سەرەکی » ئەدەب و هونەر » میوزیك له‌ شه‌ڕدا

میوزیك له‌ شه‌ڕدا

عەباس عه‌بدولڕه‌زاق ئه‌كبه‌ر

كاتی هونه‌رمه‌نده‌كه‌ له‌ ناو شوێن سكرابه‌كاندا به‌دوای مه‌تریاڵێكدا ده‌گه‌ڕا بۆ ئه‌وه‌ی له‌ رێگایه‌وه‌ بتوانێت ئه‌و ساڵانه‌ی به‌مه‌ترسی و سه‌ختی ژیانیان تێده‌په‌ڕاند، به‌رجسته‌ بكات. مه‌كینه‌یه‌كی خه‌یاتی شكاوی دۆزییه‌وه‌، ویستی ئه‌و به‌شه‌ی كه‌ تێیدا دایكی به‌شه‌و و رۆژ خه‌ریكی دروومان بوو، چكه‌چكی مه‌كینه‌كه‌، وه‌ك سه‌مفۆنیایه‌ك له‌گوێیدا ده‌نگیدایه‌وه‌، له‌پڕ گوێی له‌ ده‌نگێكی سه‌یر بوو ئاوازێك له‌ قووڵایی ناخی مێژووی سه‌رده‌مانی دابڕان و وێرانه‌ ده‌هات، به‌دوای ده‌نگه‌كه‌ ده‌گه‌ڕا چاوی چووه‌ سه‌ر قه‌وانه‌ تۆپێك، كزه‌ بایه‌ك به‌ لێواره‌كه‌ی تێده‌په‌ڕی وه‌ك ئامێره‌ فووداره‌كانی سه‌مفۆنیایه‌ك به‌یه‌كه‌وه‌ هارمۆنیایه‌كیان دروستده‌كرد. سه‌یری نووسراوێكی كرد له‌سه‌ر قاوغی گولله‌ تۆپه‌كه‌ و لێی نزیك بووه‌وه‌ ده‌ستی لێدا ده‌نگی شه‌ڕ و ئاواره‌یی خۆی له‌گوێیدا ده‌نگیدایه‌وه‌ هه‌موو ژیانی ئاواره‌یی بیر هاته‌وه‌، پێی سه‌یربوو.

گوللە تۆپێك له‌ ناو سندوقێكی سه‌ربازی پێچرابوه‌وه‌ و له‌ ئۆتۆمبێلێكی سه‌ربازی باركرا و به‌ڕێكرا، خه‌ونی بینی گوێی له‌ده‌نگێكه‌ له‌شێوه‌ی مه‌رگ، وه‌ك ئه‌وه‌ی ده‌نگی له‌شكركێشی بێت، هه‌موو پێركیشنه‌كان به‌یه‌كه‌وه‌ لێده‌دران. ئه‌م مه‌تریاڵه‌ی كاتی خۆی له‌مه‌زرایه‌كی دڵگیردا خۆڵی بن دره‌خته‌كان بووه‌، ژیانی ده‌به‌خشییه‌ ناوچه‌كه‌. مرۆڤه‌كان رقیان هه‌ستا و ئه‌و ناوه‌یان هه‌مووی وێرانكرد، ئه‌و خۆڵه‌ش به‌دار و به‌رده‌وه‌ به‌تێكڕا كۆكرایه‌وه‌، له‌كارگه‌كان كردیان به‌ مه‌تریاڵی هه‌ڵگری گوللە تۆپ كه‌ ئاماده‌یان ده‌كرد بۆ ئه‌وه‌ی بیبه‌ن بۆ شه‌ڕ، شوێنه‌واری خۆشه‌ویستی پێ وێران كه‌ن (له‌گه‌ڵ داگرتنی باره‌كه‌ گوللە تۆپه‌كه‌ له‌خه‌و هه‌ستا و خۆی له‌ ناو كۆگایه‌كی گه‌وره‌دا بینیه‌وه‌. كۆگاكه‌ زۆرگه‌وره‌بوو پڕ بوو له‌ گوللە تۆپی وه‌ك ئه‌و، خۆزگه‌ی خواست قه‌ت نۆره‌ی نه‌یه‌ت و نه‌یبه‌ن بۆ شه‌ڕ. ئا له‌وكاته‌دا كێڵگه‌یه‌كی وه‌بیر هاته‌وه‌ له‌ باغی ئیره‌م ده‌چوو. نه‌ك ئێستا كه‌ له‌ ناو ئه‌م سندوقه‌ قایمكراوه‌ و چاوه‌ڕوانی مه‌رگ چنین و وێرانكردنی كێڵگه‌كان ده‌كات. گریا و نه‌یزانی چیبكات. سه‌ری گوللە تۆپه‌كه‌ به‌ تووڕه‌ییه‌وه‌ هاواری كرد:

