سەرەکی » وتار » ئارام عه‌لی‌ عه‌زیز

ئارام عه‌لی‌ عه‌زیز

لە دایكبوونی ئومەتێك

ململانێی كە ئەمڕۆ لە ناوچەكەماندا هەیە، ململانێیەكی شارستانیی خاوەن قووڵایی مێژووییە، رووداوەكانیشی لەسەر گۆڕەپانێكی زەمانی دوورو دریژدا قۆناغ بە قۆناغ تا گەیشتۆتە رۆژگاری ئەمڕۆمان خۆیان نمایش كردوە. عیراق وەكو لانكەی شارستانیەت، گۆڕەپانێكی سەرەكی ئەم ململانێیە بوە. ئەمڕۆیش زۆر بە زەقی ئەو راستیە لە رووداوەكانی، كە لە سەر خاكەكەیدا روودەدەن، دەبینرێت، ئینجا ئەمە پەلامار و هێرشەكانی دەوڵەتانی ئەوپەڕی ئۆقیانوس بێت، یان ...

زیاتر »

بۆچی له‌م كاته‌دا؟

دوا تەنگژەی نێوان ئێران و ئەمریکا بوومەلەرزەیەک بوو کە جیهان بەگشتی و جیهانی شیعه‌ی‌ بەتایبەتی هه‌ژاند، کە پێدەچێت له‌ ئاینده‌دا شه‌پۆله‌كانی‌ هه‌موو خۆرهه‌ڵاتی‌ ناوه‌ڕاست و بگرە جیهانیش بهەژێنێت. پرسیاری‌ سه‌ره‌كی‌ لێره‌دا ئه‌وه‌یه‌: ئایا چ رووداوێكی‌ له‌ناكاو روویدا، چیی گۆڕا ، تا تره‌مپ و ئیدارەکەی له‌سه‌روبه‌ندی‌ هه‌ڵبژاردنی‌ ئه‌مریكادا بڕیارێکی وا هەستیار بدەن؟ ئایا وه‌كو تره‌مپ و ئیداره‌كه‌ی‌ ده‌ڵێن ئەگەری پلانی هێرشكردنه‌ ...

زیاتر »

ئاینده‌ی‌ ئاینده‌سز

ئاینده‌، میلله‌ته‌كه‌مانه‌، ئاینده‌ كۆماری‌ توركیایه‌، به‌م وشانه‌ ئه‌حمه‌د داود ئۆغلو دامه‌زراندنی‌ پارتێكی به‌ ناوی‌ پارتی‌ ئاینده‌ راگه‌یاند. وشه‌و رسته‌كانی‌ وتاره‌ په‌نجا و سێ ده‌قیقه‌ییه‌كه‌ی‌ داود ئۆغڵو ناهۆمۆجینیی كۆمه‌ڵگا و پێكهاته‌كانی‌ ئه‌مڕۆی‌ توركیای‌ نیشان ده‌دا، به‌ جۆرێك ئه‌و ناهۆمۆجینیه‌، كه‌ سه‌رچاوه‌كه‌ی‌ سیسته‌مه‌، ئاینده‌ی‌ كۆماره‌كه‌ی‌ كه‌مال ئه‌تاتوركی خستۆته‌ مه‌ترسیه‌وه‌. داود ئۆغڵو به‌ بێ ئه‌وه‌ی‌ له‌ وتاره‌كه‌یدا ناوی بهێنێت ره‌جه‌ب ته‌یب ئه‌ردۆغانی‌ به‌ ...

زیاتر »

خۆری‌ كوردستان هه‌ڵهات

وه‌فد دێت و وه‌فد ده‌ڕوا. ترافیكی كوردستان زۆر قه‌ره‌باڵغه‌. مایك پێنس له‌ هه‌ولێره‌. برنار هنری‌ لیڤی له‌ رۆژئاوا. یوشكا فیشه‌ر ده‌ڵی: به‌بێ كورد هیچ چاره‌سه‌رێك له‌ خۆرهه‌ڵاتی‌ ناوه‌راستدا سه‌رناگرێت. عه‌بدولفه‌تاح سیسی سه‌ركۆماری میسریش به‌ كچه‌ كورده‌كه‌ی‌ به‌شداربووی‌ كۆڕبه‌ندی‌ لاوانی‌ جیهان له‌ میسر ده‌ڵێ: ئه‌مڕۆ كه‌س ناتوانێت له‌ ناسنامه‌كه‌ت بێ به‌شت بكات، كه‌ مه‌به‌ستی‌ ناسنامه‌ی‌ كوردبوونه‌. بێگومان ئه‌جیندای‌ تایبه‌تی‌ له‌ پشت ...

