سەرەکی » زانست (پەڕە 77)

زانست

نوێبوونه‌وه‌ی هه‌ندێك ئه‌ندامیی له‌ش تا مردن به‌رده‌وامه‌

هه‌رچه‌نده‌ مرۆڤ ته‌مه‌نی هه‌ڵده‌كشێت و ده‌چێته‌ ساڵه‌وه‌، به‌ڵام هه‌ندێك ئه‌ندامی جه‌سته‌ به‌رده‌وامه‌ له‌ گۆڕانكاریی و نوێبوونه‌وه‌. له‌و گۆڕانكارییانه‌ی كه‌ له‌ مرۆڤدا ڕووده‌دات سه‌رسپیی بوون‌و لاوازیی ددانه‌كان‌و شلبوونه‌وه‌ی پێست و داكه‌وتنی، به‌ڵام هه‌ندێك ئه‌ندام له‌ جه‌سته‌ی مرۆڤدا نوێده‌بنه‌وه‌ و چه‌ند هه‌فته‌ و مانگ جارێك ده‌گۆڕدرێن ئه‌مه‌ش پشت ده‌به‌ستێت به‌ شێوازیی ژیان و ئه‌و ڕژێمه‌ خۆراكه‌ی كه‌سێك ده‌یگرێته‌به‌ر. له‌مباره‌یه‌وه‌ پسپۆڕانی په‌یمانگای (كارۆلینسكا)ی ...

زیاتر »

میسرییه‌ دێرینه‌كان تاتۆشیان كردووه‌

زانایانی شوێنه‌وارناسی میسریی به‌ هاوكاریی زانایانی مۆزه‌خانه‌ی به‌ریتانیا له‌ میسر كۆنترین تاتۆی سه‌ر جه‌سته‌یان دۆزییه‌وه‌ كه‌ مێژووه‌كه‌ی ده‌گه‌ڕێته‌وه‌ بۆ پێنج هه‌زار ساڵ پێش ئێستا. ئه‌و تاتۆیه‌ به‌جه‌سته‌ی ژن و پیاوێكی مۆمیاكراوه‌وه‌ بوه‌ كه‌ پێده‌چێت (5) هه‌زار ساڵ پێش ئێستا ژیابن، ئه‌م دۆزینه‌وه‌یه‌ش ده‌بێته‌ به‌ڵگه‌یه‌كی به‌هێز بۆ كۆنیی نیگاركێشان و تاتۆكردن له‌ ئه‌فریقیادا و به‌ دوو هه‌زار ساڵیش له‌وه‌ كۆنتره‌ كه‌ ...

زیاتر »

یه‌كه‌مین ته‌كسی فڕیوی بێ شۆفێر له‌ ئێرباسه‌وه‌

دوای دو ساڵ له‌ كاری قورس، پسپۆڕانی كۆمپانیای (ئێرباس) یه‌كه‌مین ته‌كسی فڕیوی بێ شۆفێریان تاقیكرده‌وه‌. ئه‌وته‌كسییه‌ فڕیوه‌ كه‌ ناوی (ئالفا یه‌ك)ی لێنراوه‌ به‌شێكه‌ له‌ پرۆژه‌ی (ڤاهانا). كۆمپانیای ( ئیرباس)ی فه‌ره‌نسی ئه‌ڵمانیی گرته‌یه‌كی ڤیدیۆیی یه‌كه‌مین گه‌شتی ته‌كسیی فڕیوی بێ فڕۆكه‌وانی ناسراو به‌ (ئه‌لفا یه‌ك)ی بڵاوكرده‌وه‌، ئه‌م گه‌شته‌ش به‌شێك بووه‌ له‌ تاقیكردنه‌وه‌كانی كه‌ مانگی كانوونی دووه‌می ڕابردوو بۆ ئه‌و ته‌كسییه‌ كراوه‌ له‌ ...