– ئه‌رێ بۆ ناهێڵی تاوێك پشوو بده‌ین. تۆ پێتوایه‌ هه‌ر خۆت له‌كێڵگه‌ و خاكه‌كه‌ت جیاكراویته‌وه‌. ئێمه‌ش وه‌ك تۆ واین. بۆیه‌ پێمخۆشه‌ به‌ده‌ستی مرۆڤه‌ په‌سته‌كان مرۆڤایه‌تی وێران بكه‌م و دڵم به‌كه‌سیان ناسووتێت. خوای ده‌كرد هه‌ر ئێستا خۆم له‌ناو لووله‌ی تۆپێكدا ده‌بووم و مرۆڤێكی مێشكپوت، په‌له‌پیتكه‌كه‌ی ده‌چركاند و به‌ره‌ڵا ده‌بووم ده‌ستم له‌ هیچ شتێك نه‌ده‌پاراست.

قاوغی گوللە تۆپه‌كه‌ ئامۆژگاری ده‌كات:
-نا وامه‌به‌ با رقی هه‌ندێك له‌ مرۆڤه‌كان نه‌بێته‌ ماڵوێرانی ئه‌وانه‌ی هیچ گوناحێكیان نییه‌. وامه‌به‌.

-ده‌باشه‌ ئه‌وه‌ وانابم، ده‌تۆیش جوكه‌ جوك مه‌كه‌، بۆخۆت به‌ناو خه‌ونه‌كانی رابردووتدا پیاسه‌یه‌ك بكه‌، ئیتر نایانبینیته‌وه‌.

ماوه‌یه‌كی زۆر ئه‌و گوللە تۆپه‌ له‌وێ مایه‌وه‌ رۆژانه‌ باری نوێ ده‌هات له‌وێ داده‌گیرا، رۆژێكیان سه‌ربازه‌كان سندوقێكیان كرده‌وه‌، له‌سه‌ر گولله‌ تۆپه‌كه‌ ژماره‌یه‌ك نووسرابوو. كانتینه‌رێكیان هێنا و باریان كرد دواتر كانتینه‌ره‌كه‌یان باری پاپۆڕێكی گه‌وره‌ كرد و به‌ڕێ كرا بۆ ئه‌و وڵاتانه‌ی شه‌ڕ و شۆڕی تێدایه‌ و له‌وێشه‌وه‌ چه‌ند جارێك له‌ كۆگای جیاجیا دانرا و دواتردا له‌ ئوتۆمبێلێكی سه‌ربازی باركرا و دواتر ره‌وانه‌ی جه‌نگ كرا…

-ئه‌ری ئه‌وه‌ بۆ كوێمان ده‌به‌ن؟
ئه‌م هه‌موو ده‌نگی ته‌قینه‌وه‌یه‌ چییه‌؟

-ئه‌وه‌ جۆری چه‌ك و ته‌قه‌مه‌نی تاقیده‌كرێته‌وه‌. ئه‌مان به‌ گاڵته‌ گوللە تۆپه‌كان ده‌ته‌قێنن كه‌چی ئه‌و خه‌ڵكه‌ی ئه‌وێ به‌ڕاستی ده‌مرن. كه‌سیش نازانێ بۆچی ده‌مرن.

هه‌ر له‌و كاته‌ گوللە تۆپێك له‌نزیكی ئوتۆمبێله‌ سه‌ربازییه‌كه‌ ده‌ته‌قێته‌وه‌، ئوتۆمبێله‌كه‌ وه‌رگه‌ڕا، گوللە تۆپه‌كان له‌و ناوه‌ بڵاوبوونه‌وه‌.

