ئە‌ندێشە‌

سه‌عاتی سفر

خۆپیشاندانه‌كانی عیراق وه‌كو لوبنان، سه‌رهه‌ڵدانی‌ خۆڕسك و راسته‌قینه‌ن، ده‌ستی‌ كه‌سیان له‌ پشته‌وه‌ نیه‌. نموونه‌یان له‌ مێژووی‌ نوێ و كۆنی‌ هه‌ردوو وڵاتدا نابینرێت. هه‌ردوو راپه‌ڕینه‌كه‌، دوای‌ كه‌ڵه‌كه‌بوونی ئێش و ئازارونه‌هامه‌تی ساڵانێكی‌ زۆری‌ حوكمرانی سیسته‌می‌ موحاسه‌سه‌ی‌ تایه‌فی دێن.
وه‌كو له‌ مه‌عنه‌ویات وئیراده‌ی‌ گه‌نجانی‌ شۆڕشگێرو گه‌وره‌ بوونی‌ خۆپیشاندانه‌كاندا دیاره‌، سه‌ره‌ڕای‌ رووبه‌ڕووبوونه‌وه‌ی‌ وه‌حشیانه‌ی‌ حه‌شدو حكومه‌ته‌كه‌ی‌ عه‌بدولمه‌هدی و، سه‌دان شه‌هیدو هه‌زاران بریندار، ئه‌گه‌ری‌ پاشداكشان و دامركاندنه‌وه‌ی‌ سه‌رهه‌ڵدانه‌كه‌ مه‌حاڵه‌. گه‌نجان به‌راستی‌ به‌ره‌وپیلی مه‌رگ ده‌ڕۆن و هیچ باكیان به‌ شه‌هیدبوون نیه‌.
ئێران و به‌ره‌ی شیعه‌ و حزبوڵا سه‌رهه‌ڵدانی‌ به‌غدادو به‌یروت به‌ موئامه‌ره‌ی‌ ئه‌مریكاو ئیسرائیل و سعودیه‌ داده‌نێن، له‌به‌رئه‌وه‌ی‌ چاوه‌ڕوانده‌كرێت خۆپیشاندانه‌كانی‌ عیراق ده‌سه‌ڵاتی‌ شیعه‌و تایه‌فی له‌ عیراق كۆتایی پێبهێنێت و، له‌ لوبنانیش په‌ڕوباڵی‌ حزبوڵا بكات، ئه‌مه‌یش له‌روی‌ جیۆپۆلیتیكیه‌وه‌ واتای‌ شكستی‌ پرۆژه‌ی‌ هیلالی شیعی ده‌گه‌یه‌نێت.
ئیسرائیل به‌و خۆپیشاندانانه‌ مه‌ترسی جیۆپۆلیتیكی گه‌وره‌ی‌ له‌ ده‌ریاوه‌ هه‌تا زێ‌ ده‌كه‌وێته‌سه‌ر. چونكه‌ لاوازبوونی‌ شیعه‌ له‌ لوبنان و عیراق زیانی‌ گه‌وره‌ به‌ ئیسرائیل ده‌گه‌یه‌نێت، له‌به‌رئه‌وه‌ی‌ ئه‌وان هه‌رگیز مه‌ترسیان بۆسه‌ر ئیسرائیل نه‌بوه‌.
ئه‌و سه‌رهه‌ڵدانانه‌، كه‌ ده‌كه‌ونه‌ خانه‌ی‌ شۆڕشه‌وه‌، مه‌ترسین بۆ سه‌ر به‌رژه‌وه‌ندیه‌كانی‌ خۆرئاوا، نه‌ك ئێران و حزبوڵاو حه‌شدی‌ شه‌عبی. له‌به‌رئه‌وه‌ دوای‌ ئه‌وه‌ی‌ هه‌موولایه‌ك به‌ گرتنه‌به‌ری‌ شێوازی‌ توندوتیژیی و هەڵگیرسانی شه‌ڕی‌ ناوخۆ بێ ئومێد ده‌بن له‌ كۆتایی پێهێنانی‌ ، هه‌وڵی به‌لارێدابردنی‌ ده‌ده‌ن به‌ ئاقاری‌ به‌رژه‌وه‌ندیه‌كانی‌ خۆیان..
یه‌كێك له‌ سیناریۆكانی‌ هه‌وڵی‌ ده‌ستبه‌سه‌رداگرتن و به‌لاڕیدابردنی‌ خۆپیشاندانه‌كان به‌ ئاراسته‌ی‌ به‌رژه‌وه‌ندی‌ ئه‌مریكاو ئێران، سیناریۆی‌ كوده‌تای‌ سه‌ربازییه‌. كه‌ له‌وانه‌یه‌ وه‌كو سیناریۆی‌ دوا فرسەت به‌ هاوكاری‌ هه‌ندێك لایه‌ن و به‌ هێنانه‌پێشی‌ كه‌سایه‌تیه‌كی سه‌ربازی بگیرێته‌به‌ر. چونكه‌ سروشتی كۆمه‌ڵگای‌ عیراقی به‌ كوردیشه‌وه‌ سروشتێكی گه‌رمه‌و حه‌زی‌ به‌ پاڵه‌وانێتیی و شه‌ڕو جه‌نگه‌، هه‌ر له‌به‌رئه‌وه‌یش مناڵه‌كانمان له‌ جیاتی حه‌لواو نوقڵ له‌ دوكانه‌كاندا (ته‌قه‌) ده‌كڕن. ئه‌و گه‌له‌ به‌ فیتره‌ جه‌نگاوه‌ری‌ خودایه‌. له‌و روانگه‌یه‌وه‌ گه‌لی‌ عیراق حه‌زی‌ به‌سه‌رۆكێكی فه‌رمانده‌یه‌، نه‌ك سه‌رۆكێكی ئه‌فه‌ندیی و كڕو بێ ده‌نگ.
سه‌رهه‌ڵدانه‌كانی‌ عیراق و لوبنان و، گۆڕانكاریه‌ چاوه‌ڕوانكراوه‌كانی‌ ناوچه‌كه‌ له‌ سوریاو لیبیاو یه‌مه‌ن وگشت ده‌وروبه‌ره‌كه‌، مه‌ترسی جیۆپۆلیتیكی‌ گه‌وره‌ بۆ سه‌ر ته‌واوی‌ به‌رژه‌وه‌ندیه‌كانی‌ خۆرئاواو ئیسرائیل و ته‌واوی‌ سیستمی جیهانی‌ و ئیقلیمی دروستده‌كه‌ن، به‌ تایبه‌ت دوای‌ ئه‌وه‌ی‌ ئه‌م بووژانه‌وه‌ شارستانیه‌ سه‌ركرده‌ی‌ راسته‌قینه‌ی‌ خۆی‌ وه‌كو زه‌روره‌تێكی‌ بابه‌تی‌ لێ به‌رجه‌سته‌ ده‌بێت، ئه‌و كاته‌ كار له‌كار ده‌ترازێت. له‌به‌ر ئه‌وه‌ چاوه‌ڕوانده‌كرێت به‌ هه‌موان جه‌نگێكی گه‌وره‌ هه‌ر له‌ فوراته‌وه‌ هه‌تا نیل له‌ ناوچه‌كه‌ماندا هه‌ڵبگیرسێنن، دوور نیه‌ سه‌عاتی سفریشیان بۆ دیاری كردبێت.

* ل. بەشی هزرو میدیا بۆ لێکۆڵینەوە

print

وڵامێک بەجێ بهێڵە

بەبێ پۆستی ئەلکترۆنی ناتوانی لێدوان بنووسیت *

*