زیاتر »

ئه‌مریكا و لوشكه‌ی‌ هێستر

هێستر له‌سه‌ره‌مه‌رگداو به‌ دیاریكراوی‌ له‌ كاتی‌ روحده‌رچوونیدا لوشكه‌یه‌ك ده‌هاوێژێت به‌ر هه‌ر كه‌سێك بكه‌وێت یه‌كسه‌ر روحی لێده‌بڕێت. هه‌موو ئاماژه‌كان ده‌سه‌لمێنن، كه‌ ئه‌مڕۆ ئه‌مریكا له‌سه‌ره‌مه‌رگدایه‌، وه‌كو زلهێزو تاكجه‌مسه‌ر، وه‌كو جیهانگیریی و ئابووری ، وه‌كو هێزی‌ سه‌ربازیی و سیاسیی، وه‌كو كه‌پیتالیزم و نیوولیبرالیزم. ئه‌مریكا دوێنێی هه‌بوو، به‌ڵام ئه‌مڕۆی‌ نه‌ماوه‌، به‌یانیشی سووتاوه‌، وه‌كو خاكێك، ئیتر خۆری‌ لێ هه‌ڵنایه‌ت و ده‌كه‌وێته‌ ناو تاریكیه‌وه‌. ئه‌مریكا دوای‌ ...

زیاتر »

عیراق، ئه‌و ئه‌ڵماسه‌ی‌ وردوخاش ناكرێت

ئه‌مریكا و ئێران له‌ هه‌وڵی‌ دامركاندنه‌وه‌ی‌ راپه‌ڕینه‌ جه‌ماوه‌ریه‌كه‌ی‌ گه‌نجانی‌ عیراقدا شكستیان هێنا. ده‌ست له‌كاركێشانه‌وه‌ی‌ عادل عه‌دولمه‌هدی وه‌كو ده‌ریچه‌یه‌كی‌ مه‌رجه‌عیه‌ت بۆ كارله‌كار نه‌ترازان فڕێدرایه‌ گۆرپانه‌كه‌وە. جێگری‌ سه‌رۆكی‌ ئه‌مریكا بێ چاوپێكه‌تن له‌گه‌ڵ عادل عه‌بدولمه‌هدی گه‌یشته‌ هه‌رێمی‌ كوردستان و له‌گه‌ڵ سه‌رۆكی‌ هه‌رێم له‌ فرۆكه‌خانه‌ی‌ هه‌ولێر كۆبوه‌وه‌. قاسم سوله‌یمانیش گه‌یشته‌ به‌غدا. ئامانجی هه‌ردووكیان یه‌كه‌، به‌ڵام به‌ دوو پلانی جیاواز. ئێران ده‌یه‌وێت له‌ رێگای‌ شیعه‌ ...

زیاتر »

ئاشی‌ نه‌زان خوا ده‌یگێڕێت

دیراساتی‌ ستراتیجی‌ ئه‌و لێكۆڵینه‌وه‌ زانستیانه‌ن، كه‌ بۆ گه‌یشتن به‌ئامانجێكی‌ پێشتر دیاریكراو ده‌كرێن. كه‌واته‌ به‌بێ دیاریكردنی‌ ئامانج ئێمه‌ ناتوانین باس له‌دیراساتی‌ ستراتیجیی بكه‌ین. هه‌ر ده‌وڵه‌ته‌و به‌گوێره‌ی‌ خۆی‌ به‌ده‌یان سه‌نته‌ری‌ دیراساتی‌ هه‌یه‌. به‌ڵام ئێمه‌ی‌ كورد ده‌وڵه‌تمان نیه‌ تا كلێشه‌ی‌ ئه‌وان وه‌ربگرین و له‌و بواره‌دا له‌سه‌ری‌ بڕۆین، له‌به‌ر ئه‌وه‌ی‌ ئه‌وان هێزن. خاڵی‌ سه‌ره‌كی‌ له‌ستراتیجدا بریتییه‌ له‌دیاریكردنی‌ ئامانج به‌شێوه‌یه‌كی‌ روون له‌گه‌ڵ شێوازو چۆنیه‌تی‌ به‌دیهێنانی‌ ...