گوللە تۆپه‌كه‌ خلبووه‌وه‌ به‌ره‌وخواره‌وه‌، له‌و كاته‌ به‌هیوابوو بكه‌وێته‌ شوێنێك به‌رده‌ستی سه‌ربازه‌كان نه‌كه‌وێت، له‌وێش ژه‌نگ هه‌ڵبێنێ تا ده‌رزێت. ده‌نگی شه‌ڕێكی قورس ده‌هات، كۆمه‌ڵێك ریشن هاتن گوللە تۆپه‌كانیان كۆكرده‌وه‌ ئه‌و گوللە تۆپه‌شیان دۆزیه‌وه‌، باریان كرد و به‌ڕێ كه‌وتن. گوللە تۆپه‌كه‌ به‌سه‌رسوڕمانه‌وه‌ سه‌یری ده‌كردن گوێی لێبوو له‌ناوخۆیان هاواریان ده‌كرد:

– جیبو السبایا. یلا امشو بسرعة‌
كۆمه‌ڵێك كچی مناڵكار و ئافره‌تی گه‌نجیان پێش خۆیان خستبوو، ده‌یان قیژاند به‌سه‌ریاندا و لێیانده‌دان، گوللە تۆپه‌كه‌ نه‌یزانی ئه‌وانه‌ كێن و چیین. یه‌كێك له‌ریش درێژه‌كان به‌ده‌نگی به‌رز هاواری كرد:

-ای هولة‌ ئیزیدیات و مسیحیات

-المسیحیات یدفعون فدیة‌ لؤ لا.

-حتی ولو یدفعو الفدیة‌ انی ماجوز منهم هذول سبایا خلی نشبع منهن و بعدین انبیعهن

گوللە تۆپه‌كه‌ هیچی لێ تێنه‌ده‌گه‌یشت. به‌سه‌ره‌گوللە كه‌ی وت:

-چی رووده‌دات؟ ئه‌وه‌ بۆ وایان لێده‌كه‌ن؟

-ده‌چوزانم، مه‌گه‌ر هه‌ر خۆیان بزانن چیده‌كه‌ن.

ئوتۆمبێلی گوللە تۆپه‌كه‌ گه‌یشته‌ شارۆچكه‌یه‌كی وێران، بێ وزه‌، جه‌نجاڵ. هه‌موویان ریشیان درێژ و چڵكن، كراسێكی درێژ نه‌ختێ له‌خوار كه‌مه‌ریانه‌وه‌یه‌، هه‌موو چه‌كیان پێیه‌ تازه‌ترین جۆری چه‌ك. ده‌نگێكی تیژی سپرانۆی ژنان به‌رز بووه‌وه‌ واتهه‌ست ده‌كرد به‌ربه‌ره‌كانی نێوان دوو هێزی جیاواز ده‌ستیپێكردووه‌. واهه‌ست ده‌كه‌یت له‌نێو ململانێ ئامێره‌كانی ناو ئۆپێرایه‌كدایت، ئامێره‌ پێركییشنه‌كان بێده‌نگ ده‌بن و پاشان ئامێره‌ فووداره‌كان بێده‌نگ ده‌بن. ده‌نگی به‌سۆزی چه‌لۆیه‌ك له‌ قووڵایی بێده‌نگییه‌كی دواململانێیه‌كدا به‌رزده‌بێته‌وه‌ كه‌ چیرۆكی ئه‌و چه‌ند چركریه‌ ده‌گێڕێته‌وه‌. چه‌ند ریشدرێژێك، كۆمه‌ڵێك كچ و ژنی داپۆشراوی پێش خۆی خستووه‌ و بۆ فرۆشتن ده‌یانبات، چه‌ند ریش درێژێكی تریش كۆمه‌ڵی پیاوی گه‌نجیان به‌زنجیر كۆت كردووه‌ به‌دوای خۆیاندا رایانده‌كێشن. له‌و شارۆچكه‌یه‌ ته‌نیا پیاوان ده‌بینی، له‌سه‌ر دیواری هه‌ندێك له‌ماڵه‌كان به‌گه‌وره‌یی پیتی(ن)وه‌ له‌سه‌ر دیواری هه‌ندێ ماڵی تر پیتی(س)نووسرابوو. گولله‌ تۆپه‌كه‌ له‌مانه‌ تێنه‌ده‌گه‌یشت و هه‌ر پرسیاری ده‌كرد. ئه‌وانه‌ی كه‌یش نه‌یانده‌زانی. له‌پڕ و له‌ناوه‌ڕاستی گۆڕه‌پانه‌كه‌

