‌؟
-ئه‌مه‌ به‌و مانایه‌ نییه‌ كه‌ نووسینی‌ چیرۆك ئاسانتر بێت له‌ نووسینی‌ رۆمانێك، یان چیرۆك مه‌شق بێت بۆ نووسینی‌ رۆمان، ره‌نگه‌ نووسینی‌ رۆمانێك ئه‌وه‌نده‌ چڕبونه‌وه‌ی‌ نه‌وێت، وه‌ك ئه‌وه‌ی‌ چیرۆكێك هه‌یه‌تی‌ و پێویسته‌ هه‌یبێت، بۆیه‌ بایه‌خی‌ چیرۆكنووسین زیاتره‌ له‌ بایه‌خی‌ رۆمان نووسین و گه‌لێك له‌ گه‌وره‌ نووسه‌رانی‌ دنیا ته‌نیا به‌ چیرۆك نووسین ناسراون و ته‌نیا چیرۆكیان هه‌یه‌، هه‌شه‌ به‌ په‌یژه‌ی‌ چیرۆك نووسیندا ره‌ت نابێت و یه‌ك راست رۆمان ده‌نووسێ، ئه‌مه‌ش هه‌ردووكیان پێویستیان به‌ ئه‌زموونی‌ نووسینه‌و لای‌ نووسه‌ری‌ به‌ ئه‌زموون ئاساییه‌ ته‌نیا یه‌كێكیان هه‌ڵبژێرێ ، یان هه‌ردووكیان. له‌ژیانی‌ هه‌ر یه‌كێكماندا چه‌نده‌ها چیرۆك هه‌یه‌، به‌ڵام نووسه‌ری‌ هونه‌رمه‌ند و لێهاتوو ئه‌و كه‌سه‌یه‌ كه‌ ئه‌و چیرۆكانه‌ له‌ چوارچێوه‌ی‌ هونه‌ری‌ رێك و پێكداو به‌ جوانترین ده‌ربڕین بنووسێ، جا ئه‌و نووسه‌ره‌ زیره‌كانه‌ خۆی له‌نێوان رۆمان نووسین و چیرۆك نووسیندا یه‌كلایی ده‌كاته‌وه‌؟
من وای‌ نابینم و پێم راست نییه‌ كه‌ نووسینی‌ چیرۆك مه‌شق بێت بۆ نووسینی‌ رۆمان، هه‌ردووكیان گێڕانه‌وه‌و رووداو و كه‌سایه‌تی‌ و ته‌كنیك و زمان داڕێژه‌یه‌تی‌، به‌ڵام جیاوازیشن له‌رووی‌ ئاسۆ و ره‌هه‌ند و فراوانییه‌وه‌، مه‌رج نیه‌ هه‌موو چیرۆك نووسێكیش رۆمان نووس بێت، جه‌لیل قه‌یسی‌ چیرۆك نووسی گه‌وره‌ی‌ عێراقی تامردیش رۆمانی‌ نه‌نووسی، لای‌ خۆشمان ره‌ئوف بێگه‌ردی‌ چیرۆكنووس ئه‌زموونی‌ چیرۆكنووسینی‌ پڕاو پڕه‌و له‌ چیرۆكنووسیندا داهێنه‌رو پر به‌رهه‌م و به‌توانایه‌، تا ئێستاش رۆمانی‌ نه‌نووسیوه‌، بۆیه‌ گه‌وره‌یی چیرۆك نووس له‌ توانایی هونه‌ری‌ و هێزی‌ نووسینیه‌تی‌ نه‌ك له‌ رۆمان نووسینی‌، لێره‌ تواناو چۆنیه‌تی‌ نووسین سه‌نگی‌ مه‌حه‌كه‌ بۆ چیرۆكنووس .