زیاتر »

عیراق، مۆدێلی رێبه‌رایه‌تی‌ مرۆڤایەتی

عیراق لانكه‌ی‌ شارستانیه‌ته‌، چه‌ندین شارستانیه‌تی‌ دیرێنیشی‌ تیادا بنیاتنراوه‌و له‌ هه‌موو رویه‌كه‌وه‌ خزمه‌تێكی‌ گه‌وره‌ی‌ مرۆڤایه‌تی كردوه‌. ئه‌م شارستانیه‌تانه‌ ته‌م و مژی‌ نه‌زانین و جه‌هاله‌تی‌ به‌ پرشنگی‌ رۆشنایی خۆری‌ مه‌عریفه‌ ره‌واندۆته‌وه‌، دوروبه‌رو ناوچه‌كه‌و جیهانی‌ رووناك كردۆته‌وه‌. دیاره‌ هیچ شارستانیه‌تێك به‌ بێ فكرو هیچ فكرێكیش به‌ بێ خودا بوونی‌ نابێت. عیراق نشینگه‌ی‌ پێغه‌مبه‌ران و نێردراوانی‌ خودایه‌و له‌ قۆناغه‌ جیاجیاكاندا رۆڵی‌ گه‌وره‌ی‌ له‌ رووبه‌ڕووبوونه‌وه‌ی‌ ...

زیاتر »

جیهانگیریی و كۆتایی ئیمپراتۆریه‌تی‌ شه‌شه‌م

هه‌ڵوه‌شانه‌وه‌ی‌ دووجه‌مسه‌ریی زه‌مینه‌ی‌ ئیستفرادكردنی‌ ئه‌مریكای به‌ دونیا ره‌خساند. تاكجه‌مسه‌ری هاته‌ كایه‌وه‌و ئه‌مریكا ئیسلام_ی به‌ دوژمنی‌ خۆی‌ دانا و له‌ژێر ناوی‌ سیسته‌می‌ نوێی جیهاندا هه‌وڵی‌ رێكخستنه‌وه‌ی‌ دونیای‌ به‌ پێی فكر و به‌هاو به‌رژه‌وه‌ندیه‌كانی‌ خۆی‌ دا. جیهانگیری‌ (عه‌وله‌مه‌) دوا قۆناغی مۆدێرنیته‌یه‌ كه‌ به‌ پێنج قۆناغدا تێپه‌ڕیوه‌و هه‌ر قۆناغێكیشی له‌ بیروبۆچوونی هه‌ریه‌ك له‌ ئه‌ندامانی‌ ئه‌نجومه‌نی‌ ئاسایشدا به‌رجه‌سته‌ بوه‌، هه‌ر له‌به‌ر ئه‌وه‌یش روسیا شوێنی‌ ...

زیاتر »

سه‌عاتی سفر

خۆپیشاندانه‌كانی عیراق وه‌كو لوبنان، سه‌رهه‌ڵدانی‌ خۆڕسك و راسته‌قینه‌ن، ده‌ستی‌ كه‌سیان له‌ پشته‌وه‌ نیه‌. نموونه‌یان له‌ مێژووی‌ نوێ و كۆنی‌ هه‌ردوو وڵاتدا نابینرێت. هه‌ردوو راپه‌ڕینه‌كه‌، دوای‌ كه‌ڵه‌كه‌بوونی ئێش و ئازارونه‌هامه‌تی ساڵانێكی‌ زۆری‌ حوكمرانی سیسته‌می‌ موحاسه‌سه‌ی‌ تایه‌فی دێن. وه‌كو له‌ مه‌عنه‌ویات وئیراده‌ی‌ گه‌نجانی‌ شۆڕشگێرو گه‌وره‌ بوونی‌ خۆپیشاندانه‌كاندا دیاره‌، سه‌ره‌ڕای‌ رووبه‌ڕووبوونه‌وه‌ی‌ وه‌حشیانه‌ی‌ حه‌شدو حكومه‌ته‌كه‌ی‌ عه‌بدولمه‌هدی و، سه‌دان شه‌هیدو هه‌زاران بریندار، ئه‌گه‌ری‌ پاشداكشان و ...

زیاتر »