ئوتۆمبێله‌كه‌ وه‌ستا و چه‌ند كه‌سێكیان هێنا كه‌ جلی پرته‌قاڵییان له‌به‌ردا بوو. له‌ هه‌موو لایه‌كه‌وه‌ ده‌نگی الله و اكبر به‌رز بووه‌وه‌ چۆكیان پێدادان، چه‌ند كه‌سێك به‌ شمشێره‌وه‌ له‌ پشتیان وه‌ستان. كابرایه‌ك به‌ ئاڵایه‌كی ره‌شه‌وه‌ كه‌ له‌سه‌ری نوسرابوو الله، هات و له‌به‌رده‌م ئوتۆمبێلی هه‌ڵگری گوللە تۆپه‌كان وه‌ستا. ده‌نگێك به‌جارێك به‌رز بووه‌وه‌ به‌یه‌كه‌وه‌ هاواریان ده‌كرد(الله اكبر) به‌تایبه‌تی كاتێ ده‌نگ قرخنێكی ناساز هاواری ده‌كرد(تكبیر)چه‌ند جارێك دووباره‌ ده‌كرایه‌وه‌.

له‌پڕ ئوتۆمبێله‌كه‌یان كه‌وته‌رێ. له‌ ئاڵایه‌كی ره‌شی شیتاڵبوو تێپه‌ڕی. گوللە تۆپه‌كه‌ بینی جل شێوه‌ پرته‌قالییه‌كان كه‌وتوون و سه‌ریان پێوه‌ نه‌ماوه‌…

ئوتۆمبێله‌كه‌ له‌ شارۆچكه‌كه‌ ده‌رچوو. ئه‌و رێگایه‌ پڕبوو له‌ جه‌سته‌ی بێ گیان، كه‌للە سه‌ری فڕێدراو، شوێن پێی مناڵ و گه‌وره‌ له‌شێوه‌ی كۆچی به‌كۆمه‌ڵ…

له‌ پڕێكا ئوتۆمبێله‌كه‌ لایدا و به‌شوێنێكی لاڕێدا رۆیشت. ده‌نگی تۆپه‌كان له‌دوره‌وه‌ ده‌بیسترا و به‌سه‌ریه‌كدا رمه‌ی ده‌هات. وچانیان نه‌ده‌دا. تاده‌هات ده‌نگه‌كان نزیك ده‌بوونه‌وه‌. ده‌نگی گوللەی دۆشكه‌ و چه‌كی تریش ده‌بیسترا كاتێ ئوتۆمبێله‌كه‌ سه‌راوژوور بووه‌وه‌.

كچه‌ هونه‌رمه‌نده‌كه‌ قاوغی گوللەتۆپه‌كه‌ی كڕی بردیه‌ ماڵه‌وه‌. زۆر له‌ نووسینه‌كه‌ی راما. ده‌یویست بزانێ چی روویداوه‌ و چی به‌سه‌رهاتووه‌.

كاتێ ئوتۆمبێله‌كه‌ نزیكی هێزه‌ ریشنه‌كان بۆوه‌، له‌گۆڕه‌پانی شه‌ڕ كه‌ به‌ده‌یان تۆپی دوورهاوێژ و به‌هه‌زاران ئاڵای ره‌ش له‌و ناوه‌بوون و دوكه‌ڵی باروت ئه‌و ناوه‌ی داگرتبوو، له‌ناوه‌ڕاستی مه‌ته‌رێزه‌كان راوه‌ستا و شۆفیره‌ ریشنه‌كه‌ی دابه‌زی به‌ره‌ولای چه‌كداره‌ ریشنه‌كان رۆیی. دیاربوو پێی وتن ئه‌وه‌ گوللەتۆپمان بۆ هێناون. چه‌كداره‌ ریشنه‌ كراس درێژه‌كان هاتن و باره‌كه‌یان به‌تاڵ كرد. ئوتۆمبێله‌كه‌ به‌ڕێكه‌وت و گه‌ڕایه‌وه‌، گوللەتۆپه‌كان دابه‌شكران به‌سه‌ر تۆپه‌كاندا. ده‌نگی تۆپه‌كان ئه‌و ناوه‌ی پڕ كردبوو، به‌ڕیز زرمه‌یان ده‌هات.