*ئه‌وه‌نده‌ی‌ كاره‌كانی‌ تۆ بخوێنینه‌وه‌ و لێیان ورد بینه‌وه‌ گه‌ڕانه‌وه‌یه‌كی‌ زۆر بۆناو مێژوو ده‌بینین ، واته‌ كاره‌كانت هه‌میشه‌ قاچێكیان له‌ناو مێژوو دایه‌، ئه‌م كاركردنه‌ی‌ تۆ به‌و قووڵییه‌ له‌ مێژوو بۆ؟
-نه‌وه‌ی‌ ئێمه‌ شایه‌تی‌ خۆشی و ناخۆشیه‌كانی‌ میلله‌ته‌كه‌مان بووین، جه‌نگ و مه‌رگه‌ساته‌كان و جه‌زره‌به‌ی‌ به‌عس و ئه‌نفال و شۆڕش و سه‌رهه‌ڵدان و ماڵوێرانی‌ و راگوێزان و ته‌عریب و سێداره‌و كوشتن و بۆنی‌ خوێن، به‌رده‌وام بینایی ئێمه‌ی‌ لێڵ كردبوو، هه‌موو شتێك بۆ ئێمه‌ی‌ كورد تا راپه‌رین نه‌هامه‌تی‌ و كوێره‌وه‌ری‌ و نسكۆو دنیای‌ ناڕه‌حه‌ت بوو بۆ ئێمه‌، بۆیه‌ ئاسان نییه‌ ئه‌و هه‌موو كوشت و كوشتاره‌ له‌بیر بكرێت، ئه‌و هه‌موو مرۆڤـه‌ له‌بیر بكرێت كه‌بوونه‌ قوربانی‌ شۆڕش و جه‌نگ، بۆیه‌ هه‌رچی‌ بكه‌ین ئه‌و وێنانه‌ له‌پێش چاوماندا ناسڕێته‌وه‌. به‌ روانینی‌ من هێشتاكه‌ رۆمانی‌ كوردی‌ له‌ ئاست ئه‌م هه‌موو ئه‌نفال و كۆڕه‌و و قوربانیانه‌ نییه‌ كه‌ مرۆڤـی‌ كورد داویه‌تی‌ له‌پێناوی‌ سه‌ربه‌خۆیی و ئازادیدا، بۆیه‌ من ئه‌م رووداوانه‌ هه‌میشه‌ له‌ مێشكمدایه‌ و پێم وایه‌ ده‌بێت كورد ئه‌م مێژووه‌ پڕ له‌ چه‌رمه‌سه‌ری‌ و خوێناویه‌ی‌ خۆی‌ له‌بیر نه‌كات و رۆمانیش وه‌ك ئاوێنه‌ی‌ واقیعه‌ ده‌بێت له‌ رابردوو و مێژوودا دانه‌بڕێت، بۆیه‌ش من كاره‌كانم له‌ مێژوو دانابڕێت، چونكه‌ ناتوانم مێژووی‌ نه‌هامه‌تی‌ و چه‌رمه‌سه‌ری‌ و ئازاره‌كانی‌ مرۆڤـی‌ كورد له‌بیربكه‌م، له‌به‌ر هه‌ندێشه‌ به‌قووڵی چوومه‌ته‌ ناو مێژوو و لێی دانابڕێم، ئه‌گه‌رچی له‌ فۆرم و ته‌كنیك و شێوازیشدا حه‌زناكه‌م وه‌ك رۆمان نووسێكی‌ ئاسایی بنووسم و هه‌وڵی‌ نوێكاریشم داوه‌و ناشمه‌وێ مێژوو وه‌ك خۆی بنووسمه‌وه‌، یا كۆپی واقیع بكه‌م، به‌ڵكو ده‌مه‌وێ ته‌وزیفی‌ بكه‌م و بیكه‌مه‌ كه‌ره‌سته‌ی‌ رۆمان و چیرۆكه‌كانم .

*ده‌كرێت كه‌مێك باس له‌ كاری‌ نوێت له‌ داهاتوودا بكه‌ی؟
-وا كتێبێكی‌ تازه‌م له‌باره‌ی‌ (دڵشاد مه‌ریوانی‌) یه‌وه‌ چاپ بوو و پڕۆژه‌ی‌ تریشم ئاماده‌یه‌ له‌ باره‌ی‌ (ئه‌حمه‌د شاكه‌لی‌) و ( ئیحسان مسته‌فا ). ئێستا سه‌رقاڵی‌ دوو كاری‌ گرینگم یه‌كێكیان ئه‌نتۆلۆژیای‌ چیرۆكنووسانی‌ كوردستان، كه‌ به‌رگی‌ یه‌كه‌می‌ له‌باره‌ی‌ چیرۆكنووسانی‌ هه‌ولێرو دانیشتووی‌ هه‌ولێره‌و به‌رگه‌كانی‌ تریشی‌ بۆ سلێمانی‌ و كه‌ركوك و دهۆك و گه‌رمیان، ئه‌وه‌ی‌ هه‌ولێر چه‌ند مانگێكه‌ كاری‌ تێدا ده‌كه‌م له‌ قۆناغی‌ كۆتایی پڕۆژه‌كه‌م. كاری‌ نووسینی‌ تریشم رۆمانێكی‌ نوێیه‌ به‌ ناونیشانی‌ (كتێبفرۆش) كه‌ باسی‌ دنیای‌ كتێب فرۆشان و جیهانی‌ ناوه‌وه‌یان و كێشه‌ و رووداوه‌كانیانه‌، جارێكم نووسیوه‌و وا پێدا ده‌چمه‌وه‌. ئه‌وه‌ی‌ ئاماده‌شه‌، چاپكردنه‌وه‌ی‌ رۆمانی‌ (كوێره‌ی‌ چاو ساغ)ه‌ كه‌ پێداچوومه‌ته‌وه‌ و ده‌ستكاری‌ زۆرم كردووه‌ و به‌ چاپێكی‌ نوێ له‌م رۆژانه‌ له‌ تاران چاپ ده‌كرێ.

print

وڵامێک بەجێ بهێڵە

بەبێ پۆستی ئەلکترۆنی ناتوانی لێدوان بنووسیت *

*

x

هەواڵێ هاوشێوە

دواین ئه‌فسانه‌ی دونیا

فاروق هومه‌ر رۆژێك لای هاوڕێیه‌كم ئاره‌زوویه‌كی دێرینی خۆمم دركاند، ئه‌و ...