زیاتر »

مادده‌ پاكەره‌وه‌كان بۆ سییه‌كان خراپن‌

به‌پێی توێژینه‌وه‌یه‌كی نێوده‌وڵه‌تیی، ئه‌و ژنانه‌ی به‌ به‌رده‌وامیی مادده‌ پاككه‌ره‌وه‌كان به‌كارده‌هێنن سییه‌كانیان تووشی كێشه‌ ده‌بێت. توێژه‌ره‌وانی ئه‌و پاكێجی توێژینه‌وه‌یه‌ ده‌ڵێن» ئه‌و ژنانه‌ی لانی كه‌م هه‌فتانه‌ مادده‌ی پاككه‌ره‌وه‌ به‌كار ده‌هێنن، زیاتر تووشی نه‌خۆشیی سییه‌كان ده‌بن به‌ به‌راورد له‌گه‌ڵ ئه‌وانه‌ی ئه‌و ماددانه‌ به‌كارناهێنن». (دكتۆر ئویستن سفانس) له‌ زانكۆی (برگن)ی نه‌رویژ و سه‌رۆكی تیمی توێژینه‌وه‌كه‌ وتی» هه‌موو كه‌سێك ڕۆژانه‌ یان هه‌فتانه‌ ماڵ پاك ده‌كاته‌وه‌، ...

زیاتر »

كۆلیسترۆڵی به‌رز له‌ خه‌ڵه‌فان ده‌مانپارێزێت

زانایان گه‌یشتنه‌ ئه‌و ده‌رنجامه‌ی كه‌ كولیسترۆڵی به‌رز به‌ساڵاچوان له‌تووشبون به‌خه‌ڵه‌فان ده‌پارێزێت. زانایانی سكوڵی (ئیكان)ی پزیشكیی له‌مۆنت سینای نیویۆرك وتیان» ئه‌و به‌ساڵاچووانه‌ی كه‌ ته‌مه‌نیان له‌ 85 ساڵ زیاتره‌‌و كولیسترۆڵیان به‌رزه‌، ئه‌وانه‌ مێشكیان ئه‌ركه‌كانی به‌باشی جێبه‌جێده‌كات، هه‌ر بۆیه‌ ئه‌و كه‌سانه‌ ئه‌گه‌ری توشبوونیان به‌خه‌ڵه‌فان یان سستبوونی ئه‌ركه‌ عه‌قڵییه‌كان به‌ ڕێژه‌ی (32%) كه‌متره‌». زاناكان ددان به‌وه‌دا ده‌نێن كه‌ ئه‌و حاڵه‌ته‌ تووشی سه‌رسوڕمانی كردون، چونكه‌ ...

زیاتر »

جارێكی تر خاوه‌نه‌كانی تیۆری پیلانگێڕی به‌ درۆ ده‌كه‌ونه‌وه‌

پسپۆڕێكی ڕوباره‌ سه‌هۆڵبه‌ندانه‌كان وتی»خاوه‌نه‌كانی تیۆری پیلانگێڕیی و ئه‌وانه‌ی ڕایانگه‌یاندبوو به‌چاوی خۆیان پاشماوه‌ی تێكشكاوی كه‌شتییه‌كی فه‌زاییان له‌ ناوچه‌یه‌كی سه‌هۆڵبه‌ندانی كیشوه‌ری ئه‌ناركتیكادا دیوه‌، تووشی بێ هیوایی ده‌بن». دئه‌و پسپۆڕه‌ وتیشی « وا دیاره‌ ڕاوچییانی بونه‌وه‌ره‌ فه‌زاییه‌كان، بڕوایان وایه‌ كه‌ ئه‌و شته‌ ناڕوونه‌ی به‌هۆی ئه‌پڵیكه‌یشنی (Google Earth)ه‌وه‌ چاودێرییان كردووه‌ له‌بنه‌ره‌تدا له‌ده‌ره‌وه‌ی زه‌وییه‌وه‌ هاتووه‌، ئه‌و شته‌ش زۆرتر له‌ شێوه‌ی خانوویه‌كدا بووه‌. به‌ڵام به‌ڵگه‌ زانستییه‌كان ...