گوللەتۆپه‌كه‌ حه‌په‌سابوو. له‌پڕ دوو ده‌ستی چڵكن باوه‌شی پێدا كرد و نووساندی به‌ سنگییه‌وه‌. بۆنی چڵك و پیسی و خوێنی لێوه‌ ده‌هات. له‌تۆپه‌كه‌ نزیكیانكرده‌وه‌، به‌ڕیز دانرابوون. هه‌ر تۆپێك ده‌ته‌قی قاوغه‌كه‌ی له‌تۆپه‌كه‌ دوورده‌خرایه‌وه‌ و فڕێ ده‌درا.

-ئه‌و چیمان لێده‌كه‌ن؟
سه‌ری گوللەتۆپه‌كه‌:

– هیچ، له‌ ناو ئه‌و تۆپه‌ دامانده‌نێن و ده‌رگامان لێ داده‌خه‌ن دواتر په‌له‌پیتكه‌كه‌ ده‌چركێنن گڕ له‌و باروته‌ به‌رده‌ده‌ن وه‌ك ئه‌و قاوغانه‌ بێسه‌ر دێینه‌ ده‌ره‌وه‌، بێتاقه‌ت مه‌به‌ له‌وێ چی ببینم بۆت ده‌گێڕمه‌وه‌ تا له‌توپه‌ت ده‌بم.
هێنده‌ی پێنه‌چوو هه‌ڵیان گرت كردیانه‌ ناو تۆپه‌دوورهاوێژه‌كه‌وه‌.

چه‌كداره‌ ریشنه‌كان هاواریان ده‌كرد:

-اللة اكبر .. ارمی اللة اكبر

چه‌كوشێك كێشرا پێیدا، گڕی تێبه‌ربوو، سه‌ره‌كه‌ لێی جیابووه‌وه‌، له‌ لووله‌ی تۆپه‌كه‌وه‌ و له‌گڕی سووتانی باروته‌كه‌ تێپه‌ڕی به‌خێراییه‌كی زۆره‌وه‌.

ده‌رگاكه‌یان كرده‌وه‌. قاوغه‌كه‌ فڕێدرا ده‌ره‌وه‌، كه‌وته‌ سه‌ر عه‌رزه‌كه‌، ده‌نگی گۆڕابوو. زرینگه‌ی ده‌هات وه‌ك ده‌نگی زه‌نگی كڵێساكان و ده‌نگی شمشاڵی پیرۆزی لالش تێكه‌ڵ كرابن. پارچه‌ موزیكێكی سه‌یر له‌ ئاسماندا ده‌نگی ئه‌دایه‌وه‌. له‌گه‌ڵ ئه‌و ده‌نگه‌دا، قاوغه‌كه‌ گوێی له‌ده‌نگی سه‌ره‌كه‌ی بوو:

-ئه‌وه‌تام به‌ئاسمانه‌وه‌ ژژژ. به‌سه‌ر شارێكدا واتێپه‌ڕیم. جارێ هه‌ر ده‌ڕۆم. چه‌كداره‌ چڵكنه‌كان له‌شه‌ڕدان، به‌ڵام لام سه‌یره‌ ئه‌وانه‌ی شه‌ڕیان ده‌كه‌ن هه‌موو كچی جوانكیله‌ و به‌ جه‌رگن، ئێره‌ وێرانه‌یه‌. ببوره‌ ناتوانم چیتر بگێڕمه‌وه‌ واخه‌ریكه‌ خۆم ئه‌كێشم به‌ باڵه‌خانه‌یه‌كدا. نانا… ئه‌وه‌ كۆمه‌ڵێك منداڵ خۆیان حه‌شار داوه‌ ئه‌یكاش لای ئه‌وان نه‌كه‌ومه‌ خوارێ…

ده‌نگی ته‌قینه‌وه‌ تێكه‌ڵ به‌ده‌نگی قه‌وانه‌كه‌ ده‌بێت كاتی كه‌ هه‌ڵیئه‌ده‌نه‌خواره‌وه‌. تل ده‌بێته‌وه‌ و له‌پڕ بێده‌نگ ده‌بێت.

چه‌ند رۆژێك تێده‌په‌ڕێت. له‌شه‌وێكدا گوێی له‌ ده‌نگه‌ ده‌نگی چه‌كداره‌ ریشنه‌كان ده‌بێت ئه‌و كاته‌ی تۆپه‌كان بێده‌نگ بوون:

-امشی اكو هجوم علینا

گوللە وه‌ك باران به‌ ئاسمانی ناوچه‌كه‌دا ده‌هات و ده‌رۆیی. له‌پڕ قاوغه‌كه‌ گوێی له‌ ده‌نگی ژنان بوو هاواریان ده‌كرد:

-ئێ هه‌ڤاڵ له‌خوارێن، بڕۆ له‌وێنده‌رن.
(ده‌نگی پیاوێك):

-هه‌ڤاڵ لێره‌وه‌ رۆیشتن با فریاكه‌وین.

له‌و كاته‌دا ده‌سته‌یه‌ك له‌ كچه‌كان كه‌ له‌ نزیك قاوغه‌ گوللەتۆپه‌كه‌ بوون هاواریان ده‌كرد و ته‌قه‌یان ده‌كرد.

شتێك به‌رقاوغه‌كه‌ كه‌وت و ده‌نگی دایه‌وه‌ و تێكه‌ڵ به‌هاوار و ته‌قه‌ی كچ و كوڕه‌كان بوو. وه‌ك سه‌مفۆنیایه‌كی سه‌ركه‌وتن به‌ئاسماندا ده‌نگی ئه‌دایه‌وه‌. بێده‌نگی باڵی كێشا به‌سه‌ر ناوچه‌كه‌. قاوغه‌كه‌ بیری ده‌كرده‌وه‌ پاشان چی به‌سه‌ر دێت؟

ماوه‌یه‌كی زۆر له‌و شوێنه‌ كه‌وتبوو. باران و قووڕه‌لیته‌ به‌سه‌ریا ده‌باری. هه‌موو كاتێ رۆژانی خۆی و ئه‌و ئازارانه‌ی كه‌ بینیبووی وه‌ك فیلمی سینه‌مای به‌ به‌رچاویدا تێده‌په‌ڕین.

رۆژێكیان گوێ له‌ده‌نگی چه‌ند منداڵێك بوو به‌دوای قاوغی گوللەتۆپدا ده‌گه‌ڕان. یه‌كێك له‌منداڵه‌كان هاواری كرد:

-وه‌رن، وه‌رن ئه‌مه‌ قاوغی گوللەتۆپێكی گه‌وره‌ لێره‌ كه‌وتووه‌. ناتوانم له‌ ناو ئه‌م هه‌موو قوڕه‌ ده‌ریبكه‌م.

-ئه‌وه‌ هاتین راوه‌سته‌، ده‌ستكاری نه‌كه‌یت.

زۆر ماندوو ده‌بن. قاوغه‌ گوللە تۆپه‌كه‌ به‌زۆر ده‌ردێنن.

له‌گه‌ڵ خۆیاندا ده‌یبه‌ن. دڵخۆشن به‌و ده‌سكه‌وته‌. كه‌ ده‌گه‌نه‌وه‌ ماڵه‌وه‌ ده‌بینن دایكیان به‌دڵگرانیه‌وه‌ له‌به‌رده‌رگایه‌كی شڕوپڕ چاوه‌ڕوانیان ده‌كات:

-خوایه‌ به‌بێ وه‌ی بێنه‌وه‌.

مناڵه‌كان ده‌رده‌كه‌ون. باره‌كه‌یان داده‌نێن. دڵیان زۆرخۆشه‌. دایكیان دێت به‌هانایانه‌وه‌، باره‌كه‌یان ده‌باته‌ ژووره‌وه‌ و قاوغی گوللەتۆپه‌كه‌ له‌باره‌كه‌ دێنێته‌ده‌ره‌وه‌.

قوڕاوییه‌. ده‌ست ده‌كات به‌ پاكردنه‌وه‌ی. ده‌یشوات، كه‌ پاك ده‌بێته‌وه‌ به‌ لێوه‌ وشك هه‌ڵاتوو و قڵیشاوه‌كه‌ی ماچێكی گوللەتۆپه‌كه‌ ده‌كات. قاوغی گوللەتۆپه‌كه‌ هه‌ست به‌گه‌رمی هه‌ناسه‌ی دایكیان ده‌كات، ده‌یه‌وێت بزانێت چ روویداوه‌ له‌ ژیانی ئه‌م ژنه‌دا؟ بۆچی ئاوه‌ها به‌گه‌رمی ماچی ده‌كات؟ بۆ به‌رهه‌می ماندووبوونی مناڵه‌كانی له‌ باوه‌ش ده‌گرێت؟

دایكه‌كه‌ دانیشت و بیری كرده‌وه‌: كاتێ چه‌كداره‌ ریشنه‌كان لێره‌بوون چۆن دایان به‌سه‌ریاندا و مێرده‌كه‌یان كوشت و دواجار به‌جێیانهێشت له‌ ده‌ره‌وه‌ی شاره‌كه‌. چۆن به‌ تۆپی قورس ته‌واوی ماڵه‌كانیان وێران كرد. چۆن رۆژانه‌ به‌سه‌دان تۆپ به‌رئه‌م شاره‌ ده‌كه‌وت.