زیاتر »

مانه‌وه‌ی بۆیه‌ به‌نینۆكه‌وه‌ مه‌ترسیداره‌

توێژینه‌وه‌یه‌كی نوێ له‌ زانكۆی «ستانفۆرد» ئه‌نجامدرا به‌ هاوكاری په‌یمانگای خۆپاراستن له‌نه‌خۆشی شێره‌نجه‌ له‌ كالیفۆرنیا بۆ ده‌رخستنی زیانه‌كانی به‌كارهێنانی بۆیه‌ی نینۆك. ئه‌نجامه‌كان ئه‌وه‌یان ئاشكرا كردوه‌ له‌ناو زۆرینه‌ی جۆره‌كانی بۆیه‌ی نینۆكدا پێكهاته‌ی ژه‌هراوی هه‌یه‌ و هۆكاره‌ بۆ توشبوون به‌ شێرپه‌نجه‌. له‌ناو زۆرینه‌ی جۆره‌كانی بۆیه‌یی نینۆكدا پێكهاته‌ی تۆلۆین هه‌یه‌ و ئه‌مه‌ش كاردانه‌وه‌ی خراپی ده‌بێت له‌سه‌ر ده‌ماره‌ خانه‌كان و ئه‌و كه‌سانه‌ی كێشه‌ی هه‌ستیاری پێستیان ...

زیاتر »

گرنگترین سووده‌كانی دارچینی

١. دارچینی به‌سه‌رچاوه‌یه‌كی سه‌ره‌كی پاراستنی مرۆڤ داده‌نرێت له‌ نه‌خۆشیه‌كانی دڵ. ٢. یارمه‌تی كۆنتڕۆڵكردنی شه‌كری خوێن ده‌دات‌و هه‌ر ئه‌مه‌شه‌ وای كردوه‌ كه‌ به‌كاربهێنرێت وه‌كو سه‌رچاوه‌یه‌ك بۆ خۆپاراستن له‌ نه‌خۆشی شه‌كره‌. ٣. خواردنی دارچینی یارمه‌تی چالاككردنی مێشك ده‌دات و كاردانه‌وه‌كانی خێراتر ده‌كات. ٤. دارچینی به‌ یه‌كێك له‌ گرنگترین ڕێگاكانی خۆپاراستن له‌ نه‌خۆشی شێرپه‌نجه‌ داده‌نرێت  72 جار بینراوە

زیاتر »

زه‌وییه‌كی زه‌به‌لاح له‌ ده‌ره‌وه‌ی كۆمه‌ڵه‌ی خۆره‌

زاناكانی په‌یمانگای زانسته‌كانی زه‌وی‌و هه‌ساره‌كان له‌ په‌یمانگای ته‌كنه‌لۆژیی تۆكیۆ،له‌ نزیك كۆمه‌ڵه‌ی خۆر (15) هه‌ساره‌ی نوێیان دۆزییه‌وه‌ كه‌ به‌ده‌وری ئه‌ستێره‌یه‌كی بچووكی سارددا ده‌سوڕێنه‌وه‌ كه‌ به‌ گرگنی سوور ناسراوه‌. ئه‌و زانایانه‌ له‌نێو ئه‌و هه‌سارانه‌دا هه‌ساره‌یه‌كی زه‌به‌لاح(super-Earth)ێكیان دۆزیووه‌ته‌وه‌ كه‌ هاوشێوه‌ی زه‌وییه‌ و ناویان ناوه‌ (K2-155d)و پێشبینی ده‌كه‌ن كه‌ ئاو له‌ دۆخی شلدا له‌سه‌ر ڕووه‌كه‌ی هه‌بێت و ئه‌گه‌ری ئه‌وه‌شی هه‌یه‌ كه‌ شێوه‌یه‌كی ژیانی تێدا ...

زیاتر »

نیشانه‌ و هۆكار و چاره‌سه‌ری كه‌می خوێن

خوێن له‌شله‌ی پلازماو خانه‌ی خوێن پێكھاتوه‌ ، خانه‌كانیش له‌ سێ جۆر پێك هاتوه‌ خرۆكه‌ی سپی . خرۆكه‌ی سور . په‌ڕه‌كانی خوێن كه‌ خرۆكه‌سوره‌كانی خوێن به‌رپرسن له‌ گه‌یاندنی ئۆكسجین بۆ خانه‌كانی له‌ش.ئه‌م خڕۆكانه‌ مادده‌یه‌كی پڕۆتینیان تێدایه‌ كه‌پێی ده‌ وترێت (ھیمۆ گڵۆبین ) له‌كاتێكدا ھیمۆگلۆبین توانای گه‌یاندنی ئۆكسجین ده‌به‌خشێت به‌ خرۆكه‌ سوره‌كان بۆ خانه‌كانی له‌ش . زۆرێك له‌ خرۆكه‌ سور و سپیه‌كان ...

زیاتر »