به‌یانی له‌گه‌ڵ شنه‌ی بای به‌یان و تێكه‌ڵ به‌ده‌نگی فلوته‌كان و كلارنێته‌كان و ئاوازێكی پڕئومێد، ژنه‌كه‌ و كوڕه‌ گه‌وره‌كه‌ی قاوغی گوللە تۆپه‌كه‌یان برد بۆ بازار بۆلای ئه‌وانه‌ی مس و فافۆنی شكاوده‌كڕن، له‌ رێگا قاوغی گوللەتۆپه‌كه‌ سه‌ری سووڕمابوو له‌و وێرانییه‌ی به‌سه‌ر ئه‌م شاره‌هاتووه‌، ئه‌وسا قسه‌كانی سه‌ره‌ گوللەكه‌ی وه‌بیر هاته‌وه‌، بیری ئه‌و كاتانه‌ی كه‌ دواجار به‌یه‌كه‌وه‌ بوون و په‌له‌پیتكه‌ی تۆپه‌دوورهاوێژه‌كه‌یان چركاند…
له‌وێ كردیان به‌پاره‌ و به‌دڵخۆشیه‌وه‌ گه‌ڕانه‌وه‌.

قاوغه‌كه‌ دڵ خۆشبوو كه‌ بوو به‌هۆی تێركردنی ئه‌و خێزانه‌. له‌دڵی خۆی ده‌یوت:

-ئۆخه‌ی، به‌س نه‌بوو بۆ جارێكیش توانیم خێزانێك تێر بكه‌م، هه‌میشه‌ خێزانه‌كانیان ئاواره‌ كردووه‌ یان ماڵ وێرانیان كردوون.

هونه‌رمه‌نده‌كه‌ دوای ئه‌وه‌ی چیرۆكی گوللەتۆپه‌كه‌ی زانی بزه‌یه‌ك هاته‌ سه‌ر لێوی. خه‌یاڵی به‌ ناو ژیانی خۆیدا تێده‌په‌ڕی كه‌ زۆر له‌چیرۆكی ئه‌و گوللەتۆپه‌ ده‌چێت. ئاوازێك له‌ ناخیا هه‌ڵیكرد. قاوغه‌كه‌ی كڕی.
ژماره‌یه‌كی له‌سه‌ربوو. ئامێرێكی لێ دروست كرد له‌شێوه‌ی چه‌لۆكه‌ی خۆی و ئاوازی ئه‌و ژیانه‌ پڕ له‌هه‌وراز و نشێوه‌ی دانا. له‌گه‌ڵ ژه‌نینی ئامێره‌كه‌ی، ده‌نگی، فه‌زایه‌كی فراوانی ده‌گرته‌وه‌ و بۆنی شه‌ڕ و ماڵوێرانی لێ

بڵاوده‌بووه‌وه‌. له‌نێوان نۆته‌كاندا، بێده‌نگی و ئارامی و ئاوه‌دانی و خێر و خۆشی بڵاوده‌بۆوه‌…

ئه‌و ده‌نگه‌ هه‌مووی سه‌رسام كردبوو. قاوغی گوللەتۆپه‌كه‌ دڵخۆشبوو به‌وه‌ی ئێستا ئامێرێكی موزیكه‌ و چیرۆكه‌كان ده‌گێڕێته‌وه‌، قاوغه‌ چه‌لۆكه‌ ده‌نگێكی پڕسۆز و پڕئازاری بڵاوكرده‌وه‌.

سه‌رنج/ ئه‌م چیرۆكه‌م له‌سه‌ر پڕۆژه‌یه‌كی هونه‌رمه‌ند خه‌بات عه‌باس و ئه‌نسترومینتكی چه‌لۆیه‌كی دروستكردووه‌ له‌ گوللە تۆپ.

 

 59 جار بینراوە